Tích hợp công nghệ 4.0 vào khu công nghiệp, hướng đi cho Việt Nam

Tại diễn đàn "Thúc đẩy phát triển khu công nghiệp: Giải pháp toàn diện và đầu tư bền vững" do Liên chi hội Bất động sản công nghiệp Việt Nam (thành viên Hiệp hội Bất động sản Việt Nam) tổ chức ngày 29/5, các đại biểu đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp xanh trong giai đoạn hiện nay.

Các chuyên gia thảo luận về các giải pháp đầu tư, phát triển khu công nghiệp bền vững.

Ba xu hướng định hình khu công nghiệp tương lai

Ông Bạch Ngọc Tùng - Công ty cổ phần công nghệ Xây dựng ACUD Việt Nam cho biết, Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và yêu cầu phát triển bền vững đang thúc đẩy các khu công nghiệp truyền thống chuyển mình thành mô hình thế hệ mới.

"Có thể nhận diện ba xu hướng chủ đạo đang định hình tương lai phát triển này là: Chuyển đổi số, ứng dụng các công nghệ như IoT, AI, Big Data để tối ưu hóa vận hành, quản lý tài nguyên và nâng cao hiệu quả; phát triển bền vững và xanh hóa, tập trung vào hiệu quả sử dụng tài nguyên, kinh tế tuần hoàn, giảm thiểu tác động môi trường, với mô hình khu công nghiệp sinh thái là điển hình; tích hợp đa chức năng, phát triển các mô hình khu công nghiệp liên kết chặt chẽ với đô thị và dịch vụ (Khu công nghiệp - Đô thị - Dịch vụ), hướng tới các thành phố công nghiệp thông minh, thay vì chỉ là các khu vực sản xuất tập trung biệt lập”, ông Tùng phân tích.

Đồng quan điểm, ông David Jackson - Tổng Giám đốc Avison Young Vietnam chia sẻ rằng mô hình khu công nghiệp hiện đại tích hợp “3 lớp dịch vụ”: hạ tầng thông minh (IoT, 5G), hệ sinh thái doanh nghiệp phụ trợ và các tiện ích như khu R&D, nhà ở công nhân...

Việt Nam hiện có ba lợi thế then chốt để phát triển khu công nghiệp thế hệ mới, gồm: vị trí địa lý chiến lược, chính sách thu hút đầu tư mạnh mẽ và hệ thống hạ tầng – nhân lực ngày càng cải thiện.

Về chính sách, Chính phủ đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ có 30% khu công nghiệp đạt chứng chỉ “xanh” (như LEED), thúc đẩy mô hình sử dụng năng lượng mặt trời, vật liệu tái chế, và tuần hoàn nước thải.

Đầu năm 2025, Chính phủ đã phê duyệt 14 dự án khu công nghiệp mới với tổng diện tích hơn 4.000 ha và vốn đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng. Những khu công nghiệp này, đặt tại các tỉnh như Cần Thơ, Hải Phòng, Bắc Giang..., được định hướng phát triển theo mô hình công nghệ cao và bền vững.

Không chỉ mở rộng quỹ đất công nghiệp, việc triển khai các dự án mới sẽ thúc đẩy phát triển hạ tầng, tạo việc làm và gia tăng năng lực thu hút vốn đầu tư chất lượng.

Diễn đàn phát triển khu công nghiệp Việt Nam 2025 thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia, đại biểu và doanh nghiệp trong lĩnh vực phát triển khu công nghiệp.

Ông Nguyễn Văn Tiến - Phó Chủ tịch Liên chi hội Bất động sản công nghiệp Việt Nam đánh giá khu công nghiệp thông minh tại Việt Nam đang thu hút đầu tư vào các lĩnh vực giá trị gia tăng cao, như sản xuất điện tử, xe điện, bán dẫn, năng lượng tái tạo và công nghệ tuần hoàn. Qua đó mở ra cơ hội để các khu công nghiệp Việt Nam đáp ứng tốt hơn yêu cầu của các nhà đầu tư quốc tế và sự tham gia sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Thách thức cần tháo gỡ

Tuy nhiên, để thực hiện hóa tiềm năng này, theo ông Tiến, cần có sự đồng lòng và quyết liệt từ tất cả các bên liên quan.

“Chúng ta cần tập trung vào việc tái cấu trúc quy hoạch, nâng cấp hạ tầng công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy các mô hình khu công nghiệp thông minh, xanh, tuần hoàn. Đây sẽ là nền tảng vững chắc để Việt Nam không chỉ thu hút dòng vốn FDI chất lượng mà còn khẳng định vị thế trong cuộc đua Công nghiệp 4.0”, ông Tiến nhận định.

Ông Bruno Jaspaert - Tổng giám đốc Tổ hợp khu công nghiệp Deep C nhận định, việc phát triển khu công nghiệp bền vững sẽ cần đầu tư chi phí lớn, nhưng cũng phải tạo ra lợi nhuận lớn thì mới có thể phát triển bền vững. Để xây dựng khu công nghiệp sinh thái phát triển bền vững, các khu công nghiệp cần đáp ứng các mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc, đảm bảo các tiêu chí môi trường và tạo ra lợi nhuận.

Ông Bruno Jaspaert dẫn chứng tại khu công nghiệp Deep C, chiến lược phát triển bền vững được triển khai thực hiện theo 4 yếu tố: Thứ nhất là khuyến khích và thúc đẩy sử dụng hiệu quả tài nguyên, sản xuất sạch hơn, giảm phát thải khí nhà kính, tiết kiệm nước, tiết kiệm năng lượng và giảm thiểu chất thải. Thứ hai, cải thiện môi trường làm việc, ưu tiên sử dụng lao động địa phương, nâng cao nhận thức về phát triển bền vững. Thứ ba, thúc đẩy hợp tác để đạt được các mục tiêu về môi trường, tăng cường khả năng cạnh tranh và thu hút đầu tư. Thứ tư, Deep C sẽ đi tiên phong trong phát triển khu công nghiệp sinh thái, bền vững và sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm để đóng góp cho sự phát triển chung trên toàn cầu.

Nguồn: Tích hợp công nghệ 4.0 vào khu công nghiệp, hướng đi cho Việt Nam