Xử lý chung cư hết niên hạn: Kinh nghiệm từ quốc tế

Chung cư hết niên hạn không đồng nghĩa với mất quyền sở hữu. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy nhiều cơ chế đang được áp dụng như gia hạn, đóng phí cải tạo hoặc tái phát triển dự án.

Tại Nghị quyết số 278/NQ-CP ngày 18/9/2026 về phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật tháng 9/2026, với dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), Chính phủ đã có yêu cầu quy định rõ thời hạn sử dụng nhà chung cư theo niên hạn xây dựng công trình, thống nhất với pháp luật về xây dựng; đồng thời làm rõ cơ chế xử lý khi chung cư hết thời hạn sử dụng.

Xử lý chung cư hết niên hạn: Kinh nghiệm từ quốc tế
Chung cư hết niên hạn có thể được xử lý theo nhiều phương án như gia hạn, cải tạo hoặc tái phát triển tùy quy định từng quốc gia. Ảnh: DH

Kinh nghiệm quốc tế

Theo Nghị quyết 278/NQ-CP, Bộ Xây dựng được yêu cầu quy định rõ thời hạn sử dụng nhà chung cư theo niên hạn xây dựng công trình, bảo đảm phù hợp và thống nhất với thời hạn sử dụng công trình theo pháp luật về xây dựng.

Cùng với đó, dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) cần quy định cụ thể việc xử lý nhà chung cư hết thời hạn sử dụng, trong đó làm rõ quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu. Các nội dung được đặt ra gồm quyền tiếp tục sử dụng quyền sử dụng đất để xây dựng lại nhà chung cư, cũng như nghĩa vụ tài chính khi tham gia xây dựng mới.

Tạo báo cáo ngành công bố vừa qua, MBS Research đánh giá đây là một trong những định hướng có khả năng tác động đáng kể tới thị trường bất động sản trong thời gian tới, đồng thời sẽ làm rõ hơn quyền và nghĩa vụ của cư dân khi chung cư xuống cấp hoặc hết niên hạn sử dụng.

Theo MBS Research, Việt Nam hiện chưa có quy định cụ thể về thời hạn sở hữu chung cư theo định hướng mới. Tuy nhiên, tham khảo kinh nghiệm quốc tế, các dự án chung cư được xây dựng theo luật mới có thể có thời hạn sử dụng khoảng 50-99 năm. Sau khi hết thời hạn, một phương án được MBS Research đề cập là chủ sở hữu hoặc nhà đầu tư có thể được ưu tiên nộp thêm các khoản phí để cải tạo, xây dựng lại và tiếp tục khai thác dự án.

Tại Singapore, nhà ở công cộng được bán dưới dạng thuê đất với thời hạn phổ biến 99 năm. Sau thời hạn này, Nhà nước có thể thu hồi để tái phát triển và quyền sở hữu của chủ sở hữu cũ chấm dứt, trừ trường hợp có chương trình gia hạn đặc biệt.

Với loại hình sở hữu lâu dài, người dân có trách nhiệm đóng góp chi phí xây dựng lại hoặc chủ đầu tư mới có thể mua lại để tái phát triển. Theo MBS Research, giá nhà thuộc loại hình sở hữu lâu dài tại Singapore có thể cao hơn khoảng 15% so với loại có thời hạn.

Tại Trung Quốc, nhà ở có niên hạn sử dụng 70 năm. Khi hết thời hạn, nếu công trình vẫn đủ điều kiện sử dụng, chủ sở hữu có thể phải nộp thêm phí để gia hạn quyền sử dụng đất. Trường hợp công trình không còn đủ điều kiện ở, chính quyền hoặc doanh nghiệp có thể tái phát triển dự án, người dân được bố trí căn hộ tái định cư hoặc nhận bồi thường.

Tại Malaysia, các chung cư xây dựng trên đất thuê có hai loại thời hạn phổ biến là 99 năm và 60 năm. Khi hết thời hạn, chủ sở hữu có thể xin gia hạn và nộp phí. MBS Research cho biết giá căn hộ sở hữu lâu dài có thể cao hơn 10-15% so với căn hộ có thời hạn.

Trong khi đó, tại Hong Kong, thời hạn sở hữu phổ biến là 50 năm. Nếu công trình vẫn có thể sử dụng, thời hạn có thể được gia hạn thêm 50 năm và chủ sở hữu phải trả tiền thuê đất hàng năm. Nếu công trình không còn phù hợp để sử dụng, cơ quan tái thiết đô thị hoặc doanh nghiệp có thể tái phát triển dự án, người dân nhận bồi thường.

