Năm 2025, Bộ Công Thương sẽ sớm kiện toàn bộ máy để hoạt động hiệu quả hơn

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên.

Năm 2024, ngành công thương đã hoàn thành và hoàn thành vượt mức tất cả các chỉ tiêu, nhiệm vụ đề ra với hàng loạt chỉ tiêu quan trọng về công nghiệp, thương mại đều đạt mức tăng trưởng 2 con số như: Tổng sản lượng điện toàn hệ thống điện quốc gia đến hết năm 2024 ước đạt 309,7 tỷ kWh, tăng 10,1% so với cùng kỳ năm 2023; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả năm 2024 lập kỷ lục mới đạt 783 tỷ USD; chỉ số sản xuất công nghiệp tăng trên 8%, vượt kế hoạch đề ra; tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng năm 2024 ước đạt 6.449 nghìn tỷ đồng, tăng 9% so với năm 2023…. Nhân dịp đầu Xuân mới Ất Tỵ 2025, Báo Điện tử Chính phủ đã có cuộc trao đổi với tư lệnh ngành công thương - Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên về những bài học kinh nghiệm của năm 2024 và những dự định, mục tiêu tiếp theo của ngành trong năm 2025.

Quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ được giao

Năm 2024 được đánh giá là năm nhiều thành công của Bộ Công Thương dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Bộ trưởng. Xin hỏi, bài học kinh nghiệm rút ra sau những thành công này của Bộ Công Thương là gì?

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên: Năm 2024 có thể nói là một năm ngành công thương đạt nhiều thành tựu khi hoàn thành và hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu kế hoạch được giao. Để làm được những việc này, chúng tôi đã nỗ lực cùng với sự quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp, nhân dân cả nước, và sự ủng hộ của bạn bè quốc tế để tập trung triển khai thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ được phân công.

Ngành công thương đã tích cực, chủ động, sáng tạo trong triển khai thực hiện các giải pháp một cách đồng bộ, đặc biệt là trong công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế, chính sách với hàng loạt luật, nghị định, thông tư được sửa đổi, bổ sung và ban hành mới trong lĩnh vực năng lượng và công nghiệp.

Có thể kể đến như Luật Điện lực (sửa đổi), xây dựng và trình Dự thảo Luật Hóa chất (sửa đổi); Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả (sửa đổi), Luật Sản xuất sản phẩm công nghiệp trọng điểm, Nghị định 80/2024/NĐ-CP về cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo với khách hàng sử dụng điện lớn, Nghị định 135/2024/NĐ-CP về cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ; dự thảo Nghị định mới về kinh doanh xăng dầu…

Bộ Công Thương cũng tập trung hỗ trợ doanh nghiệp nhanh chóng khôi phục sản xuất, kinh doanh sau cơn bão số 3 (Yagi), thúc đẩy tăng trưởng sản xuất công nghiệp cả năm ở mức cao với việc tập trung hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi mô hình sản xuất, nâng cao năng suất lao động, tìm kiếm thị trường mới và áp dụng công nghệ số.

Sáng 25/1 (tức 26 tết), Đoàn công tác Bộ Công Thương do Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên làm trưởng đoàn kiểm tra công tác đảm bảo cấp điện Tết Nguyên đán Ất Tỵ 2025

Chúng tôi tiếp tục bám sát và đôn đốc, tập trung mọi nguồn lực để triển khai các dự án quan trọng trong lĩnh vực điện, dầu khí. Bộ đã tập trung phối hợp với các bộ, ngành tháo gỡ khó khăn cho các dự án năng lượng tái tạo; tách Trung tâm điều độ điện quốc gia (A0) ra khỏi Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) để đổi mới vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia; giải quyết nhiều dự án tồn đọng của ngành, tạo đột phá chiến lược cho phát triển năng lượng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Trong hoạt động xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương tích cực hỗ trợ các doanh nghiệp xuất khẩu với việc tập trung triển khai Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030; phát huy lợi thế cạnh tranh, lợi thế so sánh, phát triển thương hiệu hàng hoá Việt Nam, khai mở các thị trường, lĩnh vực mới, có tiềm năng, nâng cao vị thế quốc gia trong chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị toàn cầu; đơn giản hóa thủ tục cấp chứng nhận xuất xứ, đẩy mạnh chuyển đổi số cấp chứng nhận xuất xứ điện tử...; tạo đột phá khai mở thị trường tiềm năng lớn ở Trung Đông, châu Phi, Nam Âu và thị trường Halal với việc đàm phán, ký kết Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện Việt Nam – UAE (CEPA); đổi mới mạnh mẽ công tác xúc tiến thương mại theo hướng đa dạng hóa phương thức triển khai, đẩy nhanh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và bền vững; nâng giá trị thương hiệu quốc gia của Việt Nam.

