Malaysia, Campuchia "đặt cược" giao thương với Mỹ?

Mỹ tìm ra "khe hở" mâu thuẫn giữa Malaysia và Campuchia với Trung Quốc để thúc đẩy cơ chế An ninh kinh tế mới.

Trong chuyến công du châu Á của Tổng thống Mỹ Trump, mặc dù cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hàn Quốc đã chiếm hết các tiêu đề báo chí, nhưng những diễn biến mang tính hệ quả lớn hơn lại xảy ra ở Kuala Lumpur. Các điều khoản về an ninh kinh tế trong các thỏa thuận thương mại đối ứng mà Mỹ ký kết với Malaysia và Campuchia đã mở ra một hướng đi mới, đặt nền móng cho việc xây dựng liên minh trong cuộc chiến kinh tế với Trung Quốc.

Malaysia, Campuchia "đặt cược" giao thương với Mỹ?
Cuộc đàm phán Mỹ-Trung tại Hàn Quốc

Đây là tín hiệu của một bước ngoặt chiến lược: Mỹ đã xác định được một "khe hở" để tận dụng mâu thuẫn lợi ích căn bản giữa Trung Quốc và các quốc gia Đông Nam Á về con đường phát triển kinh tế.

An ninh quốc gia trên thỏa thuận thương mại

Các thỏa thuận này vượt ra khỏi phạm vi đối ứng thương mại truyền thống bằng cách chính thức hóa mối liên hệ giữa các vấn đề kinh tế và an ninh quốc gia. Thế giới đang chứng kiến những giai đoạn sơ khai của việc thiết lập một cơ chế an ninh kinh tế mới, nơi các cân nhắc chiến lược được đặt lên trên sự lưu thông tự do của hàng hóa, dịch vụ, vốn và công nghệ.

Hệ thống thương mại quốc tế dựa trên luật lệ, vốn được xây dựng trên các nguyên tắc tự do thương mại truyền thống như không phân biệt đối xử hay đối xử tối huệ quốc, đang dần bị thay thế. Thay vào đó là các biện pháp như kiểm soát công nghệ lưỡng dụng, sàng lọc đầu tư, thuế quan theo ngành và chính sách công nghiệp,... đều nhằm mục đích bảo vệ an ninh quốc gia và đạt được năng lực cạnh tranh kinh tế dài hạn.

Trong khi Mỹ kịch liệt phản đối việc Trung Quốc gần đây hạn chế xuất khẩu khoáng sản quan trọng, thì chính hệ thống kiểm soát xuất khẩu và các chính sách sáng tạo được Mỹ đưa ra dưới thời chính quyền Trump đầu tiên lại cung cấp cho Trung Quốc cẩm nang để đáp trả.

Trung Quốc lên án chủ nghĩa bảo hộ đơn phương của Mỹ, nhưng chính Trung Quốc mới là người đã dạy cho Mỹ về hiệu quả của việc cắt đứt tiếp cận thị trường khổng lồ của mình để gây áp lực lên các quốc gia có tranh chấp phi kinh tế.

"Canh bạc" của Đông Nam Á

Cuộc cạnh tranh địa chính trị này hiện đang lan rộng toàn cầu, có nguy cơ làm chia rẽ nền kinh tế thế giới. Quyết định liên kết với Mỹ của Malaysia và Campuchia phản ánh một canh bạc lớn: họ tin rằng con đường phát triển kinh tế phải đi qua nhu cầu thị trường Mỹ.

Các quốc gia này muốn theo đuổi mô hình phát triển dựa trên xuất khẩu đã được chứng minh: thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) để xây dựng năng lực cung ứng, có sự bảo đảm bằng việc tiếp cận thị trường ở các nước giàu, nơi sẽ tạo ra nhu cầu cần thiết cho hàng xuất khẩu. Tuy nhiên, vòng tuần hoàn thuận lợi này hiện đang bị đe dọa bởi phong trào "Nước Mỹ trên hết".

