Bài toán khó của NHNN: Dung hòa tham vọng tăng trưởng và yêu cầu ổn định

Trong năm 2026, rủi ro lớn nhất đối với kinh tế và thị trường tài chính Việt Nam không đến từ lạm phát hay bất ổn chính trị, mà nằm ở bài toán điều hành tiền tệ của NHNN: dung hòa giữa mục tiêu tăng trưởng kinh tế và ổn định vĩ mô, đặc biệt là tỷ giá và thanh khoản hệ thống ngân hàng.

Theo phân tích của VinaCapital, trong số các rủi ro có thể tác động tiêu cực đến kinh tế và thị trường chứng khoán Việt Nam năm 2026, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đang phải đối mặt với một bài toán cân bằng mang tính then chốt: dung hòa giữa mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và yêu cầu giữ ổn định vĩ mô.

Khác với nhiều chu kỳ trước, thách thức hiện nay không nằm ở lạm phát hay bất ổn chính trị trong nước, mà xoay quanh sự đánh đổi giữa ổn định tỷ giá USD-VND và duy trì mặt bằng lãi suất đủ thấp để không kìm hãm tăng trưởng.

VinaCapital đánh giá, Việt Nam không đối mặt với rủi ro lạm phát đáng kể khi lạm phát CPI vẫn được kiểm soát dưới ngưỡng 4%, trong khi giá thực phẩm - nhóm chiếm tỷ trọng lớn trong rổ CPI - chịu tác động giảm từ bối cảnh kinh tế Trung Quốc suy yếu. Bên cạnh đó, rủi ro chính trị trong nước được đánh giá là thấp, với kỳ vọng các cải cách thúc đẩy tăng trưởng tiếp tục được duy trì sau Đại hội Đảng khóa XIV.

Trong bối cảnh đó, trọng tâm điều hành của NHNN chuyển sang xử lý áp lực thanh khoản, lãi suất và tỷ giá - những yếu tố có mối liên hệ chặt chẽ và tác động trực tiếp đến thị trường tài chính cũng như hoạt động của khu vực doanh nghiệp.

Thanh khoản, lãi suất và áp lực tỷ giá

Lãi suất tiền gửi tại Việt Nam đã tăng khoảng 100 điểm cơ bản trong năm 2025 và được dự báo sẽ tiếp tục tăng thêm 50 - 100 điểm cơ bản trong năm 2026, lên mức xấp xỉ 7% đối với kỳ hạn 12 tháng. Nguyên nhân chính đến từ tình trạng thanh khoản thắt chặt trong hệ thống ngân hàng và áp lực mất giá của đồng VND.

Trong năm 2025, tăng trưởng tín dụng đạt khoảng 19%, cao hơn gần 4 điểm phần trăm so với tăng trưởng huy động vốn ở mức khoảng 15%. Sự chênh lệch này đã đẩy tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) trên thị trường 1 lên khoảng 110%, phản ánh mức độ sử dụng tín dụng rất cao của nền kinh tế.

Theo báo cáo Triển vọng kinh tế 2026 của VinaCapital, Việt Nam cần một lượng tín dụng lớn để duy trì tăng trưởng, với tỷ lệ tăng trưởng tín dụng cao gấp hơn hai lần tăng trưởng GDP. Đây là một đặc điểm gắn liền với hạn chế về tăng trưởng năng suất.

Bài toán khó của NHNN: Dung hòa tham vọng tăng trưởng và yêu cầu ổn định
Nguồn: Ngân hàng Nhà nước

Tăng trưởng huy động chậm lại trong năm 2025 còn liên quan đến sự dịch chuyển dòng tiền sang các tài sản tài chính khác. Thị trường chứng khoán tăng trên 40%, giá vàng tăng hơn 70% và giá Bitcoin tăng khoảng 35% đã khiến một phần tiền nhàn rỗi của khu vực dân cư rời khỏi hệ thống ngân hàng. Điều này buộc các ngân hàng phải nâng lãi suất tiền gửi để giữ chân dòng vốn, qua đó làm gia tăng chi phí vốn của toàn bộ nền kinh tế.