Nhìn nhận khó khăn, thay đổi hành động

Bên cạnh những điểm sáng đã đạt được, Bộ trưởng thấy ngành công thương còn những tồn tại, hạn chế nào? Có nhiệm vụ nào Bộ Công Thương chưa hoàn thành hay không?

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên: Bên cạnh những thành tựu đạt được trong năm vừa qua, Bộ Công Thương cũng nhìn nhận thấy một số khó khăn, bất cập vẫn tồn tại.

Đầu tiên là các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp tiếp tục gặp nhiều khó khăn do khó tiếp cận nguồn vốn dù lãi suất đã giảm, chi phí nguyên vật liệu nhập khẩu tăng cùng với tỉ giá đồng USD tăng cao làm giảm tính cạnh tranh về giá của sản phẩm xuất khẩu; khu vực sản xuất trong nước phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên vật liệu nhập khẩu từ bên ngoài. Thêm vào đó, mức độ liên kết và hợp tác kinh doanh giữa các doanh nghiệp trong cùng một ngành và giữa các ngành còn hạn chế; liên kết giữa các doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước còn chậm, chưa thúc đẩy phát triển kỹ năng quản trị, chuyển giao công nghệ, hình thành các chuỗi cung ứng vật tư, nguyên liệu và cụm liên kết ngành.

Khó khăn thứ hai đến từ việc chuyển dịch năng lượng từ các nguồn năng lượng hóa thạch sang các nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng mới nhằm thực thi cam kết về giảm phát thải tại COP26… còn chậm; thị trường bán buôn điện cạnh tranh hiện đang vận hành ở mức đơn giản hóa do cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin phục vụ vận hành thị trường điện vẫn còn đang trong quá trình đầu tư, nâng cấp; cơ chế giá bán lẻ điện còn chưa đồng bộ với thực tế phát triển thị trường điện; tốc độ tăng trưởng phụ tải điện luôn ở mức cao, tỉ trọng các nguồn năng lượng tái tạo tăng cao trong những năm gần đây cũng là một trong những thách thức lớn trong việc phát triển, vận hành hệ thống điện và thị trường điện…

Khó khăn tiếp theo trong hoạt động xuất khẩu, mặc dù Việt Nam liên tiếp lập kỷ lục mới nhưng Bộ Công Thương cũng nhìn nhận xuất khẩu phục hồi tăng trưởng nhanh nhưng chưa bền vững và đang chịu nhiều tác động bởi các yếu tố bên ngoài.

Phần lớn kim ngạch xuất khẩu của nước ta do các doanh nghiệp FDI mang lại (khoảng trên 70%) nhưng xuất khẩu của các doanh nghiệp này phụ thuộc nhiều vào chuỗi cung ứng toàn cầu và chưa tạo được hiệu ứng lan tỏa, thúc đẩy doanh nghiệp trong nước tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu. Xuất khẩu của Việt Nam còn đang phụ thuộc vào một số thị trường lớn, chủ yếu là với các quốc gia Đông Bắc Á, Hoa Kỳ, ASEAN, EU (kim ngạch xuất khẩu của nước ta tới 4 khu vực thị trường này chiếm gần 80% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước);

Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực sang các thị trường lớn như EU, Hoa Kỳ… phải đối mặt với các áp lực về điều tra phòng vệ thương mại, gian lận xuất xứ, các rào cản kỹ thuật liên quan đến môi trường, phát triển bền vững, chuyển đổi xanh; giá trị gia tăng trong xuất khẩu chưa được như kỳ vọng, phần lớn hàng xuất khẩu thuộc nhóm hàng gia công, chế biến và tập trung chủ yếu ở nhóm doanh nghiệp FDI (như dệt may, da giầy, điện tử), tỉ lệ nội địa hóa thấp và phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu. Hàng nông nghiệp chủ lực chủ yếu xuất khẩu dưới dạng nguyên liệu thô, sơ chế, khả năng đáp ứng yêu cầu về chất lượng của thị trường thế giới hạn chế.

