Đấu giá quyền khai thác khoáng sản: Đà Nẵng lành mạnh hóa cách nào?

Tại phiên đấu giá quyền khai thác khoáng sản tại điểm mỏ ĐB2B (xã Điện Bàn Tây, TP. Đà Nẵng), giá trúng đấu giá được đẩy lên gấp hơn 306 lần giá khởi điểm. Minh họa: Đình Phúc

Khan hiếm nguồn cung khiến cát xây dựng và đất đắp nền trên thị trường bị đẩy giá lên cao gấp 3 - 4 lần so với giá công bố của đơn vị quản lý nhà nước. Trong khi đó, một số cuộc đấu giá quyền khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng xuất hiện hiện tượng thông đồng đẩy giá, khiến nguồn cung đã khó khăn càng thêm căng thẳng. Mới đây, Cơ quan Cảnh sát điều tra (Phòng Cảnh sát kinh tế) Công an TP. Đà Nẵng đã tống đạt quyết định khởi tố bị can với 4 đối tượng liên quan đến phiên đấu giá mỏ cát xây dựng từ tháng 10/2024. Các đối tượng bị khởi tố đều trú tại TP. Đà Nẵng, gồm: Nguyễn Văn Hùng (41 tuổi), Nguyễn Sỹ Minh Tiến (25 tuổi), Lê Nguyễn Đông Quân (34 tuổi) và Trần Văn Bảy (50 tuổi) về tội “Vi phạm quy định về hoạt động bán đấu giá tài sản” theo Điều 218 Bộ luật Hình sự.

Tháng 10/2024, tại hội trường UBND thị xã Điện Bàn (tỉnh Quảng Nam cũ), Công ty Đấu giá hợp danh Hòa Thuận tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản tại điểm mỏ ĐB2B (nay là xã Điện Bàn Tây, TP. Đà Nẵng), diện tích 6,04 ha, trữ lượng khoảng 159.000 m3. Với trữ lượng cát như trên, giá khởi điểm là hơn 1,2 tỷ đồng. Trải qua 200 vòng đấu giá xuyên đêm, giá trúng đấu giá được đẩy lên hơn 370 tỷ đồng và đơn vị trúng đấu giá là Công ty CP MT Quảng Đà.

Trước kết quả bất thường của phiên đấu giá, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam đã chỉ đạo các ngành chức năng vào cuộc kiểm tra, xử lý. Các đơn vị chuyên môn và cấp thẩm quyền căn cứ các sai phạm đã xử phạt Công ty CP MT Quảng Đà 17 triệu đồng; hủy kết quả phiên đấu giá quyền khai thác khoáng sản đối với điểm mỏ ĐB2B. Sau quá trình điều tra, tháng 7/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra (Phòng Cảnh sát kinh tế) Công an TP. Đà Nẵng đã ra quyết định khởi tố bị can đối với Nguyễn Sĩ Khoa (51 tuổi) - chủ quản lý Công ty CP MT Quảng Đà và Đỗ Thị Lệ (36 tuổi) - kế toán Công ty để điều tra về hành vi “Vi phạm quy định về hoạt động bán đấu giá tài sản” theo quy định tại Điều 218 Bộ luật Hình sự, do đã có hành vi lập hồ sơ khống để tham gia hoạt động đấu giá quyền khai thác khoáng sản.

Tình trạng khan hiếm vật liệu xây dựng và đất đắp nền khiến nhiều cuộc đấu giá ghi nhận mức giá trúng gấp nhiều lần giá khởi điểm. Giữa tháng 6/2025, Công ty Đấu giá hợp danh Hòa Thuận tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản cho UBND huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam (cũ) đối với 6 điểm mỏ khoáng sản gồm 3 mỏ cát, sỏi và 3 điểm mỏ đất sét, đá, đất san lấp. Đặc biệt, cuộc đấu giá 3 mỏ cát gây xôn xao dư luận khi giá trúng đấu giá vượt hàng trăm tỷ đồng so với giá khởi điểm.

Cụ thể, điểm mỏ ĐL12B1 (tại thôn Trường An và thôn Phú Hương, xã Đại Quang) trữ lượng 166.401 m3, giá khởi điểm hơn 1,23 tỷ đồng, Công ty CP Trường Lợi trúng đấu giá với mức hơn 129,6 tỷ đồng. Điểm mỏ ĐL11 (tại thôn Hà Nha và Vĩnh Phước, xã Đại Đồng) có trữ lượng cát là 360.000 m3, giá khởi điểm hơn 3,4 tỷ đồng, Công ty CP Tập đoàn Khoáng sản Công nghiệp 6666 trúng đấu giá với mức giá tương ứng 319,9 tỷ đồng. Đặc biệt, tại điểm mỏ ĐL2 (thôn Giảng Hòa, xã Đại Thắng), trữ lượng 790.000 m3, giá khởi điểm hơn 7,5 tỷ đồng, Công ty TNHH Hoàng Châu Sa trúng đấu giá với mức tương ứng 491,7 tỷ đồng (hệ số R = 323,25%), quy đổi theo trữ lượng tương ứng khoảng 622.429 đồng/m3, chưa bao gồm các loại thuế, phí, ký quỹ, chi phí đầu tư hạ tầng, nhân công và thiết bị khai thác. Đây là mỏ cát có kết quả trúng đấu giá cao nhất trong 3 mỏ cát được đấu giá thành công.

Để hoạt động đấu giá khoáng sản diễn ra lành mạnh và rút ngắn tiến độ khai thác các mỏ đấu giá thành, UBND TP. Đà Nẵng đã quyết định ủy quyền thời hạn 3 năm cho Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tổ chức thực hiện công tác đấu giá quyền khai thác khoáng sản đối với các khu vực khoáng sản thuộc thẩm quyền cấp phép của Thành phố. Giám đốc Sở NN&MT được lựa chọn tổ chức hành nghề đấu giá tài sản, ký kết hợp đồng dịch vụ đấu giá tài sản, xét duyệt điều kiện của người tham gia đấu giá, tổ chức phiên đấu giá.

Các Sở Tư pháp, Tài chính, Xây dựng, Công Thương, Công an Thành phố và UBND xã, phường, đặc khu có trách nhiệm phối hợp với Sở NN&MT để lựa chọn tổ chức hành nghề đấu giá tài sản, kiểm tra xét chọn hồ sơ tham gia đấu giá quyền khai thác khoáng sản và kiểm tra, giám sát thực hiện các bước thủ tục đấu giá quyền khai thác khoáng sản theo đúng quy định.

Nguồn: Đấu giá quyền khai thác khoáng sản: Đà Nẵng lành mạnh hóa cách nào?