Đề xuất định danh rõ hành vi thao túng thị trường bất động sản

Tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI thảo luận tại hội trường về định hướng sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản vào sáng 22/8, các đại biểu Quốc hội cho rằng cần bổ sung công cụ pháp lý đủ mạnh để cơ quan quản lý xử lý triệt để tình trạng thao túng, “thổi giá” hiện nay, đồng thời ngăn chặn tình trạng “đặt cọc” biến tướng thành huy động vốn.

Phát biểu tại phiên thảo luận, đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) cho rằng cần phân biệt rõ ba vấn đề: đầu tư, đầu cơ và thao túng thị trường. Vị đại biểu Đồng Nai phân tích, đầu tư bất động sản là hoạt động bình thường và cần thiết của thị trường. Không thể vì một người mua bất động sản với kỳ vọng tăng giá mà coi đó là hành vi cần ngăn cấm.

Đại biểu Trịnh Xuân An. (Ảnh: Media Quốc hội)

Theo ông an, đầu cơ trở thành vấn đề khi việc tích trữ, mua đi bán lại, sử dụng đòn bẩy tài chính ở mức độ lớn làm méo mó cung - cầu, đẩy giá bất động sản xa khỏi khả năng chi trả và nhu cầu sử dụng thực.

"Còn thao túng thị trường nguy hiểm hơn, bởi ở đây có hành vi chủ động tạo ra tín hiệu giả về cung, cầu hoặc giá: giao dịch lòng vòng để tạo mặt bằng giá; thông đồng mua bán để đẩy giá; tạo khan hiếm giả; sử dụng môi giới hoặc thông tin sai lệch về quy hoạch, dự án để tạo 'sóng', sau đó bán ra thu lợi", ông An nhấn mạnh.

Nhận xét dự thảo đã có những công cụ rất quan trọng để phòng ngừa về công khai thông tin; yêu cầu ghi đúng giá giao dịch thực tế trong hợp đồng và thanh toán qua tài khoản; xây dựng hệ thống thông tin, dữ liệu thị trường; quy định nguyên tắc và biện pháp điều tiết thị trường, theo ông An đây là nền tảng tốt.

"Đây là nền tảng tốt, nhưng dự thảo vẫn thiếu một mắt xích quan trọng. Đó là chưa định danh rõ hành vi thao túng thị trường bất động sản, cũng như thiếu cơ chế phát hiện, xử lý hành vi này", ông An nói.

Theo ông, thao túng bất động sản là việc chủ động tạo cung cầu giả, giao dịch lòng vòng để đẩy giá, hoặc tung tin sai lệch về quy hoạch, dự án nhằm tạo sóng trục lợi.

Ông An đề xuất bổ sung vào dự thảo các hành vi cấm thao túng thị trường bất động sản. Chính phủ có thể quy định tiêu chí nhận diện trên cơ sở các hành vi như tạo giao dịch giả, cung cầu giả, thông đồng đẩy giá.

Với cơ chế điều tiết thị trường địa ốc, ông Trịnh Xuân An cho rằng nên giám sát, cảnh báo sớm thay vì xử lý khi thị trường có vấn đề. Theo dự luật, Nhà nước điều tiết khi thị trường diễn biến phức tạp. Song, đại biểu đặt vấn đề "thế nào là phức tạp, cơ quan nào phát hiện và tiêu chí để can thiệp".

Vì vậy, ông An đề nghị xây dựng một bộ chỉ số giám sát và cảnh báo sớm thị trường bất động sản, trong đó có biến động giá, số lượng và tần suất giao dịch, giao dịch ngắn hạn, tồn kho, tín dụng bất động sản...

Theo ông, dữ liệu về thị trường nhà ở và bất động sản phải hình thành được giá giao dịch thực và chỉ số giá đáng tin cậy, cũng như phát hiện được biến động bất thường. "Nhà nước không nên quyết định giá bất động sản thay cho thị trường. Nhưng Nhà nước phải bảo đảm giá được hình thành trên một thị trường minh bạch, cạnh tranh, phản ánh tương đối đúng cung cầu thực và không bị thao túng", đại biểu nêu.

Cùng mối quan tâm về các công cụ quản lý và kiểm soát thị trường bất động sản, đại biểu Nguyễn Khánh Vũ (Đoàn Quảng Trị) cho biết Điều 8 Luật hiện hành quy định 8 nhóm hành vi cấm nhưng Điều 6 của dự thảo Luật đã thu hẹp xuống còn 6 nhóm hành vi.

Trong đó bỏ hành vi cấp, sử dụng chứng chỉ hành nghề môi giới không đúng quy định và hành vi thu, quản lý, sử dụng phí, lệ phí trái quy định. Theo ông, đây đều là các vi phạm phát sinh thực tế tương đối phức tạp nên việc khôi phục hai nhóm hành vi này là hoàn toàn cần thiết để có đủ cơ sở pháp lý trong xử lý vi phạm.

Đại biểu Nguyễn Khánh Vũ cũng cho rằng dự thảo Luật hiện chưa có quy định cụ thể ngăn chặn các hành vi thao túng, thổi giá bất động sản, vấn đề đang gây bất ổn nghiêm trọng cho thị trường trong thời gian qua.

Vì vậy, ông đề nghị nghiên cứu bổ sung thêm các hành vi bị cấm bao gồm việc cung cấp thông tin sai lệch về dự án, quy hoạch, giá cả và hành vi dàn xếp tạo dựng các giao dịch không có thật nhằm thổi giá hoặc tạo sự khan hiếm giả tạo trên thị trường.

“Việc bổ sung này sẽ tạo công cụ pháp lý đủ mạnh để cơ quan quản lý xử lý triệt để tình trạng thao túng giá trên thị trường như hiện nay,” đại biểu nói.

Giải trình cuối phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cũng thừa nhận thời gian qua có tình trạng đầu cơ, mua đi bán lại tạo sự khan hiếm và đẩy giá bất động sản. Để giải quyết tình trạng này, ông cho biết Bộ Xây dựng sẽ tham gia hoàn thiện hồ sơ dự án sửa đổi các Luật Nhà ở, Kinh doanh bất động sản cùng Luật Đất đai.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh. (Ảnh: Media Quốc hội)

Bộ trưởng cho biết sẽ đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội và nhà cho thuê để cân bằng cung cầu, trong bối cảnh giá nhà tại các đô thị lớn tăng quá cao và lệch pha phân khúc.

Đồng thời, Bộ Xây dựng tiếp tục rà soát, nghiên cứu, đề xuất sử dụng phù hợp các công cụ điều tiết thị trường như thuế, tín dụng, quy hoạch. Việc này nhằm kiểm soát đầu cơ, hạn chế tình trạng đầu tư tích trữ bất động sản, định hướng nguồn lực vào nhu cầu thực tế và góp phần ổn định thị trường.

Nguồn:Đề xuất định danh rõ hành vi thao túng thị trường bất động sản