Bộ Công Thương cũng thẳng thắn nhìn nhận, hoạt động thương mại trong nước còn hạn chế, hạ tầng thương mại phát triển không đồng đều, đặc biệt tại các vùng khó khăn và đặc biệt khó khăn. Chưa thu hút được đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ, đặc biệt các hạ tầng lớn có tính lan tỏa.

Các loại hình hạ tầng thương mại truyền thống (như chợ) chưa được quan tâm đúng mức, phải cạnh tranh gay gắt với các loại hình hiện đại khác (như mua bán online, siêu thị, trung tâm thương mại, cửa hàng tiện lợi); còn thiếu sự liên kết chặt chẽ bên trong chuỗi cung ứng hàng hóa (nhà sản xuất, nhà phân phối, nhà vận chuyển, người tiêu dùng), nhất là đối với hàng thực phẩm tươi sống, thiết yếu, nên thị trường dễ bị biến động do tác động của tâm lý người tiêu dùng. Tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, găm hàng chờ tăng giá trên thị trường nội địa, vi phạm cạnh tranh… còn diễn biến phức tạp.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên trao kỷ niệm chương cho các doanh nghiệp có sản phẩm đạt thương hiệu quốc gia năm 2024. Ảnh: Cấn Dũng

Năm 2025, ngành công thương phấn đấu Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 9-10%, phấn đấu tăng khoảng 12,5%; Tổng kim ngạch xuất khẩu tăng 12%, phấn đấu tăng khoảng 14%; Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tăng 10%, phấn đấu tăng khoảng 12%; Điện sản xuất và nhập khẩu tăng khoảng 12,5%; Hoàn thành 100% các nhiệm vụ được giao, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, bảo đảm chất lượng, tiến độ theo quy định.

Nỗ lực phấn đấu thực hiện mục tiêu lớn năm 2025

Ngành công thương đã xác định những mục tiêu lớn nào trong năm 2025 và định hướng công việc sẽ làm để thực hiện mục tiêu đó là gì?

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên: Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định số 454/QĐ-BCT ngày 16/01/2025 về Chương trình hành động của ngành công thương thực hiện Nghị quyết 01/NQ-CP của Chính phủ, theo đó, các mục tiêu, định hướng ưu tiên trong năm 2025 của ngành Công Thương như sau:

Về mục tiêu, ngành phấn đấu Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 9-10%, phấn đấu tăng khoảng 12,5%; tổng kim ngạch xuất khẩu tăng 12%, phấn đấu tăng khoảng 14%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tăng 10%, phấn đấu tăng khoảng 12%; điện sản xuất và nhập khẩu tăng khoảng 12,5%; hoàn thành 100% các nhiệm vụ được giao, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, bảo đảm chất lượng, tiến độ theo quy định.

Để thực hiện mục tiêu nêu trên, Bộ Công Thương tập trung hoàn thiện các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Điện lực (sửa đổi), hoàn thiện dự thảo Luật Hóa chất (sửa đổi), Luật Địa chất và Khoáng sản, Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, Luật Sản xuất công nghiệp trọng điểm và Luật Quản lý thương mại điện tử để trình Quốc hội.

Tiếp tục đẩy mạnh tái cơ cấu ngành công thương theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả và năng lực cạnh tranh dựa trên nền tảng của khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, góp phần làm mới và thúc đẩy các động lực tăng trưởng truyền thống (gồm đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu), đồng thời khai thác có hiệu quả các động lực tăng trưởng mới (như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế chia sẻ và các ngành công nghệ cao như chíp, bán dẫn, công nghệ AI…).

Bộ sẽ khẩn trương triển khai rà soát, điều chỉnh Quy hoạch điện VIII và các nhiệm vụ liên quan đến Chương trình phát triển điện hạt nhân và các dự án điện hạt nhân Ninh Thuận theo chỉ đạo của Chính phủ; ưu tiên xây dựng quy định về khung giá các loại hình điện năng, giá điện hai thành phần, giá điện theo giờ và các dự thảo nghị định về cơ chế phát triển các dự án điện khí thiên nhiên, điện gió ngoài khơi, phát triển điện hạt nhân góp phần thúc đẩy thu hút đầu tư và phát triển thị trường điện cạnh tranh.