Song song với áp lực lãi suất là sức ép lên tỷ giá. NHNN đặt mục tiêu hạn chế mức mất giá của tỷ giá USD/VND quanh ngưỡng 3% mỗi năm, trong bối cảnh dự trữ ngoại hối của Việt Nam hiện vẫn ở mức tương đối thấp, dưới ngưỡng ba tháng nhập khẩu. Mặt bằng lãi suất cao hơn được xem là cần thiết để hỗ trợ mục tiêu ổn định tỷ giá, nhưng lại đi ngược với yêu cầu hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

Trong thực tế, NHNN đã lựa chọn cách tiếp cận thận trọng. Cuối năm 2025, cơ quan này bơm thanh khoản vào hệ thống ngân hàng thông qua kênh nghiệp vụ thị trường mở, đồng thời điều chỉnh tăng lãi suất OMO thêm 50 điểm cơ bản lên 4,5%. Bên cạnh đó, NHNN sử dụng các công cụ điều hành linh hoạt như hợp đồng kỳ hạn có thể hủy ngang và hợp đồng hoán đổi kỳ hạn 14 ngày nhằm ổn định tâm lý thị trường và đáp ứng nhu cầu VND trong ngắn hạn.

Cách điều hành này cho thấy NHNN ưu tiên giải quyết áp lực tỷ giá và thanh khoản bằng các biện pháp định hướng, thay vì tiếp tục làm suy giảm dự trữ ngoại hối hoặc để lãi suất tăng vọt - những kịch bản có thể gây rủi ro lớn hơn cho ổn định vĩ mô và tăng trưởng.

Dư địa chính sách và lựa chọn điều hành trong năm 2026

Bước sang năm 2026, câu hỏi lớn nhất được đặt ra là nguồn vốn nào sẽ được sử dụng để cân đối cho mức tăng trưởng tín dụng mạnh, trong bối cảnh tăng trưởng huy động khó có thể vượt tín dụng.

Theo các chuyên gia từ VinaCapital, NHNN nhiều khả năng sẽ sử dụng sự kết hợp giữa mở rộng bảng cân đối kế toán và nới lỏng, hoặc linh hoạt hơn trong các quy định về thanh khoản.

Bài toán khó của NHNN: Dung hòa tham vọng tăng trưởng và yêu cầu ổn định

Một trong những dư địa quan trọng là quy mô bảng cân đối của NHNN hiện chỉ tương đương khoảng 25% GDP, thấp hơn đáng kể so với mức khoảng 35% của nhiều ngân hàng trung ương tại các thị trường mới nổi trong khu vực. Điều này tạo ra không gian nhất định để NHNN mở rộng bảng cân đối nhằm hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống ngân hàng khi cần thiết.

Bên cạnh đó, NHNN có thể mở rộng phạm vi giấy tờ có giá đủ điều kiện cầm cố trong các giao dịch repo hoặc tái cấp vốn, bao gồm trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu của các ngân hàng thương mại. Một hình thức “nới lỏng định lượng không chính thức”, tương tự cách tiếp cận của Ngân hàng Trung ương Indonesia, cũng được nhắc tới như một lựa chọn phù hợp với mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng GDP, dù tiềm ẩn rủi ro gây áp lực lên tỷ giá nếu triển khai quá mạnh.

Ngoài các công cụ tiền tệ, Chính phủ và NHNN còn có thể sử dụng những biện pháp mang tính hành chính để xử lý căng thẳng thanh khoản. Cụ thể, nguồn ngân quỹ nhàn rỗi của Kho bạc Nhà nước - ước tính khoảng 30 tỷ USD đang gửi tại NHNN - có thể được điều tiết linh hoạt sang hệ thống ngân hàng thương mại. Trên thực tế, trong những năm qua, Kho bạc Nhà nước đã từng gửi khoảng 15 tỷ USD vào hệ thống ngân hàng, cho thấy đây là công cụ có thể triển khai tương đối nhanh.

Tuy nhiên, VinaCapital cũng nhấn mạnh rằng rủi ro lớn nhất đối với thị trường chứng khoán Việt Nam là kịch bản lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng tăng vượt ngưỡng 8%. Mức lãi suất này có thể khiến nhà đầu tư cân nhắc điều chỉnh danh mục khỏi thị trường chứng khoán, qua đó gây tác động tiêu cực đến hiệu ứng của cải và tiêu dùng trong nước.

Trong bối cảnh đó, năm 2026 sẽ là giai đoạn NHNN phải điều hành chính sách tiền tệ với mức độ thận trọng và linh hoạt cao hơn, liên tục điều chỉnh trọng tâm giữa tăng trưởng và ổn định tùy theo diễn biến của thanh khoản, tỷ giá và môi trường bên ngoài. Cách NHNN giải bài toán cân bằng này sẽ đóng vai trò quyết định không chỉ đối với ổn định vĩ mô, mà còn đối với niềm tin của thị trường tài chính và triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam.