Malaysia, Campuchia "đặt cược" giao thương với Mỹ?
Malaysia, Campuchia đặt cược vào “cửa” Mỹ

Dù Trung Quốc là đối tác phát triển quan trọng, nhưng giá trị mà nước này mang lại chủ yếu là tài trợ và xây dựng cơ sở hạ tầng. Trung Quốc không cung cấp một con đường đáng tin cậy để hoàn thành vòng tuần hoàn phát triển dựa trên xuất khẩu. Là cường quốc sản xuất lớn nhất thế giới với nguồn cung dư thừa, Trung Quốc thậm chí lại còn đang cạnh tranh để tranh giành một phần nhu cầu quốc tế đó.

Ngược lại, với sự thiếu hụt mang tính cấu trúc về phía cung, Mỹ lại chính là bên hoàn thiện vòng tuần hoàn này. Điều này đặc biệt đúng đối với các mặt hàng tiêu dùng giá rẻ khi mà việc đưa những mặt hàng này về sản xuất ở Mỹ là điều khó khả thi.

Bằng cách đồng thuận với Mỹ về các chính sách an ninh kinh tế để đổi lấy khả năng tiếp cận thị trường, Malaysia và Campuchia đang thể hiện rằng họ nhìn thấy một mâu thuẫn lợi ích căn bản với Trung Quốc.

Sự lựa chọn chiến lược

Tình trạng phát triển kinh tế cho thấy rõ bức tranh mâu thuẫn này: Malaysia, với GDP/người khoảng 12.500 USD, là một quốc gia thu nhập trung bình muốn vươn lên thành thu nhập cao. Nước này đã trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu (kiểm thử và đóng gói). Vị trí này trong một lĩnh vực chiến lược cao đồng nghĩa với việc sớm muộn họ sẽ phải chọn đối tác chính.

Campuchia với GDP/người khoảng 2.700 USD thì coi việc đảm bảo phát triển kinh tế là một yêu cầu chính trị cấp bách. Nước này rất cần thu hút đầu tư và tạo việc làm. Một thỏa thuận ưu đãi với Mỹ, dù có thể khiến Trung Quốc phật lòng, nhưng vẫn được coi là đáng mạo hiểm vì nó sẽ giúp Campuchia đảm bảo một vị trí ở phân khúc thấp trong chuỗi giá trị toàn cầu được chính phủ Mỹ chấp thuận.

Tuy nhiên, con đường này không hề bằng phẳng. Dù các thỏa thuận được ký kết sớm dưới thời ông Trump, nhưng việc thực hiện vẫn không chắc chắn. Các quốc gia có thể chùn bước vì sợ mối đe dọa trả đũa từ Trung Quốc. Điển hình là Canada, đang phải đối phó với thuế quan của Trung Quốc đối với nông sản và thủy hải sản sau khi nước này áp dụng thuế quan tương tự của Mỹ đối với xe điện Trung Quốc. Cuối cùng, những nhà thực thi "Nước Mỹ trên hết" có thể nhận thấy chiến lược này mâu thuẫn với mục tiêu đưa sản xuất về nước và tìm cách hủy bỏ các thỏa thuận này trong tương lai.

Dù thỏa thuận Mỹ-Trung có thể tạm thời xoa dịu tình hình, nhưng hai nước vẫn bị khóa chặt trong một cuộc xung đột địa chính trị đang dẫn đến việc định hình một cơ chế an ninh kinh tế mới. Mỹ sẽ tìm cách thể chế hóa sâu rộng hơn cơ chế này với các đối tác khác, trong khi Trung Quốc sẽ theo đuổi chiến lược phản công riêng.

Những thỏa thuận an ninh kinh tế này, thoạt nhìn có vẻ vô hại, thực chất đã mở ra một chương mới trong cuộc cạnh tranh Mỹ-Trung. Các chuẩn mực và luật lệ cũ đang dần thoái trào, trong khi một trật tự mới đang bắt đầu định hình.

Nguồn: Malaysia, Campuchia "đặt cược" giao thương với Mỹ?

