90 doanh nghiệp chậm thanh toán nợ trái phiếu gốc và lãi

Gia tăng số doanh nghiệp chậm trả nợ trái phiếu

Theo ông Nguyễn Bá Khương, chuyên gia từ Khối Phân tích của Công ty Cổ phần Chứng khoán VNDIRECT, tính đến ngày 15/04/2025, đã có hơn 90 doanh nghiệp bị liệt vào danh sách chậm thanh toán lãi hoặc nợ gốc trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) theo thông báo từ HNX.

Trong quý I/2025, một số doanh nghiệp đã bắt đầu chậm thanh toán nợ gốc của những trái phiếu đã được gia hạn kỳ hạn. Đây là những trái phiếu có thời gian đáo hạn trước khi gia hạn vào năm 2023 và đã được kéo dài tối đa 2 năm. Số tiền nợ gốc đến hạn trong quý I/2025 của các tổ chức phát hành chậm thanh toán là khoảng 5.000 tỷ đồng, chiếm 20,3% tổng giá trị đáo hạn trong quý I/2025 (do nhóm ngân hàng đã thực hiện mua lại toàn bộ các trái phiếu sẽ đáo hạn trong quý này, nên không có ngân hàng trong tổng giá trị đáo hạn).

Tổng số tiền nợ gốc đến hạn trong quý I/2025 của các tổ chức phát hành chậm thanh toán và trái phiếu có thời gian đáo hạn trong quý I/2025 đã được gia hạn kỳ hạn lên tới hơn 11.000 tỷ đồng, chiếm 45,4% tổng giá trị đáo hạn trong quý này.

Ông Khương cho biết, tổng dư nợ TPDN riêng lẻ của hơn 90 doanh nghiệp này ước tính lên tới hơn 200.000 tỷ đồng, chiếm khoảng 16,5% dư nợ TPDN riêng lẻ toàn thị trường. Đặc biệt, phần lớn các tổ chức phát hành này là các doanh nghiệp thuộc nhóm bất động sản.

Theo VNDIRECT, trong quý I/2025, hoạt động đàm phán gia hạn kỳ hạn trái phiếu vẫn diễn ra sôi động. Tính đến ngày 15/04/2025, đã có 118 tổ chức phát hành đạt được thỏa thuận gia hạn kỳ hạn trái phiếu với các trái chủ và báo cáo chính thức lên HNX. Tổng giá trị trái phiếu đã được gia hạn kỳ hạn là hơn 178.000 tỷ đồng. Trong đó, tổng giá trị trái phiếu sẽ đáo hạn trong năm 2025 được gia hạn là hơn 20.000 tỷ đồng, chiếm 10% tổng giá trị TPDN riêng lẻ đáo hạn trong năm 2025 và chiếm 11,2% tổng giá trị trái phiếu đã được gia hạn kỳ hạn.

Phần lớn lượng trái phiếu gia hạn kỳ hạn trong năm 2025 thuộc về các doanh nghiệp trong nhóm bất động sản.

Những tổ chức phát hành có lượng trái phiếu lớn đã đạt được thỏa thuận gia hạn trong quý I/2025 bao gồm: Công ty TNHH Phát triển Kinh doanh Xây dựng 3 với lô trái phiếu trị giá 2.250 tỷ đồng, thời gian gia hạn là 12 tháng; CTCP Đầu tư và Cho thuê Tài sản TNL với nhiều lô trái phiếu trị giá hơn 2.900 tỷ đồng, thời gian gia hạn 24 tháng; CTCP Đầu tư Phát triển Bất động sản TNR Holdings Việt Nam với nhiều lô trái phiếu trị giá hơn 2.800 tỷ đồng, thời gian gia hạn 24 tháng; và Công ty TNHH Đầu tư và Tư vấn Quản lý Biển Đông với lô trái phiếu trị giá hơn 1.300 tỷ đồng, thời gian gia hạn 24 tháng.