Tại Anh, thời hạn sở hữu đối với một số dự án chung cư có thể từ 99 đến 250 năm. Khi hết thời hạn, nếu công trình vẫn có thể sử dụng, người sở hữu có thể gia hạn bằng cách trả thêm chi phí. Trường hợp không thể tiếp tục sử dụng, chủ đầu tư và cư dân có thể thương lượng về giá để tái đầu tư dự án.

Không chỉ là câu chuyện thời hạn

Theo các chuyên gia của MBS Research, hiện chưa có quy định cụ thể về việc áp dụng niên hạn đối với các chung cư đã được xây dựng trước khi luật mới có hiệu lực.

Xử lý chung cư hết niên hạn: Kinh nghiệm từ quốc tế
Quyền và nghĩa vụ tài chính của chủ sở hữu là vấn đề cần được làm rõ khi chung cư hết thời hạn sử dụng. Ảnh: DH

Một số đề xuất từ Hiệp hội Bất động sản TP HCM cho rằng không nên hồi tố đối với các chung cư được xây dựng trước khi quy định mới có hiệu lực. Theo hướng này, các căn hộ hiện hữu có thể tiếp tục được cấp quyền sở hữu lâu dài. Đối với những chung cư xuống cấp hoặc cần sửa chữa, phương án được đặt ra là cư dân đóng góp tài chính hoặc hợp tác với chủ đầu tư để xây dựng lại.

Đối với các dự án chung cư hiện có quyền sở hữu 50 năm, MBS cho rằng sau khi hết thời hạn, chủ đầu tư và người dân có thể đóng bổ sung tiền sử dụng đất và chi phí xây dựng để tiếp tục khai thác dự án.

Như vậy, vấn đề cốt lõi không chỉ nằm ở việc chung cư được quy định thời hạn bao nhiêu năm, mà còn là cơ chế xử lý khi thời hạn kết thúc. Quyền của chủ sở hữu, trách nhiệm tài chính, phương án tái thiết và cách thức xác định giá trị tài sản sẽ là những nội dung có ảnh hưởng trực tiếp tới thị trường.

Ở góc độ thị trường, MBS Research đánh giá việc thay đổi quy định về niên hạn sử dụng có thể tạo ra sự khác biệt về sức hấp dẫn giữa các loại hình bất động sản. Trong ngắn hạn, nhu cầu đối với các chung cư có quyền sở hữu lâu dài có thể tăng do người mua ưu tiên những sản phẩm chưa chịu tác động của quy định mới. Tuy nhiên, MBS cũng lưu ý nhu cầu có thể không tăng quá mạnh trong bối cảnh lãi suất còn cao và tâm lý nhà đầu tư thận trọng.

Về dài hạn, chung cư có thời hạn có thể kém hấp dẫn hơn đối với dòng tiền đầu tư. Trong khi đó, tâm lý tích lũy tài sản lâu dài có thể khiến các sản phẩm sở hữu lâu dài, trong đó có nhà thấp tầng và đất nền, được quan tâm hơn.

Theo MBS Research, tác động tới doanh nghiệp bất động sản cũng phụ thuộc vào tiến độ pháp lý và thời điểm triển khai dự án. Các dự án chung cư đã có quy hoạch 1/500, hoàn thành nghĩa vụ tiền sử dụng đất hoặc được cấp phép bán hàng có thể thu hút sự quan tâm trong thời gian tới do người mua ưu tiên sản phẩm có quyền sử dụng lâu dài và mức giá phù hợp trong bối cảnh lãi suất còn cao.

Dù vậy, những tác động cụ thể tới giá trị bất động sản, khả năng thanh khoản cũng như mô hình phát triển dự án sẽ còn phụ thuộc vào các quy định chi tiết khi Luật Nhà ở (sửa đổi) được hoàn thiện.

Nguồn: Xử lý chung cư hết niên hạn: Kinh nghiệm từ quốc tế

Diệu Hoa
diendandoanhnghiep.vn
Chia sẻ

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Hàng loạt căn hộ NƠXH dưới 1 tỷ đồng tại Hà Nội sắp ra hàng

Hàng loạt căn hộ NƠXH dưới 1 tỷ đồng tại Hà Nội sắp ra hàng

Một số dự án nhà ở xã hội tại Hà Nội ghi nhận căn hộ có giá từ 721 triệu đồng, mở ra thêm lựa chọn cho người thu nhập thấp trong bối cảnh mặt bằng giá nhà ở vẫn ở mức cao.
TP HCM tăng tốc phát triển đô thị TOD