Quân Bảo
diendandoanhnghiep.vn
Chia sẻ

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Vàng thử ngưỡng 5.429 – 5.734 USD/oz, chứng khoán Việt vẫn ít chịu tác động

Vàng thử ngưỡng 5.429 – 5.734 USD/oz, chứng khoán Việt vẫn ít chịu tác động

Theo chuyên gia dự báo, trong tuần này, giá vàng sẽ tăng mạnh và hướng tới ngưỡng kháng cự 5.429 – 5.734 USD/oz; chứng khoán toàn cầu có thể giảm 1-2% hoặc hơn.
Đổi mới chính sách bảo hiểm nông nghiệp, củng cố "lá chắn" tài chính cho nhà nông

Đổi mới chính sách bảo hiểm nông nghiệp, củng cố "lá chắn" tài chính cho nhà nông

Việc nâng bảo hiểm nông nghiệp vừa tận dụng tối đa công cụ tài chính quan trọng, vừa bảo vệ nhà nông trước rủi ro thiên tai, biến đổi khí hậu...
Thị trường trước "ngưỡng cửa" sàn giao dịch vàng quốc gia

Thị trường trước "ngưỡng cửa" sàn giao dịch vàng quốc gia

Hàng chục năm qua, vàng trong tâm thức người Việt chưa bao giờ chỉ đơn thuần là một hàng hóa hay một kênh đầu tư.
Doanh nghiệp hỗ trợ trước yêu cầu mới của chuỗi cung ứng toàn cầu

Doanh nghiệp hỗ trợ trước yêu cầu mới của chuỗi cung ứng toàn cầu

Chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc mạnh mẽ với nhiều yêu cầu mới, đòi hỏi doanh nghiệp hỗ trợ phải đổi mới tư duy, cách thức đầu tư và cung cấp sản phẩm.
"Bước ngoặt" thúc đẩy AI ở ASEAN

"Bước ngoặt" thúc đẩy AI ở ASEAN

Trong cuộc đua khai thác trí tuệ nhân tạo (AI), ASEAN đang đứng trước bước ngoặt hoặc hành động cùng nhau, hoặc chấp nhận bỏ lỡ hàng tỷ USD giá trị kinh tế tiềm năng.
Nhà nhập khẩu Mỹ sẽ được hoàn thuế sau phán quyết mới của tòa án?

Nhà nhập khẩu Mỹ sẽ được hoàn thuế sau phán quyết mới của tòa án?

Theo ước tính, dự kiến có 175 tỷ USD tiền thuế sẽ được hoàn trả cho các nhà nhập khẩu Mỹ sau phán quyết mới đây của Tòa án tối cao Mỹ.

Các tin khác

Xuất khẩu vượt khó, doanh nghiệp ngành dệt may lãi lớn

Xuất khẩu vượt khó, doanh nghiệp ngành dệt may lãi lớn

Năm 2025 tiếp tục được ghi nhận là một năm vượt khó của ngành dệt may trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, nhiều doanh nghiệp ngành dệt may ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực.
Tuyên bố tăng thuế của ông Trump có đáng ngại?

Tuyên bố tăng thuế của ông Trump có đáng ngại?

Bất chấp các tuyên bố cứng rắn liên quan đến thuế quan của Tổng thống Donald Trump, thị trường toàn cầu vẫn giữ trạng thái tương đối ổn định.
Xuất khẩu Việt Nam 2026: Tăng tốc để chạm mốc mới

Xuất khẩu Việt Nam 2026: Tăng tốc để chạm mốc mới

Động lực đến từ điện tử, dệt may và làn sóng chuyển dịch chuỗi cung ứng Nhưng rào cản xanh, phòng vệ thương mại và biến động thị trường toàn cầu sẽ là phép thử lớn
Nhà đầu tư nên hạn chế đầu cơ vàng

Nhà đầu tư nên hạn chế đầu cơ vàng

Nhà đầu tư nên hạn chế đầu cơ ngắn hạn, và cân nhắc chốt lời khi chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới thu hẹp nhờ các cải cách về cung ứng.
Tư duy tiếp thị mới trong kỷ nguyên AI

Tư duy tiếp thị mới trong kỷ nguyên AI

Sự bùng nổ của AI, dữ liệu và đa kênh đưa tiếp thị lặp trở thành tư duy của thời đại mới, nơi hành trình mua sắm không còn là một chiều như truyền thống.
Ðánh thức động lực kinh tế tư nhân

Ðánh thức động lực kinh tế tư nhân

Chuyên gia đánh giá Nghị quyết 68 đã kiến tạo bước đi lịch sử, mở rộng cánh cửa cho kinh tế tư nhân bứt phá, góp phần hiện thực mục tiêu tăng trưởng hai con số của đất nước.
Gom bạc đợi "sóng" - Kênh đầu tư mới của người Việt

Gom bạc đợi "sóng" - Kênh đầu tư mới của người Việt

Ngày xuân, bên mâm cỗ quây quần ấm áp, nhiều người thường đàm đạo bàn luận kênh đầu tư gì sẽ hấp dẫn nhất trong năm tới…
Các “đại gia” xe hơi đang quảng cáo như thế nào?