Trong quý I/2025, hoạt động mua lại TPDN đã có dấu hiệu chậm lại. Tổng giá trị TPDN riêng lẻ được mua lại trước hạn trong quý này là 27.012 tỷ đồng, giảm 61,7% so với quý IV/2024 và tăng 14,8% so với cùng kỳ năm trước. Nhóm bất động sản là nhóm thực hiện mua lại TPDN trước hạn nhiều nhất trong quý I/2025. Các tổ chức phát hành có lượng TPDN mua lại nhiều nhất trong quý này bao gồm: Novaland, CTCP Công nghiệp Năng lượng Ninh Thuận, Sovico, OCB, và Công ty TNHH Điện Gió Hòa Đông.

Theo ước tính, tổng dư nợ trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) riêng lẻ của hơn 90 doanh nghiệp.

Quý II/2025: Nhóm ngân hàng có thể sẽ tích cực phát hành trái phiếu trở lại

Theo nhận định từ VNDIRECT, để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong năm 2025, mục tiêu tăng trưởng tín dụng sẽ được đặt ra ở mức cao, từ đó dự báo tín dụng có thể sẽ bắt đầu tăng tốc từ quý II/2025 và duy trì đà tăng cho đến hết năm. Điều này có nghĩa là nhu cầu huy động vốn của các ngân hàng trong các quý còn lại của năm sẽ tăng mạnh, nhằm đáp ứng yêu cầu về tín dụng, phục vụ cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh và các dự án phát triển kinh tế.

Đặc biệt, việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) riêng lẻ với kỳ hạn dài, tương tự như các đợt phát hành đã thực hiện trong năm 2024, không chỉ giúp các ngân hàng gia tăng vốn huy động mà còn hỗ trợ ngân hàng đạt được tỷ lệ nguồn vốn huy động trung và dài hạn phù hợp với quy định của Ngân hàng Nhà nước (NHNN).

Cụ thể, theo quy định hiện hành, các ngân hàng phải đảm bảo tỷ lệ tối đa vốn huy động ngắn hạn được sử dụng cho vay trung và dài hạn. Việc phát hành TPDN dài hạn sẽ giúp các ngân hàng giảm áp lực về vốn ngắn hạn, đồng thời cải thiện cấu trúc tài chính, từ đó tăng khả năng cho vay và đáp ứng nhu cầu tín dụng đang ngày càng gia tăng. Vì vậy, có thể kỳ vọng rằng từ quý II/2025, nhóm ngân hàng sẽ quay trở lại và tích cực phát hành trái phiếu để đáp ứng nhu cầu huy động vốn ngày càng lớn.

Tuy nhiên, trong quý I/2025, hoạt động phát hành TPDN riêng lẻ lại không diễn ra sôi động như kỳ vọng. Theo số liệu tổng hợp từ VNDIRECT, trong quý I/2025, đã có 10 đợt phát hành trái phiếu doanh nghiệp thành công, với tổng giá trị phát hành đạt khoảng 25.104 tỷ đồng.

Tuy nhiên, con số này giảm mạnh 84% so với quý IV/2024 và giảm 12,8% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy sự trầm lắng của thị trường trong giai đoạn đầu năm. Trong số 10 đợt phát hành này, chỉ có 2 đợt phát hành TPDN riêng lẻ với tổng giá trị phát hành đạt 2.000 tỷ đồng, chiếm 8% tổng giá trị phát hành.

Ngược lại, số lượng phát hành ra công chúng lại chiếm tỷ trọng lớn hơn, với 8 đợt phát hành công khai, tổng giá trị đạt 23.104 tỷ đồng, chiếm 92% tổng giá trị phát hành trong quý I/2025.

Mặc dù việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong quý I/2025 chưa có sự bứt phá mạnh mẽ, nhưng đây cũng chỉ là một dấu hiệu tạm thời, có thể là sự thận trọng từ phía các nhà đầu tư và doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường chưa ổn định.

Tuy nhiên, dự báo rằng khi nền kinh tế phục hồi và nhu cầu tín dụng tăng mạnh trong các quý tiếp theo, đặc biệt là từ quý II/2025 trở đi, các ngân hàng sẽ có xu hướng tăng cường phát hành trái phiếu trở lại, nhằm đáp ứng nhu cầu huy động vốn, đồng thời cải thiện năng lực tài chính và duy trì sự ổn định cho hoạt động tín dụng trong toàn bộ năm 2025.

Nguồn: 90 doanh nghiệp chậm thanh toán nợ trái phiếu gốc và lãi