Nhiều ngành được hưởng lợi từ khung thỏa thuận thương mại Việt Nam và Mỹ

Theo thông tin từ Bộ Công Thương, ngày 26/10, Việt Nam và Mỹ đã đồng ý công bố Tuyên bố chung về Khuôn khổ Hiệp định Thương mại đối ứng, công bằng và cân bằng (Tuyên bố chung) nhân dịp Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và Tổng thống Donald Trump tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN tổ chức từ ngày 26-28/10/2025 tại Kuala Lumpur, Malaysia.

Trong thời gian tới, hai bên sẽ tiếp tục thảo luận và triển khai các công việc tiếp theo hướng đến hoàn thành Hiệp định Thương mại đối ứng, công bằng và cân bằng trên nguyên tắc cởi mở, xây dựng, bình đẳng, tôn trọng độc lập, tự chủ, thể chế chính trị, cùng có lợi và cân nhắc tới trình độ phát triển của nhau.

Gỗ, Dệt May, Nông sản... được kỳ vọng sẽ là những ngành đầu hưởng lợi từ Khung thỏa thuận thương mại Việt Nam và Mỹ. (Ảnh minh họa: T.H)

Các chi tiết cụ thể vẫn đang được hoàn thiện và dự kiến sẽ được ký kết "trong vài tuần tới".

Theo Tuyên bố chung, Mỹ sẽ duy trì mức thuế đối ứng 20% với hàng hóa xuất xứ từ Việt Nam như Sắc lệnh Hành pháp số 14257 ngày 2/4/2025, đã được sửa đổi.

Việt Nam cam kết cung cấp quyền tiếp cận thị trường ưu đãi cho gần như toàn bộ hàng hóa công nghiệp và nông nghiệp xuất khẩu của Mỹ vào Việt Nam.

Mỹ xem xét áp dụng thuế suất bằng 0% (zero tariffs) cho một số sản phẩm được lựa chọn của Việt Nam (Chi tiết cụ thể chưa được công bố).

Các vấn đề khác: Việt Nam đồng ý giải quyết các vấn đề như công nhận tiêu chuẩn xe cộ của Mỹ, nới lỏng quy định nhập khẩu thiết bị y tế/dược phẩm của Mỹ, và tuân thủ các cam kết về sở hữu trí tuệ quốc tế và thương mại điện tử.

Mỹ và Việt Nam ghi nhận các thỏa thuận thương mại gần đây giữa các công ty Mỹ và Việt Nam trong các lĩnh vực nông nghiệp, hàng không vũ trụ và năng lượng trị giá gần 11 tỷ USD bao gồm thỏa thuận mua 50 máy bay từ Boeing trị giá hơn 8 tỷ USD của Vietnam Airlines và biên bản ghi nhớ mua 2,9 tỷ USD các mặt hàng nông sản của Mỹ.

Từ mức ban đầu 46% vào đầu tháng 4/2025, Việt Nam đã đàm phán để kéo giảm mức thuế đối ứng xuống 20% và 40% với hàng trung chuyển (transshipped goods) vào tháng 7/2025. Định nghĩa chi tiết về hàng trung chuyển vẫn chưa được đưa ra trong thỏa thuận khung lần này.

Chứng khoán Maybank cho rằng Tuyên bố chung về Khuôn khổ Hiệp định thương mại đối ứng, công bằng và cân bằng là một bước tiến ngoại giao quan trọng giúp giảm thiểu rủi ro thuế suất ban đầu, qua đó củng cố vai trò của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Điều này đặc biệt sẽ hỗ trợ cho mục tiêu tăng trưởng cao của Việt Nam trong thời gian tới. Cụ thể, Việt Nam đã đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế đầy tham vọng, đạt 8,3-8,5% năm 2025 và ít nhất 10% trong 10 năm tới, bất chấp sự bất ổn thương mại toàn cầu đe dọa ảnh hưởng đến xuất khẩu và dòng vốn đầu tư. Trong quý 3/2025, Việt Nam ghi nhận tăng trưởng kinh tế 8,2% — tốc độ nhanh nhất trong ba năm — khi các nhà máy tăng cường sản xuất để xuất hàng sang Mỹ trước khi mức thuế cao hơn có hiệu lực.

Khi Mỹ duy trì mức thuế đối ứng 20% với hàng hóa xuất xứ từ Việt Nam vào Mỹ, các rủi ro biến động thuế quan đối với nhiều ngành hàng theo các chuyên gia, sẽ được giảm thiểu.

Trong thời gian qua, một số ngành hàng cũng vẫn đứng trước rủi ro gặp biến động thuế quan, ví dụ ngành gỗ, dược phẩm, nhôm thép...