Nguồn:Bài toán khó của NHNN: Dung hòa tham vọng tăng trưởng và yêu cầu ổn định

Thùy Dương
vietnamfinance.vn
Chia sẻ

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Nhiều doanh nghiệp vi phạm trong sử dụng vốn trái phiếu sai mục đích

Nhiều doanh nghiệp vi phạm trong sử dụng vốn trái phiếu sai mục đích

Thông báo Kết luận thanh tra việc chấp hành chính sách pháp luật về phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) riêng lẻ và sử dụng nguồn tiền từ phát hành (TPDN) riêng lẻ chỉ ra vi phạm...
Dòng vốn đảo chiều, VN-Index bước vào giai đoạn tái cân bằng

Dòng vốn đảo chiều, VN-Index bước vào giai đoạn tái cân bằng

Khi dòng vốn toàn cầu dịch chuyển, VN-Index bước vào giai đoạn tái cân bằng mang tính xây nền, mở ra cơ hội cho dòng tiền chọn lọc trong bối cảnh vĩ mô và lợi nhuận doanh nghiệp vẫn tích cực.
Động lực tiêu dùng mùa cao điểm Tết tăng cao và dự báo lãi suất ngắn hạn

Động lực tiêu dùng mùa cao điểm Tết tăng cao và dự báo lãi suất ngắn hạn

Sự trở lại và củng cố niềm tin tiêu dùng được thể hiện bởi sức cầu tiêu dùng trong nước đang tăng cao những ngày cận Tết. Trong khi đó, áp lực thanh khoản ngân hàng tạm thời hạ nhiệt...
"Đón sóng" cổ phiếu hưởng lợi từ dự thảo Nghị quyết kinh tế vốn đầu tư nước ngoài

"Đón sóng" cổ phiếu hưởng lợi từ dự thảo Nghị quyết kinh tế vốn đầu tư nước ngoài

Dự thảo Nghị quyết kinh tế vốn đầu tư nước ngoài (FDI) thế hệ mới đang được hoàn thiện trình lên Bộ Chính trị. Giới đầu tư kỳ vọng sóng lớn từ khu vực này sau thềm Xuân Bính Ngọ.
Giá vàng hôm nay 14/2: Vàng miếng "bốc hơi" 2 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 14/2: Vàng miếng "bốc hơi" 2 triệu/lượng

Sau nhiều phiên đi ngang, giá vàng bất ngờ giảm sâu tới 2 triệu đồng/lượng trong phiên sáng 14/2.
Năm 2026 tạo nền cho tăng trưởng, nhiều ngành hưởng lợi kỳ vọng lợi nhuận cao

Năm 2026 tạo nền cho tăng trưởng, nhiều ngành hưởng lợi kỳ vọng lợi nhuận cao

Lợi nhuận doanh nghiệp sẽ tiếp tục tích cực với mức tăng trưởng 13- 14% trong năm 2026, sau một năm 2025 tăng trưởng cao hơn kỳ vọng ban đầu.

Các tin khác

Khi tài sản đảm bảo tăng vọt dòng vốn được dẫn hướng thế nào?

Khi tài sản đảm bảo tăng vọt dòng vốn được dẫn hướng thế nào?

Tín dụng bất động sản năm 2025 tăng mạnh, vượt xa nhịp tăng chung của toàn hệ thống ngân hàng, cho thấy dòng vốn đang dồn rõ về địa ốc. Tuy nhiên, sự tập trung quá mức này cũng đặt ra áp lực thanh khoản và rủi ro mất cân đối kỳ hạn, buộc cơ quan quản lý phải siết lại dòng vốn để bảo đảm an toàn hệ thống.
Doanh nghiệp mong gỡ "rào cản" phát triển cảng cạn

Doanh nghiệp mong gỡ "rào cản" phát triển cảng cạn

Doanh nghiệp cho rằng khung pháp lý hiện vẫn còn nhiều điểm chưa rõ ràng, cần sớm hoàn thiện theo hướng thông thoáng, giảm thủ tục để thúc đẩy đầu tư phát triển hệ thống cảng cạn.
Hé lộ trục thương mại mới, giảm phụ thuộc vào Mỹ

