Người Việt chuyển hướng dùng xe điện, Honda chịu sức ép lớn

Tại Việt Nam, VinFast đã bứt phá mạnh mẽ trong phân khúc xe máy điện. Theo dữ liệu của công ty phân tích MarkLines, doanh số xe máy điện của doanh nghiệp nội địa này năm ngoái tăng gần gấp 6 lần, lên khoảng 400.000 chiếc, qua đó nắm giữ 56% thị phần và dẫn đầu thị trường.

Cũng trong năm đó, Honda bán được 2,16 triệu xe máy tại Việt Nam, chiếm 65% thị phần toàn thị trường xe máy. Tuy nhiên, ở mảng xe hai bánh chạy điện, thị phần của hãng chỉ đạt 1,4%.

Mẫu UC3 của Honda, một chiếc xe tay ga điện tầm trung mà hãng dự kiến ​​sẽ ra mắt tại Việt Nam vào tháng 6. (Ảnh: Honda Motor)

Trên toàn cầu, hãng xe Nhật Bản tiêu thụ hơn 20 triệu xe máy mỗi năm, tương đương khoảng 40% thị phần thế giới. Trong đó, Việt Nam là “con gà đẻ trứng vàng”, đóng góp khoảng 10% doanh số của Honda.

Tuy nhiên, năm ngoái, giới chức Việt Nam đã công bố các biện pháp hạn chế động cơ xăng nhằm giảm ô nhiễm không khí, qua đó thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang phương tiện điện hóa.

Năm 2025, tỷ lệ thâm nhập của xe điện tại Việt Nam tăng vọt lên 22%, từ mức 10% của năm 2024. Doanh số của VinFast cũng bùng nổ, vươn lên vị trí thứ hai toàn thị trường.

“Chúng tôi không ngờ quá trình điện khí hóa lại diễn ra nhanh đến vậy”, một lãnh đạo Honda thừa nhận.

Việc Honda chậm chân trong cuộc đua xe máy điện phần lớn xuất phát từ sự tự tin quá mức vào dòng xe máy chạy xăng truyền thống. Dù động cơ đốt trong vẫn có lợi thế về giá bán và quãng đường di chuyển, cục diện đang thay đổi dưới tác động của các chính sách môi trường tại Việt Nam.

Tại Hà Nội, các quy định hạn chế xe máy chạy xăng trong khu vực trung tâm dự kiến bắt đầu có hiệu lực từ tháng 7. Các khu vực hạn chế dự kiến sẽ được triển khai theo lộ trình từng bước.

Để ứng phó, Honda đang đẩy nhanh kế hoạch điện hóa danh mục sản phẩm và tung thêm nhiều mẫu xe điện mới. Ban đầu, hãng tập trung vào phân khúc tầm trung, song đến tháng 3 đã ra mắt mẫu xe tay ga điện cao cấp CUV e:, đồng thời dự kiến tung mẫu UC3 giá rẻ vào tháng 6.

Xe máy điện của Honda sử dụng linh kiện sản xuất tại Trung Quốc và Việt Nam, đáp ứng các tiêu chuẩn của hãng về chất lượng và chi phí.

Xe máy điện Honda ICON e tại Triển lãm Ô tô Việt Nam. (Ảnh: Yuji Nitta)

“Các công ty Trung Quốc có lợi thế cạnh tranh lớn nhất về giá thành”, bà Sayaka Arai, Tổng giám đốc Honda Việt Nam, cho biết.

Không chỉ tại Việt Nam, Honda cũng đang lép vế trên thị trường xe máy điện Ấn Độ. Các nhà sản xuất nội địa bán được hơn 200.000 xe điện mỗi năm, trong khi Honda chỉ tiêu thụ khoảng 3.000 chiếc.

Hãng Bajaj Auto của Ấn Độ bán xe máy điện với giá khoảng 89.500 rupee (945 USD), tương đương mức giá của Honda. Tuy nhiên, các mẫu xe của Bajaj lại vượt trội hơn về quãng đường vận hành.

Theo ước tính thận trọng của ông Hikari Todoroki, chuyên gia tư vấn cấp cao tại KPMG Consulting, trong tổng số hơn 55 triệu xe máy bán ra toàn cầu mỗi năm, xe điện mới chiếm khoảng 7%.

Tỷ lệ này tại Honda còn thấp hơn. Doanh số xe máy điện của hãng ước vào khoảng 150.000 chiếc, tương đương chỉ khoảng 1% tổng doanh số xe máy.

Những lo ngại đang gia tăng rằng Honda có thể đánh mất thị phần trong lĩnh vực xe máy khi xu hướng chuyển dịch sang phương tiện điện ngày càng mạnh mẽ trên toàn cầu.

“Xe máy điện của Honda thiếu sức hút về sản phẩm. Cả ngành xe máy lẫn ô tô đều đang đứng trước bước ngoặt do quá trình điện khí hóa”, ông Takaki Nakanishi, nhà phân tích đồng thời là Giám đốc điều hành Viện Nghiên cứu Nakanishi, nhận định.

Để giành lại vị thế trên thị trường xe máy điện, Honda dự kiến đầu tư 500 tỷ yên (3,13 tỷ USD) đến năm 2030 và nâng doanh số thường niên lên 4 triệu chiếc.

Tại Ấn Độ, hãng sẽ xây dựng một nhà máy chuyên sản xuất xe máy điện vào năm 2028. Chiến lược của Honda là tận dụng chi phí lao động thấp tại quốc gia này để nâng cao khả năng cạnh tranh về giá thành, đồng thời xuất khẩu sang các thị trường khác.

Nguồn:Người Việt chuyển hướng dùng xe điện, Honda chịu sức ép lớn