TP HCM tăng tốc phát triển đô thị TOD

Với khung pháp lý ngày càng hoàn thiện cùng lộ trình quy hoạch rõ nét gắn với các tuyến metro, TP HCM đang từng bước hiện thực hóa mô hình phát triển đô thị TOD và cấu trúc đa cực, mở ra dư địa tăng trưởng mới cho thị trường bất động sản và nâng cao chất lượng sống người dân.
Bất động sản cuối năm trước áp lực thanh khoản

Bất động sản cuối năm trước áp lực thanh khoản

Giao dịch bất động sản suy giảm, lượng tồn kho gia tăng trong khi mặt bằng giá nhà ở vẫn duy trì ở mức cao tại các đô thị lớn.
Chung cư khu vực Đống Đa sau cơn sốt: Đồng loạt giảm giá 10-15 triệu đồng/m2

Chung cư khu vực Đống Đa sau cơn sốt: Đồng loạt giảm giá 10-15 triệu đồng/m2

Từng liên tục thiết lập mặt bằng cao trong giai đoạn thị trường tăng nóng, giá chung cư khu vực Đống Đa nay bắt đầu hạ nhiệt khi nhiều căn hộ giảm 10-15 triệu đồng/m2 so với mức đỉnh. Tuy nhiên, đà điều chỉnh chưa đủ sức kéo mặt bằng giá xuống thấp, khi nhiều dự án vẫn neo cao, dao động trên dưới 150 triệu đồng/m2.
Biệt thự, liền kề Hà Nội: Giá cao, thanh khoản yếu

Biệt thự, liền kề Hà Nội: Giá cao, thanh khoản yếu

Giá bán biệt thự, liền kề tiếp tục neo cao trong khi hiệu quả khai thác cho thuê thấp, thanh khoản suy giảm. Phân khúc này đang đối mặt áp lực sàng lọc ngày càng rõ nét.
TP HCM tháo gỡ nút thắt pháp lý cho condotel và nhà ở thương mại

TP HCM tháo gỡ nút thắt pháp lý cho condotel và nhà ở thương mại

Những nỗ lực không ngừng nghỉ của Tổ công tác 1645 tại TP HCM đang mở ra tín hiệu vui cho hàng vạn chủ sở hữu căn hộ condotel và nhà ở thương mại.

Các tin khác

Doanh nghiệp địa ốc chuyển nhượng dự án, thoái vốn cải thiện dòng tiền

Doanh nghiệp địa ốc chuyển nhượng dự án, thoái vốn cải thiện dòng tiền

Áp lực tài chính thúc đẩy doanh nghiệp địa ốc chuyển nhượng dự án, thoái vốn và tìm kiếm đối tác chiến lược nhằm cải thiện dòng tiền, cơ cấu lại danh mục đầu tư.
Nhà đầu tư bất động sản trước bài toán giữ hàng hay thoát vốn

Nhà đầu tư bất động sản trước bài toán giữ hàng hay thoát vốn

Thanh khoản suy yếu, áp lực lãi vay khiến nhà đầu tư bất động sản phải cân nhắc giữ hàng, cắt lỗ hay chờ cơ hội phục hồi thay vì chỉ kỳ vọng giá tăng trở lại.
Vì sao doanh nghiệp chưa mặn mà phát triển nhà ở xã hội cho thuê?

Vì sao doanh nghiệp chưa mặn mà phát triển nhà ở xã hội cho thuê?

Vốn đầu tư lớn, thời gian thu hồi kéo dài khiến doanh nghiệp chưa mặn mà phát triển nhà ở xã hội cho thuê dù nhu cầu tăng.
Lãi suất giảm đã đủ sức kéo thanh khoản bất động sản?

Lãi suất giảm đã đủ sức kéo thanh khoản bất động sản?

Lãi suất ngân hàng giảm được kỳ vọng hỗ trợ thị trường bất động sản, nhưng giá nhà cao, chi phí vay vốn lớn và nguồn cung lệch nhu cầu tiếp tục kìm hãm sức mua.
Thị trường căn hộ Hà Nội phát triển có chọn lọc

Thị trường căn hộ Hà Nội phát triển có chọn lọc

Thị trường căn hộ Hà Nội bước vào giai đoạn phát triển có chọn lọc. Thanh khoản suy giảm trong bối cảnh mặt bằng giá duy trì ở mức cao, nguồn cung vẫn tập trung ở phân khúc cao cấp trong khi nhu cầu hiện nay chủ yếu đến từ khách hàng mua để ở.
Từng vượt 100 triệu/m2, chung cư Mỹ Đình giờ giảm giá đến mức nào?

Từng vượt 100 triệu/m2, chung cư Mỹ Đình giờ giảm giá đến mức nào?