Khi mức thuế đối ứng được duy trì ở mức 20% - mức được các chuyên gia đánh giá nằm trong nhóm thuế quan thấp, hàng hóa Việt Nam vẫn có lợi thế cạnh tranh nhất định so với hàng hóa tương đồng của các quốc gia cùng cạnh tranh vào Mỹ.

Với các cam kết chính theo Khung thỏa thuận ban đầu, có thể thấy các ngành gỗ, dệt may, nông sản sẽ hưởng lợi từ thị trường xuất khẩu chính.

Nhiều doanh nghiệp, đặc biệt nhóm nông sản, kỳ vọng có thể được vào danh mục hưởng thuế suất ưu đãi 0%.

Trước đó, nhận định về diễn biến đàm phán chi tiết áp dụng thuế, TS Nguyễn Xuân Thành - Giảng viên Đại học Fulbright cho rằng nếu đáp ứng quy tắc xuất xứ, nhiều mặt hàng chiến lược của Việt Nam có thể có thuế suất dưới 20%.

Cộng với kỳ vọng Fed tiếp tục cắt giảm lãi suất với tần suất và biên độ cắt giảm cao hơn, sẽ là cú hích đối với thị trường tiêu dùng và doanh nghiệp Mỹ. Theo đó, các chuyên gia dự báo nhiều ngành hàng xuất khẩu sắc tiếp tục tăng tốc trong thời gian tới.

Ông Nguyễn Duy Hưng, Chủ tịch Chứng khoán SSI chia sẻ về việc Việt Nam và Mỹ sẽ hoàn tất thỏa thuận trong vài tuần tới, với kỳ vọng thuế quan sẽ được áp trong khoảng 0%-20%.

Việc chính thức hóa hiệp định thương mại thuế đối ứng công bằng đã được thống nhất từ trước, cùng với đó kỳ vọng sẽ sớm được thỏa thuận chi tiết hơn, có ý nghĩa giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong hoạch định và thực thi chiến lược sản xuất hàng xuất khẩu vào Mỹ. Đây vốn là điều mà sau ngày 7/8, khi chính sách thuế quan của Mỹ chính thức có hiệu lực với hàng hóa Việt Nam, nhiều doanh nghiệp đã mong đợi và kiến nghị.

Tại cuối quý 3, theo Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS), tổng kim ngạch xuất khẩu dệt may 9 tháng năm 2025 đạt gần 34,7 tỷ USD, tăng 7,7% so với cùng kỳ. Trong đó, 27,8 tỷ USD là giá trị xuất khẩu quần áo may mặc và 6,9 tỷ USD là xuất khẩu vải, phụ liệu, vải kỹ thuật. Mỹ vẫn là thị trường của dệt may Việt Nam khi chiếm 45% giá trị xuất khẩu dệt may. Nhiều doanh nghiệp niêm yết trên sàn đều ghi nhận tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận như Vinatex (VGT), Đầu tư và Thương mại TNG (TNG) sau 9 tháng; tuy nhiên cũng có những doanh nghiệp suy giảm kinh doanh như Dệt may - Đầu tư - Thương mại Thành Công (TCM).

Tương tự, ngành gỗ cũng ghi nhận tăng trưởng tích cực bất chấp biến động thuế quan. 9 tháng 2025, kim ngạch xuất khẩu gỗ, sản phẩm gỗ và đồ nội thất từ các chất liệu khác gỗ đạt 15,2 tỷ USD, tăng 7,48% so với cùng kỳ. Mức tăng này chủ yếu đến từ nhóm sản phẩm đồ gỗ nội thất, ghế ngồi, dăm gỗ, gỗ dán và viên nén gỗ, cho thấy sự phục hồi mạnh của nhu cầu tiêu dùng toàn cầu sau thời kỳ suy giảm.

Mỹ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, và kim ngạch xuất khẩu gỗ, sản phẩm gỗ và đồ nội thất từ chất liệu khác gỗ sang thị trường này trong 9 tháng tiếp tục tăng 7,2% so với cùng kỳ năm trước và chiếm 46% tổng kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng này của Việt Nam.

Với kết quả này, dự báo một số doanh nghiệp niêm yết ngành gỗ cũng sẽ ghi nhận kết quả kinh doanh khả quan trong quý 3 và sau 9 tháng 2025. Tuy nhiên, ở 1 số doanh nghiệp, ví dụ Phú Tài (PTB), Chứng khoán Vietcap dự báo doanh thu mảng gỗ tiếp tục tăng trưởng ở mức vừa phải nhưng biên lợi nhuận sẽ chịu áp lực do chịu thuế. Các nhà xuất khẩu sẽ phải chia sẻ một phần gánh nặng chi phí thuế tăng thêm trong bối cảnh cầu tiêu thụ có thể giảm nhiệt.

Nguồn: Nhiều ngành được hưởng lợi từ khung thỏa thuận thương mại Việt Nam và Mỹ