Ưu tiên ổn định thị trường tiền tệ

Trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, đặc biệt căng thẳng tại Trung Đông tác động tới thị trường tài chính toàn cầu, Ngân hàng Nhà nước cho biết sẽ điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, bảo đảm cung ứng vốn cho nền kinh tế đồng thời giữ ổn định lãi suất và tỷ giá.

Mặt bằng lãi suất ngân hàng nhìn chung có xu hướng nhích lên và phân hóa mạnh giữa nhóm các nhóm ngân hàng trong 2 tháng đầu năm. Ảnh minh họa: ITN

Theo chia sẻ của Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà, từ cuối năm 2025 sang đầu năm 2026, kinh tế thế giới diễn biến phức tạp, đặt ra nhiều thách thức cho công tác điều hành chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng.

Phó Thống đốc cho biết bối cảnh quốc tế hiện nay đang diễn biến phức tạp, khó lường. Trong khi đó, nền kinh tế Việt Nam có độ mở lớn nên chịu tác động trực tiếp từ các biến động bên ngoài. Vì vậy, việc điều hành chính sách tiền tệ phải vừa hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, vừa bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô.

Đây có thể xem là một "bài toán" cầm cân nảy mực đầy thách thức với nhà điều hành, khi lạm phát tăng cao có thể tác động lên lãi suất, song cùng với đó áp lực hỗ trợ tăng trưởng càng cao hơn. Việc mở rộng dư nợ tín dụng với kỳ vọng nới lỏng hơn sau quý I, theo các chuyên gia, có thể sẽ có bước dịch chuyển mới.

Phân tích về bối cảnh chung và tác động đến các ưu tiên, định hướng điều hành tiền tệ một cách chi tiết, ông Nguyễn Minh Hạnh - Giám đốc Trung tâm Phân tích Chứng khoán SHS cho rằng, chiến sự tại Iran là một cú sốc địa chính trị đã được dự báo sẽ xảy ra nhưng không xác định được thời gian xảy ra, với kịch bản được nhiều nguồn quốc tế mô tả theo hướng kéo dài nhiều tuần thay vì “đánh nhanh, kết thúc sớm”. Đồng thời, thị trường lãi suất Mỹ đã điều chỉnh lại kỳ vọng theo hướng thận trọng hơn, khi mốc cắt lãi suất của Fed không còn được định giá chắc ở tháng 7 mà dịch dần sang tháng 9. Đây là tổ hợp bất lợi cho những nền kinh tế có độ mở cao như Việt Nam. Đại diện nhà điều hành hoàn toàn có lý khi nhấn mạnh bối cảnh quốc tế “phức tạp, khó lường”.

Mặc dù kênh nghiệp vụ thị trường mở đang duy trì quy mô hỗ trợ lớn, với lượng OMO lưu hành quanh 439 nghìn tỷ đồng, đồng thời tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong hệ thống ở mức cao (khoảng 468 nghìn tỷ đồng), nhưng tăng trưởng tín dụng đến ngày 23/2 mới ghi nhận 2,07%. Sự “lệch pha” này cho thấy vai trò điều tiết thanh khoản trong giai đoạn này hướng tới ổn định thị trường tiền tệ nhiều hơn là bệ phóng cho việc mở rộng tín dụng.

Về cơ chế, nguồn vốn từ thị trường mở chủ yếu mang tính kỳ hạn ngắn và có thể thay đổi nhanh theo điều tiết, còn tiền gửi Kho bạc phụ thuộc vào cấu trúc kỳ hạn nên không đồng nghĩa với một nền vốn ổn định đủ dài để hệ thống tự tin đẩy mạnh tín dụng.

Tăng trưởng tín dụng có tích cực nhưng vẫn thận trọng, đặc biệt với yêu cầu cho vay không vượt 25% hạn mức tín dụng

Theo ông Hạnh, tốc độ dòng tiền quay trở lại hệ thống sau kỳ nghỉ chưa “nhanh” như dự tính. Trọng tâm điều hành trong ngắn hạn vẫn nghiêng về ổn định vĩ mô và kiểm soát biến động hơn là sớm chuyển sang thúc đẩy tăng trưởng tín dụng.

"Với các diễn biến gần đây, khả năng nới lỏng sớm để hỗ trợ tăng trưởng tín dụng chưa thực sự thuận lợi, và chiến lược hợp lý hơn là chờ thêm tín hiệu rõ ràng sau giai đoạn 20/4 trước khi nâng mức kỳ vọng về dư địa hỗ trợ", ông Nguyễn Minh Hạnh nhận định.

Những định hướng từ Ngân hàng Nhà nước cũng đang tỏ rõ ưu tiên sự ổn định. Phó Thống đốc NHNN cho biết, trong thời gian tới, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ theo hướng chủ động, linh hoạt, đồng thời phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác. Trọng tâm vẫn là giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và tạo điều kiện cho tăng trưởng bền vững.

Với công cụ lãi suất, cơ quan điều hành sẽ bám sát diễn biến thị trường, lạm phát và các cân đối vĩ mô để điều chỉnh phù hợp, đồng thời tiếp tục yêu cầu các tổ chức tín dụng công khai minh bạch lãi suất cho vay.

Đối với tỷ giá, Ngân hàng Nhà nước sẽ điều hành linh hoạt, kết hợp đồng bộ các công cụ tiền tệ nhằm ổn định thị trường ngoại hối và bảo đảm thanh khoản thông suốt.

Về tín dụng, định hướng chung là tăng trưởng an toàn, hiệu quả, tập trung vốn vào lĩnh vực sản xuất - kinh doanh và các ngành đóng vai trò động lực của nền kinh tế, đồng thời kiểm soát chặt tín dụng vào lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro. Song song đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ đẩy mạnh rà soát, yêu cầu các tổ chức tín dụng đơn giản hóa thủ tục, ứng dụng công nghệ và số hóa quy trình để tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn.

Nguồn: Ưu tiên ổn định thị trường tiền tệ