Hình thành thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh: 3 định hướng trọng tâm

Trong bối cảnh này, các tham vấn, thảo luận giữa cơ quan chức năng, các chuyên gia, đặc biệt với các đối tác quốc tế có ý nghĩa quan trọng nhằm trao đổi kinh nghiệm quốc tế, thảo luận định hướng phát triển và thúc đẩy các cơ hội hợp tác trong lĩnh vực giao dịch hàng hóa phái sinh tại Việt Nam.

Giao dịch hàng hóa phái sinh và nền tảng cho một hệ sinh thái tài chính VIFC

Tại hội thảo trực tuyến “Vương quốc Anh - Việt Nam: Phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh 2026” do Lãnh sự quán Vương quốc Anh tại Việt Nam phối hợp với Boston Consulting Group (BCG) tổ chức, thuộc Chương trình Growth Gateway của Chính phủ Anh, đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức tài chính, ngân hàng thương mại, doanh nghiệp và chuyên gia hai nước đã trao đổi nhiều nội dung đáng chú ý.

Việc Việt Nam hình thành Trung tâm Tài chính quốc tế đang thu hút sự quan tâm. Các bước nhằm hình thành và phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh được kỳ vọng hoàn thiện mảnh ghép mới cho VIFC. (Ảnh minh họa)

Bà Alexandra Smith - Tổng Lãnh sự Anh cho biết, Vương quốc Anh tự hào hỗ trợ Việt Nam trong quá trình xây dựng và phát triển chính sách trong lĩnh vực giao dịch hàng hóa phát sinh, đặc biệt trong bối cảnh nông nghiệp và khoáng sản thiết yếu đóng vai trò quan trọng đối với nền kinh tế. Đây là một phần trong khuôn khổ hỗ trợ rộng hơn của Vương quốc Anh nhằm củng cố nền tảng cho một hệ sinh thái tài chính hiện đại và kết nối quốc tế, nổi bật là sự hỗ trợ của chúng tôi đối với quá trình xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế của Việt Nam.

Theo ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển Thị trường trong nước, Bộ Công Thương, Việt Nam định hướng phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh theo hướng minh bạch, an toàn, hiện đại, gắn kết chặt chẽ với thị trường hàng hóa vật chất và phục vụ thiết thực hoạt động sản xuất, kinh doanh.

"Chúng tôi mong muốn tăng cường hợp tác với Vương quốc Anh trong chia sẻ kinh nghiệm, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, nâng cao năng lực quản trị rủi ro và phát triển sản phẩm, qua đó từng bước đưa các sản phẩm phái sinh gắn với hàng hóa có thế mạnh của Việt Nam tham gia niêm yết, giao dịch trên các thị trường quốc tế, góp phần nâng cao vị thế và khả khả năng tham gia của hàng hóa Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu", ông Trần Hữu Linh chia sẻ.

Việc phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh hướng tới xây dựng một cấu phần quan trọng của hạ tầng thương mại và tài chính hiện đại, gắn kết chặt chẽ với hoạt động sản xuất, kinh doanh. Qua đó, cung cấp công cụ quản trị rủi ro giá cho doanh nghiệp và người sản xuất, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh, phát huy lợi thế hàng hóa Việt Nam và từng bước nâng cao vai trò trong việc hình thành giá tham chiếu trên thị trường quốc tế.

3 định hướng trọng tâm cho quá trình phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh

Theo các chuyên gia, để hiện thực hóa mục tiêu này, Việt Nam tập trung vào ba định hướng trọng tâm.

Thứ nhất, phát triển công cụ quản trị rủi ro giá cho doanh nghiệp và người sản xuất. Thông qua các sản phẩm phái sinh phù hợp, doanh nghiệp sản xuất, chế biến, xuất khẩu và người sản xuất có thêm công cụ chủ động ứng phó với biến động giá hàng hóa, kiểm soát chi phí đầu vào, ổn định doanh thu và nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh.

Thứ hai, phát triển sản phẩm phái sinh gắn với hàng hóa có thế mạnh của Việt Nam. Với vị thế là quốc gia sản xuất và xuất khẩu nhiều mặt hàng quan trọng như cà phê, gạo, cao su, hồ tiêu và hạt điều, Việt Nam có tiềm năng phát triển các sản phẩm giao dịch dựa trên hàng hóa trong nước, từng bước hình thành giá tham chiếu trong nước và nâng cao vai trò trong chuỗi giá trị hàng hóa toàn cầu. Định hướng này đòi hỏi phát triển đồng bộ hệ thống kho bãi, logistics, kiểm định chất lượng, giao nhận, thanh toán và hạ tầng dữ liệu, bảo đảm kết nối hiệu quả giữa thị trường phái sinh với thị trường hàng hóa vật chất.

Thứ ba, bảo đảm thị trường phát triển minh bạch, an toàn và bền vững. Việc hoàn thiện cơ chế quản lý, giám sát giao dịch, thanh toán bù trừ và quản trị rủi ro; phòng ngừa thao túng giá và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân tham gia là những yêu cầu quan trọng. Phát triển thị trường cần đi đôi với nâng cao năng lực của các chủ thể tham gia, bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tiễn và thông lệ quốc tế.

Về tác động kinh tế - xã hội, khi được tổ chức và vận hành hiệu quả, thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng chống chịu của doanh nghiệp, nền kinh tế trước biến động giá quốc tế; đồng thời thúc đẩy các ngành dịch vụ có giá trị gia tăng cao như tài chính, ngân hàng, thanh toán, công nghệ, dữ liệu, kho bãi và logistics. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực, tạo thêm động lực tăng trưởng và hỗ trợ mục tiêu phát triển kinh tế nhanh, bền vững của Việt Nam.

Việc tăng cường hợp tác Vương quốc Anh và Việt Nam trong lĩnh vực giao dịch hàng hóa phái sinh được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy phát triển thị trường tại Việt Nam theo hướng minh bạch, an toàn, hiện đại và gắn kết chặt chẽ với nền kinh tế thực; mở rộng cơ hội đầu tư, phát triển các dịch vụ hỗ trợ và nâng cao vị thế hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế, qua đó đóng góp vào quá trình phát triển Trung tâm tài chính quốc tế và hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam.

Trước đó, chia sẻ bên lề Diễn đàn kinh tế Mùa thu 2026, nữ Nam tước Rosalie Winterton, Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao, Thịnh vượng chung và Phát triển Vương quốc Anh phụ trách khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trao đổi với báo chí, cho biết quan hệ hợp tác song phương Việt Nam - Vương quốc Anh đã bắt đầu có nhiều kết quả cụ thể. Một trong những biểu hiện tiêu biểu là việc dòng vốn đầu tư đổ vào Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam (VIFC), cùng với đó, các doanh nghiệp đang quan tâm đến các lĩnh vực tài trợ thương mại, thị trường vốn, thị trường phái sinh và hàng hóa, tài chính xanh và công nghệ tài chính (Fintech).

Vương quốc Anh có thế mạnh về dịch vụ tài chính và các dịch vụ kinh doanh liên quan, với quy mô khoảng 281 tỷ bảng Anh, tương đương 12% GDP. Đây là nền tảng để các định chế tài chính Anh tham gia vào quá trình phát triển thị trường tài chính tại Việt Nam. Nữ Nam tước khẳng định trong thời gian tới, tài chính sẽ tiếp tục là lĩnh vực trọng tâm, góp phần giúp Việt Nam đạt các mục tiêu kinh tế.

Nguồn: Hình thành thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh: 3 định hướng trọng tâm