Đồng thời, tăng cường hội nhập kinh tế quốc tế; tích cực tham mưu đàm phán, ký kết mới và nâng cấp các FTA với các đối tác tiềm năng, tạo động lực tăng trưởng, tăng cường hợp tác thương mại và đầu tư; tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, thúc đẩy xuất khẩu bền vững; khai thác hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam là thành viên để đa dạng hóa thị trường, chuỗi cung ứng toàn cầu và đẩy mạnh xuất khẩu.

Chủ động tham mưu khai thác có hiệu quả các cơ hội từ quan hệ đối ngoại với các nước lớn để đón đầu làn sóng dịch chuyển đầu tư các ngành trọng điểm sang nước thứ 3 của các tập đoàn đa quốc gia, nhất là trong lĩnh vực mà nước ta đang có nhu cầu; đồng thời, chú trọng thực thi hiệu quả các giải pháp kết nối chặt chẽ giữa các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài với doanh nghiệp trong nước nhằm thúc đẩy phát triển kỹ năng quản trị, chuyển giao công nghệ, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam, đáp ứng yêu cầu tham gia chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu.

Chú trọng đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác xúc tiến thương mại, kết hợp chặt chẽ giữa thương mại truyền thống với thương mại hiện đại nhằm khai thác hiệu quả thị trường nội địa 100 triệu dân, còn nhiều tiềm năng. Tiếp tục đẩy mạnh phát triển thương mại điện tử, kinh tế số để khai thác hiệu quả sự phát triển mạnh mẽ của xu hướng số hóa nền kinh tế; đồng thời, theo dõi sát diễn biến cung cầu, giá cả, thị trường các mặt hàng thiết yếu để điều hành phù hợp, hiệu quả; tăng cường công tác quản lý, giám sát thị trường nội địa; nâng cao năng lực phòng vệ thương mại, bảo vệ lợi ích của ngành sản xuất trong nước, phù hợp với các cam kết quốc tế và lợi ích quốc gia dân tộc.

Đồng thời, Bộ cũng cam kết sẽ hoàn thành việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của Bộ và các đơn vị thuộc Bộ, bảo đảm tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phó Tổng thống kiêm Thủ tướng Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) Mohammed bin Rashid Al Maktoum chứng kiến lễ trao văn kiện Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam - UAE - Ảnh: TTXVN

Bộ máy mới sau tinh gọn sẽ hoạt động hiệu quả hơn

Một trong những vấn đề lớn dư luận đặc biệt quan tâm trong thời gian qua là việc sắp xếp, tinh gọn các bộ, ngành theo Nghị quyết 18-NQ/TW. Được biết, Bộ Công Thươmg dự kiến sẽ tinh gọn 18% bộ máy. Xin hỏi sau khi tinh gọn, các công việc của Bộ Công Thương có đảm bảo được như hiện nay hay không?

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên: Thực hiện Kế hoạch số 141/KH-BCĐTKNQ18 ngày 06/12/2024 của Ban Chỉ đạo Chính phủ tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW về kế hoạch định hướng sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của Chính phủ và Văn bản số 01/CV-BCĐTKNQ18 ngày 6/12/2024 về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của Chính phủ; Bộ Công Thương đã tiến hành đánh giá, tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Hội nghị Trung ương 6 khóa XII về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Trên cơ sở đó, xây dựng phương án sắp xếp tổ chức bộ máy Bộ Công Thương trong thời gian tới. Cụ thể như sau:

"Sau sắp xếp, kiện toàn, bộ máy mới của Bộ sẽ hoạt động tốt hơn, hiệu quả hơn bộ máy cũ và phải đi vào hoạt động ngay, không để ngắt quãng công việc, không để khoảng trống về thời gian, bỏ trống địa bàn, lĩnh vực; không để ảnh hưởng đến các hoạt động bình thường của xã hội, của người dân, doanh nghiệp...", Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên nhấn mạnh.

Kết thúc hoạt động của các Ban Cán sự đảng Bộ Công Thương, lập Đảng bộ Bộ Công Thương trực thuộc Đảng bộ Chính phủ theo yêu cầu và kế hoạch của Bộ Chính trị. Kết thúc hoạt động của Văn phòng Ban cán sự đảng, chuyển chức năng, nhiệm vụ về Đảng bộ Bộ Công Thương. Sắp xếp, kiện toàn cơ cấu, tổ chức các bộ phận thuộc Đảng bộ Bộ Công Thương theo hướng dẫn của cấp có thẩm quyền.

