Từ giấc mơ đến ác mộng: Hơn 3.000 nhà đầu tư mất hàng trăm tỷ vì tiền ảo

“Miếng mồi ngon ăn” hay chiếc bẫy tử thần?

Theo kết quả điều tra, từ tháng 3/2022, Đặng Quốc Thắng (SN 1986, trú tại Hà Nội) đã lập ra Công ty Maxgroup. Vỏ bọc bên ngoài nghe rất kêu, một start-up công nghệ thời thượng nhưng bên trong lại là “tổng hành dinh” của những dự án tiền ảo, được dàn dựng, quảng bá rầm rộ để giăng bẫy người dân.

Dưới tay Thắng, một đội ngũ nhân viên được phân công viết bài, cắt dựng clip, tung lên các hội nhóm mạng xã hội. Nội dung chỉ xoáy vào một điều: đánh trúng lòng tham, khát vọng làm giàu cấp tốc của những ai nhẹ dạ.

Dự án đầu tiên được tung ra như một màn chào sân là Winstep, ứng dụng nghe qua tưởng như rất “xanh – sạch – lành mạnh”: đi bộ để nhận thưởng. Người tham gia chỉ cần lập tài khoản trên website, nạp đồng BUSD (một loại stablecoin được quảng cáo có giá trị ngang USD), rồi bỏ tiền mua những đôi giày NFT với giá từ 100 đến 1.200 USD.

“Nhiệm vụ” cực kỳ đơn giản: mở ứng dụng khi đi bộ hay chạy bộ, hệ thống sẽ “tự động” tính toán và trả thưởng bằng đồng tiền ảo WST, có thể quy đổi ngược sang BUSD để rút về. Một công thức làm giàu vừa khỏe mạnh, vừa… “ngon ăn”!

Thế nhưng, sau vài tháng vận hành, Winstep bất ngờ “mất thanh khoản”. Nhà đầu tư không thể rút tiền, toàn bộ vốn liếng gửi gắm bốc hơi trong chớp mắt. Giấc mơ làm giàu từ vài bước chân nhanh chóng biến thành cơn ác mộng.

Đặng Quốc Thắng tổ chức nhiều buổi hội thảo quảng bá dự án.

Không dừng lại ở đó, Thắng tiếp tục cấu kết với Nguyễn Thành Lộc (SN 1997, trú tại Ninh Bình) tung ra dự án Naga Kingdom là một trò chơi trực tuyến được khoác áo công nghệ blockchain. Muốn tham gia, nhà đầu tư phải bỏ ra số tiền khổng lồ để mua “linh thú” nhân vật trong game với giá từ vài chục triệu đến hàng trăm triệu đồng.

Đỉnh điểm, có “linh thú” được rao bán tới 400 triệu đồng. Chỉ trong vòng 3 tháng, khoảng 20 nhà đầu tư đã “xuống tiền” tổng cộng hơn 60.000 USD (tương đương 1,5 tỷ đồng). Nhưng chẳng bao lâu sau, trò chơi tắt ngấm, website biến mất, và Naga Kingdom chính thức “sập sàn”. Toàn bộ số tiền đầu tư của những người tham gia tan thành mây khói.

Công thức quen thuộc của các đối tượng là dựng lên một viễn cảnh màu hồng: đầu tư càng nhiều, lợi nhuận càng lớn. Chúng tận dụng triệt để sự thiếu hiểu biết của người dân về tiền ảo và blockchain để thổi phồng những hứa hẹn “chắc thắng”.

Để tăng thêm vẻ “uy tín”, nhóm này còn thường xuyên tổ chức hội thảo trực tuyến, livestream rầm rộ, khoác cho mình vỏ bọc chuyên nghiệp, khiến nhiều người lầm tưởng đây là dự án công nghệ thực sự.

Chỉ trong thời gian ngắn, các dự án do Thắng cầm trịch đã hút về tổng cộng 7,86 triệu USD, tức khoảng 200 tỷ đồng, từ hơn 3.000 nhà đầu tư. Toàn bộ số tiền ấy không biến thành lợi nhuận, không tạo ra giá trị thật, mà chỉ chảy thẳng vào túi nhóm lừa đảo.

