Mỹ áp mức thuế quan toàn cầu 15% sẽ có tác động ra sao?

Tác động của quyết định thuế quan mới từ Tổng thống Mỹ Donald Trump, theo các chuyên gia, cũng có thể ảnh hưởng lên thị trường chứng khoán ngắn hạn.

Hôm 20/2, Tổng thống Mỹ Donald Trump ký sắc lệnh áp mức thuế nhập khẩu bổ sung 10%. Mức thuế này có hiệu lực từ 0h01 ngày 24/2 (giờ Mỹ), trong 150 ngày. Động thái này nhằm đáp trả phán quyết cùng ngày của Tòa án Tối cao Mỹ, khi cơ quan này bác bỏ chính sách thuế nhập khẩu dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) của ông.

Sau quyết định thuế quan mới, thị trường quan ngại ông Trump có thể tung ra các biện pháp bổ sung thuế quan mới.

Mức thuế bổ sung 10% được ông Trump viện dẫn thẩm quyền theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, cho phép Tổng thống giải quyết các vấn đề thanh toán quốc tế bằng phụ thu và hạn chế nhập khẩu. Sắc lệnh này cũng miễn trừ cho một số nhóm mặt hàng để bảo vệ nền kinh tế Mỹ.

Nhà Trắng cho biết đây là thuế bổ sung, tức cộng thêm vào các loại thuế, phí, khoản thu đang áp dụng với tất cả hàng nhập vào Mỹ.

Tuy nhiên chưa đầy 24 giờ sau, ông đã nâng mức thuế suất mới lên 15% - mức tối đa được pháp luật cho phép, có hiệu lực ngay lập tức.

Hiện các doanh nghiệp vẫn đang theo dõi tiến trình áp mức thuế mới, với kỳ vọng điều này đồng nghĩa thuế nhập khẩu với một số nước có thể thấp hơn, giúp doanh nghiệp giảm chi phí hơn.

Một ước tính của tổ chức nghiên cứu chính sách thương mại Global Trade Alert, việc điều chỉnh sau phán quyết của tòa án có thể làm giảm mức thuế nhập khẩu trung bình của Mỹ từ khoảng 15,4% xuống còn khoảng 8,3%, tùy theo phạm vi áp dụng và thời gian hiệu lực. Điều này giúp giảm bớt áp lực chi phí nhập khẩu đối với các nhà phân phối và nhà bán lẻ Mỹ, đồng thời tạo ra tác động lan tỏa đến chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ông Phan Minh Thông, CEO Phúc Sinh Group - doanh nghiệp có nhiều mặt hàng nông sản xuất khẩu vào Mỹ chủ lực là tiêu, cà phê cho biết ông vẫn đang theo dõi chi tiết các diễn biến thuế quan đang diễn ra ngay trong những ngày đầu năm mới theo lịch Tết Nguyên đán.

Trao đổi với báo giới, ông Phùng Quốc Mẫn, Chủ tịch Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TPHCM (HAWA) cho biết các doanh nghiệp ngành gỗ hiện đã có đơn hàng tương đối ổn định từ quí 2/2026, phản ánh tín hiệu phục hồi bước đầu của thị trường Mỹ sau giai đoạn suy giảm trước đó. Theo ông việc giảm áp lực thuế giúp củng cố xu hướng phục hồi này, cho phép doanh nghiệp duy trì kế hoạch sản xuất và cải thiện hiệu quả kinh doanh.

Các chuyên gia của Chứng khoán Maybank (MSVN) cho biết, đối với thị trường chứng khoán, thị trường thường khả năng sẽ có biến động trước các tin tức về rào cản thương mại. Mặc dù Mục 122 có giới hạn về thời gian, Tổng thống Trump khẳng định sẽ tìm những phương thức khác để duy trì các mức thuế mà không cần thông qua Quốc hội.

Đáng chú ý, Chính quyền Trump tuyên bố các lệnh áp thuế hiện tại không bị ảnh hưởng bởi các phán quyết gần đây của Tòa án Tối cao:
Mục 232 (An ninh quốc gia): Các rào cản thuế đối với thép, nhôm và các mặt hàng chiến lược vẫn ở trạng thái "có hiệu lực đầy đủ“.

Mục 301 (Thương mại không công bằng): Đây vẫn là công cụ chủ lực để tấn công các đối tác bị coi là thao túng tiền tệ hoặc vi phạm sở hữu trí tuệ. Việc chính quyền đang ráo riết mở rộng các cuộc điều tra mới theo Mục 301 là tín hiệu báo trước về những rào cản thuế quan bổ sung sẽ sớm được thiết lập trong tương lai gần, chuyên gia của MSVN lưu ý.

Trong phiên giao dịch sáng đầu xuân Bính Ngọ ngày mùng 7 Tết, thị trường chứng khoán mở cửa trong sắc xanh, đạt mức tăng nhẹ. Lúc 11h, VN-Index +1,17%, lên 1.845,55 điểm, VN30 xanh chủ lực với mức +0,55% lên 2,030,05 điểm; HNX-Index cũng duy trì sắc xanh tích cực+1,68% lên 268,38 điểm. UpCOM có thêm 1,23 điểm lên 128.58 điểm. Thanh khoản thị trường mạnh mẽ và loạt cổ phiếu Dầu khí tiếp tục đốt nóng thị trường với sắc tím lan tỏa ở GAS, BSR, PLX, ngoài ra còn có GVR, FMC... Trong khi đó nhóm trụ với cổ phiếu VIC, đặc biệt nhóm ngân hàng đều tỏa sắc xanh như BID, VCB, VPB, MBB, HDB, STB, TCB, ACB, CTG... ngoài ra là các mã HPG, MSN, VNM, VJC...

Nguồn: Mỹ áp mức thuế quan toàn cầu 15% sẽ có tác động ra sao?