Kết thúc mô hình tổ chức Tổng cục Quản lý thị trường. Thành lập Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước trên cơ sở chức năng nhiệm vụ và tổ chức bộ máy cơ quan Tổng cục Quản lý thị trường và Vụ Thị trường trong nước; chuyển 63 Cục Quản lý thị trường ở địa phương về UBND các tỉnh, thành phố và kiến nghị mô hình Chi cục Quản lý thị trường thuộc Sở Công Thương.

Hợp nhất Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo và Cục Điều tiết điện lực thành Cục Điện lực; Hợp nhất Cục Công Thương địa phương, Vụ Tiết kiệm và Phát triển bền vững, Vụ Khoa học và Công nghệ thành Cục Công nghệ, Chuyển đổi xanh và Đổi mới sáng tạo; Hợp nhất Vụ Thị trường châu Âu-châu Mỹ và Vụ Thị trường châu Á-châu Phi thành Vụ Thị trường nước ngoài.

Đổi tên Vụ Kế hoạch-Tài chính thành Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp; chuyển chức năng tổng hợp tình hình phát triển công nghiệp và thương mại địa phương của Cục Công Thương địa phương về Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp.

Đối với các đơn vị khác thuộc Bộ, Bộ Công Thương tiếp tục rà soát sắp xếp, đảm bảo tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, giảm các tổ chức bên trong.

Đối với đơn vị sự nghiệp thuộc cơ cấu tổ chức, Bộ Công Thương tiến hành sáp nhập Trường Đào tạo, bồi dưỡng Cán bộ Công Thương Trung ương vào Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương.

Thực hiện phương án nêu trên, số đầu mối trong cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương giảm 6 đơn vị (từ 28 đơn vị xuống còn 22 đơn vị), tức giảm 21,4% số đầu mối.

Như vậy, Bộ Công Thương đã sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy đúng theo chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Chính phủ về tổng kết Nghị quyết 18-NQ/TW (giảm từ 15-20%). Bộ đã có báo cáo Chính phủ xem xét, quyết định; trường hợp được Chính phủ nhất trí và ban hành Nghị định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương, cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương chính thức được kiện toàn, bảo đảm tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả trên cơ sở tổ chức hợp lý cơ cấu bên trong. Thông qua đó phát huy đầy đủ vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Bộ Công Thương được Chính phủ quy định, nhằm xây dựng Chính phủ dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại, trong sạch, vững mạnh, công khai, minh bạch, phục vụ nhân dân, đáp ứng yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Ở mô hình hoạt động nào thì nền tảng pháp lý để tổ chức, hoạt động của lực lượng quản lý thị trường vẫn là Pháp lệnh Quản lý thị trường năm 2016

Thay đổi cơ cấu tổ chức không làm thay đổi chức năng của lực lượng quản lý thị trường

Theo chỉ đạo, Tổng cục Quản lý thị trường và lực lượng quản lý thị trường sẽ đưa về địa phương quản lý. Xin hỏi, Bộ Công Thương sẽ thực hiện quản lý thị trường, ngăn chặn hàng giả, hàng nhái thế nào sau khi chuyển lực lượng quản lý thị trường về địa phương?

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên: Thời gian tới, dự kiến Bộ Công Thương sẽ bàn giao nguyên trạng Cục Quản lý thị trường các tỉnh, thành phố về Ủy ban nhân dân các tỉnh quản lý.

Ở Trung ương, nhằm xây dựng lực lượng quản lý thị trường chính quy, chuyên nghiệp, hiện đại, hoạt động hiệu lực, hiệu quả đáp ứng yêu cầu quản lý Nhà nước tình hình mới, Bộ Công Thương xây dựng đơn vị mới có chức năng quản lý Nhà nước về quản lý thị trường để giúp Bộ trưởng Bộ Công Thương trong công tác xây dựng cơ chế, chính sách, chiến lược, chương trình, kế hoạch, đề án, văn bản quy phạm pháp luật về tổ chức và hoạt động của lực lượng quản lý thị trường; về chế độ, chính sách đối với công chức của lực lượng quản lý thị trường và chỉ đạo, hướng dẫn lực lượng quản lý thị trường trên cả nước về nghiệp vụ kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật; ban hành theo thẩm quyền các văn bản hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ về công tác kiểm tra, giám sát thị trường, đấu tranh chống các vi phạm pháp luật trong hoạt động thương mại ở thị trường trong nước.

