‘Thông thầu’ tại Sở Y tế Cần Thơ: Thanh tra làm thất lạc hồ sơ, tài liệu

Liên quan vụ án vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra tại Sở Y tế TP Cần Thơ, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03) cho rằng, thanh tra địa phương này từng thanh tra các gói thầu mua sắm thiết bị y tế tại Sở Y tế và phát hiện ra sai phạm nhưng do không thẩm định được giá, làm thất lạc tài liệu nên không có cơ sở kiến nghị xử lý.

Thanh tra làm thất lạc hồ sơ, tài liệu

Theo C03, ngày 23/9/2019, ông Trần Phước Hoàng (Chánh Thanh tra TP Cần Thơ) ký Quyết định số 229/QĐ-TTr về việc thanh tra sử dụng quỹ BHYT, mua sắm trang thiết bị y tế.

Trong đó, ông Bùi Xuân Thành (Trưởng Phòng 3) làm Trưởng đoàn thanh tra phụ trách chuyên môn nghiệp vụ chung, có trách nhiệm tổng hợp, báo cáo kết quả thanh tra, dự thảo Kết luận thanh tra trình Chánh thanh tra theo quy định; bà Ký Kim Châu, thanh tra viên (làm Tổ trưởng); các ông Nguyễn Thanh Phong (chuyên viên), ông Trần Văn Hưng (thanh tra viên) và ông Trần Hoàng Kim (chuyên viên) thực hiện thanh tra việc mua sắm trang thiết bị y tế và vật tư tiêu hao tại Sở Y tế.

Thanh tra TP Cần Thơ.

Ngày 20/4/2020, Thanh tra TP Cần Thơ có công văn do ông Trần Phước Hoàng, Chánh Thanh tra ký (kèm theo là Dự thảo kết luận thanh tra) gửi cho Sở Y tế.

Ngày 12/5/2020, Thanh tra TP Cần Thơ có Kết luận thanh tra số 545/KL-TTr, trong đó có 4 gói thầu Công ty NSJ và Công ty Bình An trúng thầu. Thanh tra xác định có sai phạm trong việc lập dự toán và thẩm định giá theo các quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, Thanh tra đã có các yêu cầu định giá gửi Sở Tài chính TP Cần Thơ, các đơn vị thẩm định giá, nhưng các đơn vị thẩm định giá này từ chối yêu cầu hoặc không định giá được nên tại thời điểm thanh tra chưa có cơ sở để xác định sai phạm liên quan việc thẩm định giá các thiết bị y tế tại 4 gói thầu này.

Quá trình điều tra xác định, ngày 18 và 27/3/2020, Thanh tra TP Cần Thơ có công văn đề nghị Chi Cục hải quan quản lý hàng đầu tư cung cấp 6 tờ khai nhập khẩu liên quan đến 6 gói thầu tại Bệnh viện Nhi (trong đó có gói thầu Hệ thống CT 128 lát cắt). Ngày 31/3/2020, Chi Cục hải quan quản lý hàng đầu tư có công văn số 1047/ĐT-ĐĐTKĐ cung cấp cho Thanh tra TP Cần Thơ bộ chứng từ nhập khẩu của 6 tờ khai hải quan.

Ngày 6/4/2020, văn thư thanh tra đã nhận được văn bản này và vào sổ công văn đến.

Sau khi nhận được văn bản từ văn thư, ông Hoàng, Chánh Thanh tra bút phê chuyển Phòng 3 thực hiện. Ông Bùi Xuân Thành, Trưởng phòng 3 nhận và bút phê Phong (tức chuyển cho Nguyễn Thanh Phong, nhân viên Phòng 3).

Phong khai sau khi nhận đã chuyển cho Trần Văn Hưng, thanh tra viên phụ trách. Tuy nhiên, Hưng khai không nhớ đã nhận văn bản và tài liệu nêu trên hay chưa vì không có biên bản bàn giao.

Do bị thất lạc tài liệu và không thẩm định được giá thiết bị y tế của 4 gói thầu, nên Thanh tra TP Cần Thơ không có cơ sở kiến nghị xử lý.

