Hé lộ nội dung thỏa thuận 14 điểm mà Mỹ vừa ký với Iran

Mỹ - Iran ký thỏa thuận hòa bình tạm thời

Theo hãng tin Reuters, Mỹ và Iran đã công bố một bản ghi nhớ gồm 14 điểm nhằm chấm dứt cuộc xung đột giữa hai nước và mở đường cho các cuộc đàm phán hòa bình tiếp theo. Thỏa thuận được Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ký điện tử, đồng thời có hiệu lực từ ngày 17/6 theo thông báo của phía Iran.

Theo nội dung được công bố, hai bên nhất trí chấm dứt các hoạt động quân sự, khôi phục lưu thông hàng hải qua eo biển Hormuz và tiến hành đàm phán trong vòng 60 ngày để hướng tới một thỏa thuận cuối cùng. Một số vấn đề quan trọng, bao gồm chương trình hạt nhân của Iran và lộ trình dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, sẽ tiếp tục được thương lượng trong giai đoạn này.

Tổng thống Donald Trump phát biểu trong cuộc họp báo tại hội nghị thượng đỉnh G7 ở Evian-les-Bains hôm 17/6. (Ảnh: The Guardian)

Phát biểu sau khi thỏa thuận được ký kết, Tổng thống Trump cho biết Mỹ vẫn có thể tiến hành các biện pháp quân sự nếu Iran vi phạm các cam kết đã đưa ra. Trong khi đó, giới chức Iran đánh giá thỏa thuận là một bước tiến quan trọng hướng tới việc chấm dứt xung đột và bình thường hóa quan hệ giữa hai nước.

“Chúng ta sẽ ném bom dữ dội vào họ nếu họ vi phạm thỏa thuận. Tôi không muốn điều đó xảy ra. Tôi muốn họ tôn trọng thỏa thuận,” ông Trump nói trong cuộc họp báo. Theo ông Trump, điều này có thể mang lại hòa bình cho Trung Đông và góp phần hạ nhiệt giá dầu.

Trong khi đó, giới lãnh đạo Iran công bố hình ảnh về thỏa thuận được cho là văn kiện đầu tiên được ký giữa một tổng thống Mỹ và một tổng thống Iran kể từ khi nước Cộng hòa Hồi giáo Iran được thành lập vào năm 1979.

Bản thỏa thuận 14 điểm giữa Mỹ và Iran

Theo Reuters, một quan chức cấp cao Mỹ đọc lại văn bản gồm 14 điểm thể hiện sự đồng thuận ở cấp lãnh đạo, trong đó nhiều vấn đề phức tạp như tương lai chương trình hạt nhân Iran được để lại cho các cuộc đàm phán tiếp theo. Thỏa thuận mở đường cho giai đoạn thương lượng kéo dài 60 ngày, dự kiến bắt đầu tại Thụy Sĩ vào 19/6.

Dưới đây là toàn văn bản có tiêu đề “Bản ghi nhớ Islamabad giữa Hợp chủng quốc Hoa Kỳ và Cộng hòa Hồi giáo Iran”, theo nội dung được phía Mỹ công bố:

1. Mỹ và Cộng hòa Hồi giáo Iran, cùng các bên liên quan trong cuộc chiến hiện tại, tuyên bố chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn mọi hoạt động quân sự trên tất cả các mặt trận, bao gồm cả Lebanon. Hai bên cam kết không tiến hành bất kỳ cuộc chiến tranh hoặc hoạt động quân sự nào chống lại nhau trong tương lai, đồng thời không đe dọa hoặc sử dụng vũ lực đối với nhau và tôn trọng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Lebanon. Thỏa thuận cuối cùng sẽ tái khẳng định các cam kết này.

2. Hai nước cam kết tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau, đồng thời không can thiệp vào công việc nội bộ của đối phương.

3. Hai bên nhất trí đàm phán để đạt được thỏa thuận cuối cùng trong thời hạn tối đa 60 ngày, có thể gia hạn nếu cùng đồng thuận.