Hé lộ trục thương mại mới, giảm phụ thuộc vào Mỹ

Làn sóng tái cấu trúc quan hệ thương mại toàn cầu đang tăng tốc khi nhiều quốc gia chủ động xích lại gần nhau, giảm phụ thuộc vào Mỹ.
Chứng khoán Việt Nam có thể vào watchlist nâng hạng của MSCI trong tháng 6/2026

Chứng khoán Việt Nam có thể vào watchlist nâng hạng của MSCI trong tháng 6/2026

SSI Research đánh giá, thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào năm 2026 với nền tảng cấu trúc thuận lợi nhất từ trước đến nay cho tiến trình nâng hạng của MSCI.
Phân bổ tài sản: Cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro

Phân bổ tài sản: Cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro

Năm 2026, xây chiến lược phân bổ tài sản theo hướng cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro, ưu tiên tính ổn định của danh mục trong bối cảnh còn biến động thị trường.
Lưu ý để không bị chặn giao dịch ngân hàng từ 1/3

Lưu ý để không bị chặn giao dịch ngân hàng từ 1/3

Từ 1/3, nhiều người dùng có thể không thực hiện giao dịch rút hoặc chuyển tiền trên ứng dụng di động nếu thiết bị không đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt.
Lãi suất tiền gửi tăng nhiệt sát Tết Nguyên đán 2026

Lãi suất tiền gửi tăng nhiệt sát Tết Nguyên đán 2026

Nhiều ngân hàng đồng loạt điều chỉnh tăng lãi suất huy động những ngày cận Tết, đặc biệt ở các kỳ hạn trung và dài, phản ánh nhu cầu vốn gia tăng và áp lực thanh khoản trở lại trong hệ thống.
Cuộc đua cảng biển 2025: Cảng nào chiếm ưu thế?

Cuộc đua cảng biển 2025: Cảng nào chiếm ưu thế?

Dù đối mặt với những biến động không ngừng của chuỗi cung ứng toàn cầu, ngành cảng biển Việt Nam năm 2025 đang chứng kiến sự bứt phá mạnh mẽ.
Cách Singapore "lèo lái" tăng trưởng 2026

Cách Singapore "lèo lái" tăng trưởng 2026

Sau năm 2025 tăng trưởng vượt kỳ vọng, Singapore bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng nhưng không bi quan.
Bitcoin dao động trong biên độ hẹp sau khi giá lao dốc

Bitcoin dao động trong biên độ hẹp sau khi giá lao dốc

Trong bối cảnh thanh khoản còn thấp và niềm tin chưa hoàn toàn được khôi phục, Bitcoin nhiều khả năng sẽ tiếp tục dao động trong biên độ hẹp để chờ đợi các tín hiệu rõ ràng hơn.
Tiết kiệm tăng 1,46 lần so với cách đây 5 năm tại địa bàn đông dân nhất nước

Tiết kiệm tăng 1,46 lần so với cách đây 5 năm tại địa bàn đông dân nhất nước

Tăng trưởng huy động đang và sẽ là bài toán đầy thách thức với ngành ngân hàng trong bối cảnh các ngân hàng chịu áp lực nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu mở rộng dư nợ cho vay.
Chất lượng doanh thu - Thước định giá thực chứng doanh nghiệp

Chất lượng doanh thu - Thước định giá thực chứng doanh nghiệp

Số liệu “Traffic” hay “user” từng là tâm điểm của các cuộc đàm phán, giờ đây đã lùi lại phía sau để nhường chỗ cho khả năng chuyển hóa thực tế thành tiền.
Khu vực Tây Hồ Tây trong bước chuyển mình của thị trường văn phòng Hà Nội

Khu vực Tây Hồ Tây trong bước chuyển mình của thị trường văn phòng Hà Nội

Sự chuyển dịch cấu trúc đô thị tại Hà Nội ngày càng gắn chặt với hạ tầng giao thông và chiến lược bảo tồn, phát huy không gian xanh, mặt nước. Trong bối cảnh đó, khu vực Tây Hồ Tây nổi lên với nguồn cung văn phòng được quy hoạch bài bản, tạo nền tảng cho một trung tâm kinh doanh hiện đại.
Sau đà tăng nóng, lãi suất tiết kiệm bắt đầu giảm

Sau đà tăng nóng, lãi suất tiết kiệm bắt đầu giảm

Lãi suất huy động có dấu hiệu đi xuống sau giai đoạn tăng nóng. Giới chuyên gia cho hay, khi cao điểm vốn đi qua, căng thẳng thanh khoản giảm, lãi suất sẽ hạ nhiệt về vùng hợp lý.
Còn dư địa chính sách tiền tệ, thị trường có thời gian thích ứng