Ngoài ra, trong thời gian thanh tra, hai cựu Giám đốc Sở Y tế TP Cần Thơ là bị can Bùi Thị Lệ Phi, bị can Cao Minh Chu có nhắn tin Zalo trao đổi với ông Hoàng và ông Thành liên quan nội dung thanh tra. Ông Hoàng và ông Thành thông báo cho bị can Chu, bị can Phi biết về việc hải quan gửi hóa đơn, tờ khai đối với việc nhập khẩu giá thiết bị y tế có giá thấp hơn nhiều so với giá trúng thầu.

Hai cựu Giám đốc Sở Y tế Cần Thơ. (Ảnh: Bộ Công an)

Ông Thành và ông Hoàng yêu cầu bị can Phi và bị can Chu đề nghị các Công ty phải photo hồ sơ cung cấp cho Đoàn Thanh tra, Sở Y tế giải trình các vấn đề liên quan. Bị can Chu và bị can Phi nhiều lần nhờ Hoàng và Thành nghĩ cách giúp đỡ.

Căn cứ lời khai của bị can Nguyễn Viết Hồng, bà Lê Thị Hồng My, bà Nguyễn Ngọc Phương Thảo, Kế toán Sở Y tế, sao kê tài khoản của Hồng, Thảo và Công ty NSJ đủ căn cứ xác định ngày 10/4/2020, bị can Chu chỉ đạo My nhận 200.000.000 đồng của Công ty NSJ.

Số tiền này, Hồng khai bị can Chu nhận để lo việc thanh tra. My và Thảo khai sau khi nhận tiền đã đưa cho bị can Chu, nhưng không rõ đây là tiền gì, bị can Chu sử dụng như thế nào.

Còn bị can Chu không thừa nhận nội dung này. Do vậy, không có căn cứ xác định, sau khi bị can Chu nhận 200.000.000 đồng của Công ty NSJ để lo việc thanh tra như lời khai của Hồng.

Liên quan vấn đề này, ông Trần Phước Hoàng, ông Bùi Xuân Thành và những người được phân công thanh tra việc mua sắm trang thiết bị y tế tại Sở Y tế cho biết, quá trình thanh tra 4 gói thầu Công ty NSJ và Công ty Bình An trúng thầu, Thanh tra phát hiện có một số sai phạm trong việc lập dự toán và thẩm định giá theo các quy định của pháp luật nhưng không kiến nghị xử lý; không đưa gói thầu mua sắm Hệ thống CT 128 lát cắt vào kết luận thanh tra là chưa đúng quy định, để thất lạc tài liệu do hải quan cung cấp ảnh hưởng đến kết quả thanh tra.

Tuy nhiên, những người này cho rằng, Thanh tra đã tiến hành trưng cầu thẩm định giá và đề nghị Sở Tài chính xác định giá thiết bị y tế của các gói thầu để xác định giá thị trường, nhưng các đơn vị này đã từ chối hoặc không thẩm định được giá thiết bị nên thanh tra không có cơ sở để kiến nghị trong kết luận về nội dung sai phạm này.

Mặt khác, các thanh tra viên chưa có kinh nghiệm trong thanh tra chuyên ngành đấu thầu nên dẫn đến sai sót trên; các cá nhân này không có quan hệ với cá nhân nào tại Công ty TNHH NSJ và Công ty Bình An; không được hưởng lợi gì.

Không chứng minh được Chánh Thanh tra và cấp dưới có động cơ vụ lợi

Theo C03, quá trình thanh tra 4 gói thầu Công ty NSJ và Công ty Bình An trúng thầu, Thanh tra TP Cần Thơ xác định có sai phạm trong việc lập dự toán và thẩm định giá theo các quy định của pháp luật. Với lý do thanh tra đã có yêu cầu định giá nhưng các đơn vị định giá từ chối yêu cầu hoặc không định giá được nên tại thời điểm thanh tra chưa có cơ sở để xác định sai phạm về giá thẩm định giá của các thiết bị y tế tại 4 gói thầu, Thanh tra viên không có cơ sở kiến nghị xử lý.

