Nửa cuối 2026, trái phiếu Chính phủ có thể tiếp tục duy trì quy mô cao

Hoạt động sơ cấp trên thị trường trái phiếu với trái phiếu Chính phủ (TPCP) đang vào nhịp tăng tốc. Nhịp tăng rõ hơn từ quý II/2026, phản ánh vai trò "đường dẫn vốn" của kênh trái phiếu Chính phủ trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng được đặt cao và đầu tư công tiếp tục là trụ cột hỗ trợ tổng cầu.

Phát hành TPCP vào nhịp tăng tốc

Thống kê từ dữ liệu OCBS cho thấy từ nền tháng 5, Kho bạc Nhà nước (KBNN) đã gọi thầu 68.500 tỷ đồng và trúng thầu 33.630 tỷ đồng, đưa lũy kế 5 tháng lên hơn 159 nghìn tỷ đồng. Sang tháng 6, quy mô gọi thầu tiếp tục duy trì ở mức cao 68.000 tỷ đồng nhưng tỷ lệ trúng thầu giảm còn 34,4%, trong khi lãi suất trúng thầu bình quân tăng lên 4,25%/năm. Điều này cho thấy cung trái phiếu Chính phủ đang được đẩy nhanh để bám sát kế hoạch huy động 500.000 tỷ đồng cả năm và phục vụ kế hoạch vốn đầu tư công hơn 1 triệu tỷ đồng, nhưng cầu thị trường vẫn mang tính chọn lọc khi thanh khoản hệ thống, lãi suất liên ngân hàng và rủi ro kỳ hạn (duration) ảnh hưởng đến khẩu vị nhà đầu tư.

Hoạt động phát hành trái phiếu Chính phủ trên thị trường sơ cấp vào nhịp tăng tốc. (Ảnh minh họa)

Trong nửa cuối năm 2026, OCBS cho rằng phát hành trái phiếu Chính phủ nhiều khả năng tiếp tục duy trì quy mô cao do áp lực hoàn thành kế hoạch huy động vốn, đồng thời tạo nguồn cho giai đoạn tăng tốc giải ngân đầu tư công khi 6 tháng đầu năm mới hoàn thành 35,5% kế hoạch Thủ tướng giao.

Bối cảnh GDP 6 tháng đầu năm tăng 8,18% và định hướng chính sách hướng tới mục tiêu tăng trưởng rất cao trong năm 2026 khiến nhu cầu vốn cho hạ tầng, đầu tư công và các dự án trọng điểm khó giảm nhanh.

Việt Nam hiện đặt mục tiêu tăng trưởng ít nhất 10% trong năm 2026, đi kèm định hướng triển khai các dự án hạ tầng lớn như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, qua đó cùng cố vai trò của phát hành trái phiếu Chính phủ trong tài trợ chính sách tài khóa mở rộng. Tuy nhiên, theo các nhà phân tích OCBS, Kho bạc Nhà nước nhiều khả năng vẫn sẽ không phát hành "bằng mọi giá", mà tiếp tục điều tiết linh hoạt giữa khối lượng gọi thầu, kỳ hạn và lãi suất để tránh đấy chi phí vốn ngân sách tăng quá nhanh.

Vì vậy, kỳ vọng hợp lý là giá trị gọi thầu duy trì cao, nhưng tỷ lệ trúng thầu và cơ cấu kỳ hạn sẽ còn phân hóa; nhóm 5-10 năm tiếp tục là vùng hấp thụ chính, trong khi kỳ hạn dài chỉ cải thiện khi lợi suất đủ hấp dẫn hoặc thanh khoản hệ thống bớt căng.

Lãi suất TPCP trong vùng cân bằng mới

Về lãi suất, dữ liệu ghi nhận lãi suất phát hành trái phiếu Chính phủ sơ cấp đang phản ánh rõ sự dịch chuyển sang mặt bằng chi phí vốn cao hơn, khi nhu cầu huy động cho tài khóa mở rộng gặp bối cảnh thanh khoản hệ thống không còn quá dư thừa.

Sau tháng 5 với lãi suất trúng thầu bình quân khoảng 4,09%/năm, sang tháng 6/2026 lãi suất trúng thầu bình quân tăng lên 4,25%/năm, trong khi Kho bạc Nhà nước tiếp tục gọi thầu quy mô lớn 68.000 tỷ đồng nhưng tỷ lệ trúng thầu chỉ đạt 34,4%. Điều này cho thấy thị trường vẫn hấp thụ được nguồn cung, nhưng nhà đầu tư đang yêu cầu mức lợi suất phù hợp hơn với rủi ro lạm phát, tỷ giá, chi phí vốn liên ngân hàng và kỳ vọng cung trái phiếu Chính phủ tiếp tục tăng trong nửa cuối năm.