Còn dư địa chính sách tiền tệ, thị trường có thời gian thích ứng

Dư địa chính sách tiền tệ vẫn hiện hữu trong những tháng đầu năm 2026, tuy nhiên, sự phân hóa về thanh khoản và chi phí vốn đang đặt ra yêu cầu thích ứng sớm cho doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Giá vàng hôm nay 10/2: Vàng miếng neo ở mức 181 triệu/lượng

Giá vàng hôm nay 10/2: Vàng miếng neo ở mức 181 triệu/lượng

Giá vàng miếng được các thương hiệu điều chỉnh tăng nhẹ trong phiên sáng 10/2, lên mức 181 triệu đồng/lượng chiều bán ra.
Khẩn trương triển khai Nghị quyết thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa

Khẩn trương triển khai Nghị quyết thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa

Bộ Tài chính được Chính phủ giao khẩn trương triển khai Nghị quyết thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa cùng loạt các chỉ đạo nóng khác.
Niềm tin kinh doanh tăng cao, kỳ vọng giữ trần lãi suất dưới 6 tháng

Niềm tin kinh doanh tăng cao, kỳ vọng giữ trần lãi suất dưới 6 tháng

Thanh khoản hệ thống tài chính vẫn thắt chặt, với lãi suất liên ngân hàng qua đêm tăng lên đầu tháng 2 do sự thắt chặt theo mùa vụ Tết và tăng trưởng tiền gửi yếu...
Xem thêm
Đổi thay nơi ngã ba biên giới Mường Nhé

Đổi thay nơi ngã ba biên giới Mường Nhé

Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng  biển.

Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng biển.

Gỡ thẻ vàng thủy sản gắn với xây dựng kinh tế biển

Gỡ thẻ vàng thủy sản gắn với xây dựng kinh tế biển

Ngày hội văn hóa các dân tộc Việt Nam 2024 sắp diễn ra tại Quảng Trị

Ngày hội văn hóa các dân tộc Việt Nam 2024 sắp diễn ra tại Quảng Trị

[Tổng Hợp] 6 Quy Định Mới Về Đất Đai, Nhà Ở Có Hiệu Lực Tháng 8/2024

[Tổng Hợp] 6 Quy Định Mới Về Đất Đai, Nhà Ở Có Hiệu Lực Tháng 8/2024

WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG  #62

WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG #62

Cụ thể, báo cáo “Điểm lại - Cập nhật tình hình kinh tế Việt Nam” ấn bản tháng 4/2024 của WB tại Việt Nam ngày 23/4 đã chỉ ra xuất khẩu đang phục hồi, tiêu dùng và đầu tư tư nhân trong nước cũng trên đà tăng dần. Xuất khẩu thực tế dự kiến sẽ tăng 3,5% vào năm 2024, phản ánh sự cải thiện dần dần nhu cầu toàn cầu. Ngoài ra, lĩnh vực bất động sản dự báo phục hồi mạnh hơn vào cuối năm nay và năm sau, thúc đẩy nhu cầu trong nước khi các nhà đầu tư và người tiêu dùng dần lấy lại niềm tin.
Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”

Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”

sản phẩm OCOP
Bác sĩ tư vấn cách phòng tránh bệnh đường hô hấp trong thời tiết giao mùa

Bác sĩ tư vấn cách phòng tránh bệnh đường hô hấp trong thời tiết giao mùa

Trao yêu thương cho em

Trao yêu thương cho em

Nhằm kết nối, sẻ chia với các trẻ em mồ côi cha, mẹ do dịch Covid-19 vừa qua trên địa bàn Cần Thơ. Tạp chí Gia đình Việt Nam tại TP Cần Thơ tổ chức Chương trình nghệ thuật “ Nối vòng yêu thương” diễn ra vào ngày 28/6/2022. Công ty Cổ phần Trầm hương sinh học TTT là đơn vị tài trợ chính cho chương trình với mong muốn các em sẽ đón nhận những tương lai tươi sáng.
Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia

Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia

Ngày 18/4 vừa qua, đối tượng Lê Ngọc Nhất đã dẫn Y Liên cùng 5 người khác gồm 2 nữ, 3 nam không rõ tên tuổi, không quen biết nhau sang Campuchia qua đường mòn biên giới tỉnh Long An.
Giao diện di động