Các thành viên thanh tra thừa nhận đã có thiếu sót trong việc thanh tra, không đưa gói thầu mua sắm Hệ thống chụp cắt lớp 128 lát cắt vào kết luận thanh tra là chưa đúng quy định, để thất lạc tài liệu do hải quan cung cấp ảnh hưởng đến kết quả thanh tra.

Quá trình điều tra không chứng minh được ông Hoàng và cấp dưới có động cơ vụ lợi hoặc động cơ cá nhân khác để làm trái công vụ, không đủ chứng cứ chứng minh bị can Chu nhận 200.000.000 đồng của Công ty NSJ để đưa cho 2 cá nhân này.

Hành vi của ông Trần Phước Hoàng, Bùi Xuân Thành và cấp dưới có dấu hiệu thiếu trách nhiệm dẫn đến không phát hiện sai phạm và kiến nghị xử lý theo quy định. Tuy nhiên không xác định được hậu quả thiệt hại do hành vi thanh tra này, nên không đủ căn cứ xử lý hình sự đối với ông Trần Phước Hoàng và ông Bùi Xuân Thành, nhưng cần xem xét xử lý nghiêm khắc về Đảng và chính quyền đối với 2 cá nhân này.

Hai cựu Giám đốc Sở Y tế TP Cần Thơ tế bị truy tố

CQĐT đề nghị truy tố 20 bị can về tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng. Trong đó có hai cựu Giám đốc Sở Y tế gồm Bùi Thị Lệ Phi, Cao Minh Chu và Hoàng Thị Thúy Nga (nguyên Chủ tịch Hội đồng sáng lập Tập đoàn Hành trình thành công mới - NSJ Group) cùng Lê Huy Bình (nguyên Phó TGĐ NSJ Group).

Theo kết luận điều tra, từ tháng 5/2020, bị can Bùi Thị Lệ Phi ngồi ghế Giám đốc Sở Y tế, là người đứng đầu, trực tiếp quản lý vốn của Nhà nước để đấu thầu mua sắm trang thiết bị y tế, đại diện chủ đầu tư ký trình các cấp có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt dự án, bố trí vốn cho 4 gói thầu.

Bị can Phi cũng là người ký các quyết định chỉ định thầu, thuê tư vấn thẩm định giá, lập hồ sơ mời thầu và đánh giá hồ sơ dự thầu, cũng như chịu trách nhiệm và tổ chức đấu thầu.

Tuy nhiên, quá trình đấu thầu bị can Phi đã trao đổi, bàn bạc với bà Hoàng Thị Thúy Nga (đại diện nhà thầu) thống nhất về danh mục hàng hóa đầu tư, giá trị thiết bị để tạo điều kiện cho Công ty NSJ và Công ty Bình An trúng 4 gói thầu.

Ngoài ra, kết quả điều tra đủ căn cứ xác định, dù không hứa hẹn trước nhưng sau khi tổ chức đấu thầu, cựu Giám đốc Sở Y tế Bùi Thị Lệ Phi đã nhận 3 tỷ đồng cho cá nhân mình và 200 triệu cho Sở Y tế từ Hoàng Thị Thúy Nga.

Kết luận điều tra cho rằng, hành vi của bị can Phi bị xác định đã gây hậu quả nghiêm trọng, gây thiệt hại tài sản Nhà nước hơn 33 tỷ đồng, có vai trò chủ mưu cầm đầu.

Theo kết quả điều tra, giai đoạn từ tháng 11/2011- 1/2020, cựu Giám đốc Sở Y tế Cao Minh Chu có vai trò là Phó Giám đốc, Trưởng ban Quản lý dự án. Bị can Chu chịu trách nhiệm lập hồ sơ dự án, hồ sơ mời thầu… Tuy nhiên bị can này đã cùng bị can Phi bàn bạc với Hoàng Thị Thúy Nga để tạo điều kiện cho công ty của Nga trúng thầu.

Ngoài ra, kết quả điều tra đủ căn cứ xác định bị can Chu đã nhận 200 triệu đồng của Công ty NSJ nhưng không chứng minh được việc sử dụng số tiền này.

THANH TIẾN