Trong bối cảnh lũy kế 6 tháng phát hành mới đạt 36,5% kế hoạch năm 500.000 tỷ đồng, nhưng giải ngân đầu tư công mới hoàn thành 35,5% kế hoạch Thủ tướng giao, lãi suất sơ cấp đang trở thành điểm cân bằng giữa mục tiêu huy động vốn cho tăng trưởng và khả năng hấp thụ của hệ thống tài chính.

Trong nửa cuối năm 2026, lãi suất trái phiếu Chính phủ sơ cấp nhiều khả năng tiếp tục vận động trong vùng cân bằng mới thay vì quay lại mặt bằng thấp của giai đoạn 2023-2024, do áp lực hoàn thành kế hoạch phát hành năm và nhu cầu vốn cho các dự án hạ tầng, đầu tư công còn lớn, OCBS dự báo.

Cơ sở cho dự báo là Việt Nam đang đẩy mạnh chiến lược tăng trưởng dựa trên đầu tư hạ tầng, với mục tiêu tăng trường cao và nhu cầu vốn lớn cho các dự án quy mô quốc gia; Nếu CPI tiếp tục hạ nhiệt, tỷ giá ổn định hơn và NHNN duy trì hỗ trợ thanh khoản qua OMO, lãi suất trúng thầu có thể ổn định quanh vùng hiện tại dù khối lượng gọi thầu tăng. Ngược lại, nếu giải ngân đầu tư công tăng tốc nhanh và áp lực tỷ giá quay lại, thị trường sơ cấp sẽ tiếp tục đòi hỏi mức lợi suất cao hơn để hấp thụ nguồn cung mới.

Trên thị trường thứ cấp trái phiếu Chính phủ trong tháng 6/2026 ghi nhận thanh khoản cải thiện rõ rệt, phản ánh nhu cầu tái cơ cấu danh mục gia tăng khi mặt bằng lợi suất bước vào vùng hấp dẫn hơn. Giá trị giao dịch outright đạt hơn 300 nghìn tỷ đồng, tăng 37,2% so với tháng trước; giao dịch repo đạt gần 77 nghìn tỷ đồng, tăng 7%.

Tuy nhiên, sự cải thiện thanh khoản đi kèm với quá trình định giá lại lợi suất: lợi suất trái phiếu Chính phủ tăng ở hầu hết các kỳ hạn, khiến đường cong lợi suất tiếp tục dốc lên. Diễn biến này theo các nhà phân tích, phản ánh ba yếu tố chính: nguồn cung trái phiếu Chính phủ sơ cấp còn phải tăng để phục vụ kế hoạch huy động 500.000 tỷ đồng và đầu tư công, thanh khoản hệ thống chịu áp lực khi lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh, và yếu tố bên ngoài khi DXY tăng trong tháng 6.

Trong nửa cuối năm, thị trường thứ cấp trái phiếu Chính phủ nhiều khả năng tiếp tục duy trì thanh khoản tích cực do nhu cầu giao dịch, tái cân bằng danh mục và phòng thủ kỳ hạn của các ngân hàng, bảo hiểm và nhà đầu tư tổ chức vẫn lớn. Tuy nhiên, lợi suất khó giảm nhanh khi kế hoạch giải ngân đầu tư công mới hoàn thành 35,5% sau 6 tháng, trong khi nhu cầu huy động vốn cho hạ tầng và mục tiêu tăng trưởng cao vẫn là ưu tiên chính sách.

Theo OCBS, vì vậy, kịch bản hợp lý là thanh khoản thứ cấp vẫn tốt, đặc biệt ở kỳ hạn 10-30 năm, nhưng lợi suất sẽ tiếp tục biến động theo tiến độ phát hành sơ cấp, diễn biến lạm phát, tỷ giá và trạng thái thanh khoản liên ngân hàng. Nếu NHNN duy trì hỗ trợ qua OMO và CPI tiếp tục hạ nhiệt, lợi suất có thể ổn định dần trong vùng hiện tại. Ngược lại, nếu giải ngân đầu tư công tăng tốc mạnh và áp lực tỷ giá quay lại, đường cong lợi suất có thể tiếp tục dốc lên ở nhóm kỳ hạn dài.

Nguồn: Nửa cuối 2026, trái phiếu Chính phủ có thể tiếp tục duy trì quy mô cao