Sàn giao dịch carbon: Động lực chuyển dịch dòng vốn đầu tư
Khuôn khổ thí điểm và áp lực lên nhóm ngành trọng điểm
Chính phủ đã thể hiện quyết tâm cao độ trong việc hiện thực hóa cam kết Net Zero khi liên tiếp ban hành các văn bản quy phạm pháp luật quan trọng, tạo hành lang cho thị trường carbon trong nước vận hành. Điểm nhấn chính sách đầu năm là sự kiện Chính phủ ban hành Nghị định 29/2026/NĐ-CP vào tháng 1/2026 quy định chi tiết về tổ chức và hoạt động của sàn giao dịch carbon, tiếp đó là Quyết định 263 phê duyệt tổng hạn ngạch phát thải khí nhà kính thí điểm cho giai đoạn 2025-2026.
![]() |
| Theo lộ trình phát triển, từ 2025-2029 sẽ là giai đoạn thí điểm sàn giao dịch carbon tại Việt Nam. (Ảnh minh họa) |
Lộ trình phát triển thị trường carbon đã được định hình rõ ràng thông qua việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 06/2022/NĐ-CP bằng Nghị định 119/2025/NĐ-CP. Theo đó, thời gian vận hành thí điểm sàn giao dịch sẽ kéo dài đến hết năm 2028 và chính thức vận hành cùng cơ chế đấu giá từ năm 2029. Trong giai đoạn thí điểm hiện tại, cơ quan quản lý sẽ phân bổ hạn ngạch miễn phí tập trung vào ba lĩnh vực phát thải trọng điểm gồm nhiệt điện, sản xuất sắt thép và sản xuất xi măng.
Cơ chế vận hành trong giai đoạn này được thiết kế với độ mở nhất định để các doanh nghiệp làm quen. Các đơn vị được phép sử dụng tín chỉ carbon để bù trừ tối đa 30% hạn ngạch phát thải và được phép vay mượn tối đa 15% hạn ngạch của năm sau để sử dụng cho năm trước.
Để khuyến khích sự tham gia, phí dịch vụ và lưu ký trong giai đoạn thí điểm được áp dụng cơ chế miễn phí. Quy trình giao dịch sẽ được thực hiện khép kín thông qua sự phối hợp giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (vận hành sàn), Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (thanh toán, lưu ký) và các ngân hàng thanh toán.
Dư địa tăng trưởng và động lực chuyển dịch dòng vốn đầu tư
Xét về tiềm năng cung ứng hàng hóa, Việt Nam sở hữu lợi thế lớn với diện tích rừng lên tới 14,8 triệu ha, tạo nguồn cung tín chỉ carbon dồi dào từ các dự án bù đắp. Bên cạnh đó là tiềm năng lớn từ năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời, sinh khối và các dự án tiết kiệm năng lượng. Tuy nhiên, mức định giá khởi điểm của thị trường trong nước hiện đang ở mức rất hấp dẫn so với mặt bằng chung thế giới.
Dữ liệu thống kê cho thấy giá tín chỉ carbon tại Việt Nam hiện chỉ dao động khoảng 5 USD/tấn CO2. Con số này thấp hơn đáng kể so với mức giá trung bình 37 USD/tấn CO2 của 26 hệ thống giao dịch phát thải (ETS) trên thế giới được ghi nhận trong năm 2025. Sự chênh lệch này vừa là thách thức nhưng cũng mở ra cơ hội tăng trưởng giá trị lớn trong tương lai khi thị trường Việt Nam dần liên thông với khu vực và quốc tế sau giai đoạn thí điểm.
Trên thực tế, những năm gần đây, Việt Nam đã thành công với các thương vụ bán tín chỉ carbon với tổng giá trị giao dịch hàng chục triệu USD. Tuy nhiên để thị trường carbon có thể trở thành nguồn lực hàng tỷ đô la cho quá trình chuyển đổi năng lượng, đồng thời nâng vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng xanh toàn cầu, và tín chỉ carbon lẫn hạn ngạch phát thải còn dư của các doanh nghiệp phát triển thực sự trở thành "tiền tệ xanh" của tương lai - việc vận hành sàn giao dịch tín chỉ carbon để thực hiện các giao dịch trên sàn này là tất yếu.
Các chuyên gia nhận định cùng với đó, việc Việt Nam thí điểm vận hành sàn giao dịch tín chỉ carbon, là một định hướng lớn để "làm chủ" và lưu thông, phân phối dòng vốn "tiền tệ" xanh chủ động thay cho chỉ tận dụng khai thác và bán ra quốc tế. Đặt trong bối cảnh Việt Nam đã phát triển Trung tâm tài chính quốc tế - dấu mốc quan trọng của thị trường tài chính nói riêng và nền kinh tế nói chung - đây sẽ là sàn giao dịch hàng hóa xanh quan trọng, đa dạng hàng hóa và tăng sức hấp dẫn, thu hút tối đa các dòng vốn toàn cầu.
![]() |
| Quy trình hoạt động của sàn giao dịch carbon: Các hàng hóa được giao dịch gồm tín chỉ carbon và hạn ngạch phát thải còn dư của doanh nghiệp. Giao dịch trên sàn là giao dịch ký quỹ trước. (Nguồn: Chứng khoán BIDV) |
Chứng khoán BIDV (BSC) nhận định việc đưa sàn giao dịch carbon vào hoạt động cũng sẽ tạo ra những tác động trái chiều lên cộng đồng doanh nghiệp và bức tranh thị trường tài chính nói chung.