Từng ghi nhận mức giá bán vượt 100 triệu đồng/m2, thị trường chung cư Mỹ Đình đang dần hạ nhiệt sau cơn sốt nóng. Nhiều dự án có xu hướng điều chỉnh giá về ngưỡng hai con số, thậm chí có căn hộ giảm vài tỷ đồng so với thời kỳ “đỉnh cao”.
Chuyển nhượng "nhà ở trên giấy": Nên đánh thuế thay vì cấm giao dịch

Chuyển nhượng "nhà ở trên giấy": Nên đánh thuế thay vì cấm giao dịch

Trước đề xuất cấm chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở hình thành trong tương lai nhằm hạn chế đầu cơ, các chuyên gia cho rằng cần cân nhắc những tác động đến thanh khoản thị trường, dòng vốn và quyền lợi người mua nhà. Thay vì áp dụng biện pháp cấm, một số ý kiến đề xuất sử dụng chính sách thuế để điều tiết hoạt động giao dịch bất động sản.
Cấm chuyển nhượng hợp đồng mua nhà trên giấy: Cân nhắc hệ lụy

Cấm chuyển nhượng hợp đồng mua nhà trên giấy: Cân nhắc hệ lụy

Cấm chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở hình thành trong tương lai được đề xuất nhằm hạn chế đầu cơ, lướt sóng và đẩy giá bất động sản. Tuy nhiên, biện pháp này có thể tạo thêm rủi ro cho người mua nhà, doanh nghiệp và cả thị trường.
HoREA kiến nghị luật hóa cơ chế thỏa thuận đất làm dự án nhà ở thương mại

HoREA kiến nghị luật hóa cơ chế thỏa thuận đất làm dự án nhà ở thương mại

Cho rằng cơ chế thí điểm tại Nghị quyết 171/2024/QH15 đã bước đầu mở đường cho nhiều dự án nhà ở thương mại, Hiệp hội Bất động sản TP Hồ Chí Minh (HoREA) kiến nghị đưa quy định này vào dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Theo Hiệp hội, việc luật hóa sẽ giúp tháo gỡ vướng mắc về tiếp cận quỹ đất, giảm thủ tục và tạo cơ sở pháp lý ổn định hơn cho doanh nghiệp triển khai dự án.
HoREA đề xuất cơ chế khơi thông 20.000ha đất cho hàng nghìn dự án nhà ở

HoREA đề xuất cơ chế khơi thông 20.000ha đất cho hàng nghìn dự án nhà ở

HoREA kiến nghị sớm luật hóa cơ chế cho phép nhà đầu tư thỏa thuận nhận chuyển nhượng nhiều loại đất để phát triển nhà ở thương mại, tháo gỡ vướng mắc pháp lý cho hàng nghìn dự án và khơi thông nguồn lực đầu tư hàng triệu tỷ đồng.
Không xây thêm đường: Các đô thị lớn đang làm gì để người dân sống “nhàn” hơn?

Không xây thêm đường: Các đô thị lớn đang làm gì để người dân sống “nhàn” hơn?

Paris theo đuổi mô hình “đô thị 15 phút” hay Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc tiên phong phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD).
TP Hồ Chí Minh thúc tiến độ hai dự án nhà ở xã hội, chuẩn bị quỹ tái định cư ven kênh rạch

TP Hồ Chí Minh thúc tiến độ hai dự án nhà ở xã hội, chuẩn bị quỹ tái định cư ven kênh rạch

UBND TP Hồ Chí Minh yêu cầu đẩy nhanh thủ tục để khởi công dự án nhà ở xã hội tại Khu công nghiệp Lê Minh Xuân mở rộng vào ngày 30/12 và dự án nhà ở xã hội phục vụ tái định cư tại xã Nhà Bè trước ngày 31/12. Cùng với đó, thành phố tính phương án mua lại một phần sản phẩm nhà ở xã hội, rà soát 17 dự án PPP nhằm tạo thêm nguồn lực phục vụ chương trình chỉnh trang đô thị, di dời nhà trên và ven sông.
Cân nhắc siết chuyển nhượng nhà trên giấy

Cân nhắc siết chuyển nhượng nhà trên giấy

Đề xuất cấm chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở hình thành trong tương lai nhằm hạn chế đầu cơ, song đặt ra vấn đề về quyền lợi người mua và thanh khoản thị trường.
Bất động sản TP HCM và vùng phụ cận: Chờ tín hiệu khởi sắc

Bất động sản TP HCM và vùng phụ cận: Chờ tín hiệu khởi sắc

Thị trường bất động sản TP HCM và vùng phụ cận trong quý 3/2026 tiếp tục trải qua giai đoạn trầm lắng trên diện rộng khi sức cầu giảm mạnh ở hầu hết các phân khúc.
Giá nhà giảm trên diện rộng, ‘bắt đáy’ thế nào để giảm rủi ro?