Đầu tư cần đúng chỗ

Vụ án Maxx Group chỉ là một lát cắt nhỏ trong bức tranh hỗn loạn của “cơn sốt tiền ảo” thời gian qua. Không ít người, trong khát vọng đổi đời chóng vánh, đã sa vào những mô hình hào nhoáng với những cái tên rất kêu: “play to earn”, chơi game để kiếm tiền, “move to earn” vận động để kiếm tiền, thậm chí là “learn to earn” học để kiếm tiền.

Chúng được quảng bá như những cuộc cách mạng công nghệ, hứa hẹn vừa thỏa mãn nhu cầu giải trí, rèn luyện, vừa đem lại lợi nhuận khổng lồ. Nhưng rốt cuộc, phần lớn chỉ là “bẫy ngọt ngào”, nhắm thẳng vào tâm lý làm giàu cấp tốc.

Trên thực tế, hầu hết các dự án này đều có mẫu số chung: không sản phẩm thật, không được cơ quan quản lý cấp phép, không tạo ra giá trị cho nền kinh tế. Chúng hoạt động như một mô hình đa cấp trá hình: tiền của người tham gia sau được dùng để trả cho người tham gia trước.

Vụ án Maxx Group chỉ là một lát cắt nhỏ trong bức tranh hỗn loạn của “cơn sốt tiền ảo” thời gian qua.

Hệ thống chỉ tồn tại chừng nào dòng vốn mới còn chảy vào. Một khi “cơn lũ” dừng lại, cả tòa lâu đài ảo lập tức sụp đổ, để lại những khoản thua lỗ khổng lồ và những bi kịch gia đình.

Các chuyên gia tài chính đã nhiều lần cảnh báo: trước khi rót tiền, nhà đầu tư cần kiểm chứng pháp lý của dự án, tìm hiểu kỹ cơ chế vận hành, và quan trọng nhất phải tỉnh táo trước những lời hứa “lợi nhuận siêu tốc”. Trong không gian mạng đầy cạm bẫy, sự cảnh giác chính là tấm khiên duy nhất bảo vệ nhà đầu tư khỏi những cú sập đau đớn.

Cần nhấn mạnh rằng, tiền ảo hiện không phải là phương tiện thanh toán hợp pháp tại Việt Nam. Do đó, mọi hoạt động huy động vốn, phát hành token, cam kết trả lãi đều nằm ngoài vòng pháp luật và tiềm ẩn nguy cơ lừa đảo cực lớn. Khi tranh chấp xảy ra, người tham gia sẽ gần như không có cơ sở để được bảo vệ.

Điều nguy hiểm hơn, bản chất của các dự án này thường chỉ dựa vào niềm tin và hiệu ứng đám đông. Một khi “làn sóng” bị đảo chiều, giá trị token hoặc vật phẩm ảo có thể rơi tự do, cuốn trôi toàn bộ tài sản tích cóp cả đời của những người cả tin. Không ít trường hợp, nhà đầu tư bán nhà, cắm sổ đỏ, vay nóng để lao vào, để rồi trắng tay chỉ sau một đêm.

Chính vì vậy, thay vì chạy theo những “cơn sốt” ảo tưởng, nhà đầu tư cần trang bị kiến thức tài chính cơ bản, lựa chọn những kênh đầu tư hợp pháp, an toàn và bền vững hơn như gửi tiết kiệm, trái phiếu chính phủ, chứng khoán minh bạch hoặc các quỹ đầu tư được cấp phép. Bởi chỉ có những giá trị thực, tạo ra của cải thật cho nền kinh tế, mới có thể bảo toàn và sinh lời cho đồng vốn của người dân.

Đầu tư là con đường dài, cần kiên nhẫn và sự tính toán thận trọng. Cái giá phải trả cho sự nóng vội, thiếu hiểu biết đôi khi không chỉ là tiền bạc, mà còn là niềm tin, là tương lai của cả một gia đình.

Nguồn: Từ giấc mơ đến ác mộng: Hơn 3.000 nhà đầu tư mất hàng trăm tỷ vì tiền ảo