Theo chuyên gia phân tích, đối với các ngành thâm dụng năng lượng và phát thải cao như nhiệt điện, thép, xi măng, áp lực chi phí sẽ gia tăng buộc các đơn vị này phải thay đổi công nghệ hoặc mua thêm tín chỉ. Ngược lại, nhóm doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực năng lượng tái tạo, lâm nghiệp, công nghệ môi trường và các đơn vị sở hữu quỹ đất rừng lớn sẽ được hưởng lợi trực tiếp trong trung và dài hạn.
Trên thị trường chứng khoán, biến số mới này sẽ làm thay đổi biên lợi nhuận và mô hình định giá của nhiều doanh nghiệp niêm yết.
"Xu hướng thực hành ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) đang chuyển dịch mạnh mẽ từ tự nguyện sang bắt buộc nhằm đáp ứng yêu cầu khắt khe của chuỗi cung ứng toàn cầu. Điều này được kỳ vọng sẽ giúp thị trường chứng khoán Việt Nam thu hút dòng vốn đầu tư mới từ các quỹ tài chính xanh và đầu tư ESG, thay đổi định giá dài hạn của các nhóm ngành liên quan", chuyên gia BSC nhận định.
Nguồn: Sàn giao dịch carbon: Động lực chuyển dịch dòng vốn đầu tư
Tin liên quan
HLV Kim Sang-sik tiếc nuối không thể thắng Kyrgyzstan 18/11/2026 15:13
Huế tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật gắn với di sản 18/11/2026 15:09
Cùng chuyên mục
Triển vọng nào cho cổ phiếu công nghệ giai đoạn cuối năm?
Chứng khoán 18/11/2026 09:00
Triển vọng chứng chỉ quỹ năm 2027
Chứng khoán 17/11/2026 13:00
Chứng khoán vẫn trong nghịch lý "lợi nhuận tốt nhưng dòng tiền yếu"
Chứng khoán 17/11/2026 09:00
Cổ phiếu ngân hàng, bất động sản hay chứng khoán sẽ có nhiều cơ hội trong năm 2027?
Chứng khoán 16/11/2026 17:00
Chuyển dịch phân bổ tài sản: Xu hướng ra sao?
Chứng khoán 15/11/2026 09:00
VN-Index mất hơn 12 điểm, khối ngoại bán ròng gần 900 tỷ đồng
Chứng khoán 13/11/2026 15:00
Các tin khác
Khơi thông thị trường trái phiếu bằng đồng nội tệ: 5 ưu tiên chiến lược
Chứng khoán 13/11/2026 09:00
3 đề xuất cảnh báo sớm để phát triển hệ thống tài chính bền vững
Chứng khoán 13/11/2026 07:00
2 kịch bản của thị trường chứng khoán tháng 11
Chứng khoán 12/11/2026 07:00
Làn sóng bán tháo cổ phiếu công nghệ toàn cầu: Khi kỳ vọng AI bị thử thách
Chứng khoán 11/11/2026 17:00
Cổ phiếu CTG được tái định giá trên cơ sở nào?
Chứng khoán 11/11/2026 09:00
Dòng tiền Midcap ngược dòng VN-Index: Kỳ vọng chính sách hỗ trợ thị trường tháng 11
Chứng khoán 10/11/2026 15:00
Yếu tố nào sẽ quyết định sức hút của thị trường tài sản mã hóa?
Chứng khoán 10/11/2026 09:00
Cẩn trọng sóng cổ phiếu vận tải biển
Chứng khoán 09/11/2026 09:00
Hình thành thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh: 3 định hướng trọng tâm
Kinh tế - Tài chính 08/11/2026 07:00
Vì sao các quỹ ETF giảm tỷ trọng cổ phiếu ngân hàng?
Chứng khoán 07/11/2026 09:00
VIFC góp phần tháo gỡ những rào cản đối với dòng vốn đầu tư vào Việt Nam
Chứng khoán 05/11/2026 09:00
Yếu tố chu kỳ ủng hộ thị trường chứng khoán tháng 11
Chứng khoán 03/11/2026 07:00
Lịch chốt quyền cổ tức tuần 2-6/11: SLS trả tiền mặt 100%, QTP dự chi 315 tỷ đồng
Chứng khoán 02/11/2026 05:00
Dùng 61 tài khoản thao túng cổ phiếu KDC, 3 cá nhân bị phạt 4,5 tỷ đồng
Chứng khoán 01/11/2026 17:00
Cạnh tranh toàn cầu, "chìa khóa" nào để thu hút, giữ chân vốn ngoại?
Chứng khoán 01/11/2026 09:00
Giải bài toán cung - cầu cổ phiếu
Chứng khoán 31/10/2026 13:00
Cơ cấu lại vốn Nhà nước: Cổ phiếu 3 ngân hàng đón động lực mới
Chứng khoán 31/10/2026 07:00
Trái phiếu doanh nghiệp: Sức cầu ra sao khi lãi suất còn cao?
Chứng khoán 27/10/2026 07:00
Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng biển.
Video 11/02/2025 16:16
WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG #62
Video 24/05/2024 15:33
Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”
Video 20/11/2023 17:25
Trao yêu thương cho em
Video 10/10/2022 14:03
Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia
Video 10/10/2022 13:58