Giá nhà giảm trên diện rộng, ‘bắt đáy’ thế nào để giảm rủi ro?

Sau giai đoạn tăng nóng, thị trường bất động sản đang bước vào chu kỳ điều chỉnh giá trên diện rộng, mở ra cơ hội cho người mua có sẵn tiền mặt. Tuy nhiên, giữa bối cảnh thanh khoản phân hóa và áp lực tài chính gia tăng, việc lựa chọn tài sản phù hợp, kiểm soát dòng tiền và đánh giá kỹ pháp lý là những yếu tố then chốt để hạn chế rủi ro khi xuống tiền.
TP HCM xây dựng cơ chế riêng cải tạo chung cư cũ

TP HCM xây dựng cơ chế riêng cải tạo chung cư cũ

TP HCM đang xây dựng nghị quyết riêng về cải tạo, xây dựng lại chung cư, bổ sung cơ chế thực hiện dự án, chính sách hỗ trợ và thu hút nguồn lực đầu tư.
Tháo “nút thắt” dự án tồn đọng

Tháo “nút thắt” dự án tồn đọng

Dù đã có những chuyển biến tích cực, nhưng việc xử lý các dự án kéo dài vẫn cần giải pháp đồng bộ để khắc phục những vướng mắc pháp lý đan xen.
Tháo “nút thắt” dự án tồn đọng

Tháo “nút thắt” dự án tồn đọng

Dù đã có những chuyển biến tích cực, nhưng việc xử lý các dự án kéo dài vẫn cần giải pháp đồng bộ để khắc phục những vướng mắc pháp lý đan xen.
Xem thêm
Đổi thay nơi ngã ba biên giới Mường Nhé

Đổi thay nơi ngã ba biên giới Mường Nhé

Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng  biển.

Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng biển.

Gỡ thẻ vàng thủy sản gắn với xây dựng kinh tế biển

Gỡ thẻ vàng thủy sản gắn với xây dựng kinh tế biển

Ngày hội văn hóa các dân tộc Việt Nam 2024 sắp diễn ra tại Quảng Trị

Ngày hội văn hóa các dân tộc Việt Nam 2024 sắp diễn ra tại Quảng Trị

[Tổng Hợp] 6 Quy Định Mới Về Đất Đai, Nhà Ở Có Hiệu Lực Tháng 8/2024

[Tổng Hợp] 6 Quy Định Mới Về Đất Đai, Nhà Ở Có Hiệu Lực Tháng 8/2024

WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG  #62

WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG #62

Cụ thể, báo cáo “Điểm lại - Cập nhật tình hình kinh tế Việt Nam” ấn bản tháng 4/2024 của WB tại Việt Nam ngày 23/4 đã chỉ ra xuất khẩu đang phục hồi, tiêu dùng và đầu tư tư nhân trong nước cũng trên đà tăng dần. Xuất khẩu thực tế dự kiến sẽ tăng 3,5% vào năm 2024, phản ánh sự cải thiện dần dần nhu cầu toàn cầu. Ngoài ra, lĩnh vực bất động sản dự báo phục hồi mạnh hơn vào cuối năm nay và năm sau, thúc đẩy nhu cầu trong nước khi các nhà đầu tư và người tiêu dùng dần lấy lại niềm tin.
Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”

Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”

sản phẩm OCOP
Bác sĩ tư vấn cách phòng tránh bệnh đường hô hấp trong thời tiết giao mùa

Bác sĩ tư vấn cách phòng tránh bệnh đường hô hấp trong thời tiết giao mùa

Trao yêu thương cho em

Trao yêu thương cho em

Nhằm kết nối, sẻ chia với các trẻ em mồ côi cha, mẹ do dịch Covid-19 vừa qua trên địa bàn Cần Thơ. Tạp chí Gia đình Việt Nam tại TP Cần Thơ tổ chức Chương trình nghệ thuật “ Nối vòng yêu thương” diễn ra vào ngày 28/6/2022. Công ty Cổ phần Trầm hương sinh học TTT là đơn vị tài trợ chính cho chương trình với mong muốn các em sẽ đón nhận những tương lai tươi sáng.
Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia

Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia

Ngày 18/4 vừa qua, đối tượng Lê Ngọc Nhất đã dẫn Y Liên cùng 5 người khác gồm 2 nữ, 3 nam không rõ tên tuổi, không quen biết nhau sang Campuchia qua đường mòn biên giới tỉnh Long An.
Giao diện di động