4. Ngay sau khi ký bản ghi nhớ, Mỹ sẽ bắt đầu dỡ bỏ phong tỏa hải quân và chấm dứt mọi hành động cản trở Iran. Việc phong tỏa sẽ được gỡ bỏ hoàn toàn trong vòng 30 ngày. Trong thời gian này, lưu lượng hàng hải sẽ dần được khôi phục về mức trước chiến tranh. Mỹ cũng cam kết rút các lực lượng quân sự khỏi khu vực lân cận Iran trong vòng 30 ngày sau khi đạt được thỏa thuận cuối cùng.

5. Iran cam kết nỗ lực tối đa để bảo đảm an toàn cho các tuyến vận tải thương mại từ Vịnh Ba Tư đến Biển Oman và ngược lại trong vòng 60 ngày. Hoạt động hàng hải sẽ được khôi phục ngay lập tức và hoàn toàn trong vòng 30 ngày, sau khi hoàn tất các công việc kỹ thuật, quân sự và rà phá thủy lôi. Iran cũng sẽ làm việc với Oman và các quốc gia ven Vịnh khác về cơ chế quản lý lâu dài đối với eo biển Hormuz.

6. Mỹ cam kết phối hợp với các đối tác khu vực xây dựng kế hoạch tái thiết và phát triển kinh tế Iran với tổng giá trị tối thiểu 300 tỷ USD. Cơ chế thực hiện sẽ được hoàn thiện trong khuôn khổ thỏa thuận cuối cùng.

7. Mỹ cam kết chấm dứt toàn bộ các biện pháp trừng phạt đối với Iran, bao gồm các lệnh trừng phạt của Liên hợp quốc, IAEA và các biện pháp đơn phương của Mỹ. Lộ trình cụ thể sẽ được xác định trong thỏa thuận cuối cùng.

8. Iran tái khẳng định không phát triển hoặc sở hữu vũ khí hạt nhân. Hai bên sẽ xây dựng cơ chế xử lý lượng uranium đã được làm giàu, tối thiểu bằng biện pháp pha loãng dưới sự giám sát của IAEA. Các vấn đề liên quan đến làm giàu uranium và nhu cầu hạt nhân dân sự của Iran sẽ tiếp tục được đàm phán.

9. Trong thời gian đàm phán, hai bên duy trì nguyên trạng. Iran không mở rộng chương trình hạt nhân, còn Mỹ không áp đặt thêm lệnh trừng phạt hoặc triển khai thêm lực lượng quân sự trong khu vực.

10. Ngay sau khi ký kết, Bộ Tài chính Mỹ sẽ cấp miễn trừ cho hoạt động xuất khẩu dầu thô, sản phẩm dầu mỏ và các dịch vụ liên quan của Iran, bao gồm thanh toán ngân hàng, bảo hiểm và vận tải.

11. Mỹ cam kết cho phép Iran tiếp cận đầy đủ các tài sản và nguồn tiền bị phong tỏa. Hai bên sẽ thống nhất quy trình giải ngân trong quá trình đàm phán. Các khoản tiền này sẽ được sử dụng theo chỉ định của Ngân hàng Trung ương Iran, và Mỹ sẽ cấp đầy đủ giấy phép cần thiết.

12. Hai nước sẽ thành lập một cơ chế điều phối nhằm giám sát việc thực hiện bản ghi nhớ và bảo đảm tuân thủ các điều khoản của thỏa thuận cuối cùng.

13. Sau khi các điều khoản về ngừng bắn, hàng hải, xuất khẩu dầu và giải phóng tài sản bắt đầu được thực hiện, hai bên sẽ khởi động đàm phán về những nội dung còn lại.

14. Thỏa thuận cuối cùng sẽ được thông qua dưới hình thức một nghị quyết mang tính ràng buộc của Hội đồng Bảo an Liên gợp quốc.

Nguồn:Hé lộ nội dung thỏa thuận 14 điểm mà Mỹ vừa ký với Iran