Đồng thời, thành lập đơn vị nghiệp vụ trực thuộc đơn vị trên để trực tiếp kiểm tra hoặc phối hợp với các cơ quan, lực lượng chức năng ở Trung ương, địa phương, tổ chức, cá nhân có liên quan để kiểm tra, xử lý các hành vi kinh doanh hàng hóa nhập lậu; sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm, hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ; hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; hành vi vi phạm pháp luật về chất lượng, đo lường, giá, an toàn thực phẩm và gian lận thương mại; hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng để chủ động kiểm tra, xử lý những vụ việc lớn, có tính chất liên vùng, liên địa bàn nhất là gian lận thương mại trên môi trường Internet.

Ở mô hình hoạt động nào thì nền tảng pháp lý để tổ chức, hoạt động của lực lượng quản lý thị trường vẫn là Pháp lệnh Quản lý thị trường năm 2016 với tiêu chí xuyên suốt: Lực lượng quản lý thị trường là lực lượng chuyên trách của Nhà nước thực hiện chức năng phòng, chống, xử lý các hành vi kinh doanh hàng hóa nhập lậu; sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm, hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ; hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; hành vi vi phạm pháp luật về chất lượng, đo lường, giá, an toàn thực phẩm và gian lận thương mại; hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Chắc chắn rằng, sự thay đổi cơ chế vận hành sắp tới, không làm thay đổi tính chất, chức năng nhiệm vụ của lực lượng quản lý thị trường.

Hoàn thiện, sửa đổi Luật Năng lượng nguyên tử

Với việc chuẩn bị để khôi phục dự án điện hạt nhân, Bộ Công Thương đã bắt tay vào làm những việc gì? Định hướng công việc sắp tới để sẵn sàng cho các dự án điện hạt nhân trong tương lai trong phạm vi thẩm quyền của Bộ Công Thương là gì?

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên: Ngay sau khi Quốc hội có nghị quyết về tiếp tục thực hiện chủ trương đầu tư dụ án Điện hạt nhân Ninh Thuận, Bộ Công Thương đã kịp thời có Tờ trình số 9987/TTr-BCT ngày 8/12/2024 gửi Thủ tướng Chính phủ đề xuất về một số công việc cần sớm triển khai gồm: Bổ sung các nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2 vào Quy hoạch điện VIII; xem xét giao EVN làm chủ đầu tư các dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2 theo đề xuất của EVN và cho phép EVN triển khai ngay việc chỉ định tư vấn để rà soát, điều chỉnh lại Nghiên cứu tiền khả thi dự án theo quy định; báo cáo cấp thẩm quyền cho chủ trương tái đàm phán, ký kết điều chỉnh hiệp định, thỏa thuận với các quốc gia đối tác.

Bộ Công Thương đã có Công văn số 10514/BCT-ĐL ngày 24/12/2024 báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, thành lập Ban chỉ đạo xây dựng nhà máy điện hạt nhân để giúp Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo và phối hợp giải quyết những công việc quan trọng, liên ngành, liên quan đến tiếp tục thực hiện chủ trương đầu tư dự án hạt nhân Ninh Thuận.

Trong thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục tập trung hoàn thiện Hồ sơ điều chỉnh Quy hoạch điện VIII để sớm trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Với vai trò là cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo xây dựng nhà máy điện hạt nhân, Bộ cũng sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành liên quan tham mưu cho Thủ tướng Chính phủ để chỉ đạo triển khai thực hiện dự án điện hạt nhân Ninh Thuận và giải quyết các vấn đề quan trọng phát sinh trong quá trình thực hiện.

Thực hiện chức năng quản lý ngành, Bộ Công Thương sẽ tăng cường đôn đốc, hỗ trợ Chủ đầu tư, địa phương nơi có dự án thực hiện dự án để đảm bảo phù hợp quy hoạch được duyệt, đảm bảo cung ứng điện cho phát triển kinh tế xã hội trong tương lai.

Chúng tôi cũng khẩn trương xây dựng, trình Chính phủ ban hành các nghị định hướng dẫn Luật Điện lực 2024 trong đó có quy định về phát triển điện hạt nhân và phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ để hoàn thiện, sửa đổi Luật Năng lượng nguyên tử và các văn bản quy định pháp luật trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Xin cảm ơn Bộ trưởng

Nguồn: Năm 2025, Bộ Công Thương sẽ sớm kiện toàn bộ máy để hoạt động hiệu quả hơn