Các “đại gia” xe hơi đang quảng cáo như thế nào?

Việc các hãng ô tô đồng loạt thu hẹp quảng cáo tại Super Bowl cho thấy sự dịch chuyển rõ rệt trong chiến lược tiếp thị của ngành này.
Thúc đẩy kinh doanh có trách nhiệm

Thúc đẩy kinh doanh có trách nhiệm

ILO Việt Nam đặt trọng tâm vào việc dự báo kỹ năng xanh và thúc đẩy hành vi kinh doanh có trách nhiệm.
Hé lộ trục thương mại mới, giảm phụ thuộc vào Mỹ

Hé lộ trục thương mại mới, giảm phụ thuộc vào Mỹ

Làn sóng tái cấu trúc quan hệ thương mại toàn cầu đang tăng tốc khi nhiều quốc gia chủ động xích lại gần nhau, giảm phụ thuộc vào Mỹ.
Phân bổ tài sản: Cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro

Phân bổ tài sản: Cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro

Năm 2026, xây chiến lược phân bổ tài sản theo hướng cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát rủi ro, ưu tiên tính ổn định của danh mục trong bối cảnh còn biến động thị trường.
Cách Singapore "lèo lái" tăng trưởng 2026

Cách Singapore "lèo lái" tăng trưởng 2026

Sau năm 2025 tăng trưởng vượt kỳ vọng, Singapore bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng nhưng không bi quan.
Chất lượng doanh thu - Thước định giá thực chứng doanh nghiệp

Chất lượng doanh thu - Thước định giá thực chứng doanh nghiệp

Số liệu “Traffic” hay “user” từng là tâm điểm của các cuộc đàm phán, giờ đây đã lùi lại phía sau để nhường chỗ cho khả năng chuyển hóa thực tế thành tiền.
Giá vàng tuần tới: Vùng giá hấp dẫn nằm ở đâu?

Giá vàng tuần tới: Vùng giá hấp dẫn nằm ở đâu?

Nhiều chuyên gia cho rằng, do triển vọng trung và dài hạn vẫn tích cực, nên nếu giá vàng tuần tới tiếp tục giảm sâu, sẽ là cơ hội mua vào.
Doanh nghiệp xuất khẩu cà phê bứt tốc

Doanh nghiệp xuất khẩu cà phê bứt tốc

Tháng 1/2026, các doanh nghiệp ở nước ta đã xuất khẩu 180 nghìn tấn cà phê, thu về 981 triệu USD. Đặc biệt các doanh nghiệp đẩy mạnh cà phê chế biến mang giá trị cao.
ASEAN+3 sẽ định hình lại kinh tế thế giới?

ASEAN+3 sẽ định hình lại kinh tế thế giới?

Bản đồ kinh tế toàn cầu đã được vẽ lại. Theo đó, ASEAN+3 đang là thị trường quan trọng nhất của thế giới.
Tái cân bằng danh mục trong bối cảnh giá vàng lao dốc

Tái cân bằng danh mục trong bối cảnh giá vàng lao dốc

Diễn biến lao dốc của giá vàng những ngày vừa qua đang trở thành chỉ báo sớm cho giai đoạn tái cân bằng danh mục, khi kỷ luật tài chính và bảo toàn vốn được đặt lên hàng đầu.
Lý do giá vàng "lao dốc" mạnh nhất hơn một thập kỷ

Lý do giá vàng "lao dốc" mạnh nhất hơn một thập kỷ

Giá vàng thế giới giảm sâu sau cú "lao dốc" mạnh nhất trong hơn mười năm, khi đợt tăng nóng của kim loại quý bất ngờ đảo chiều trong bối cảnh đồng USD bật tăng và dòng tiền đầu cơ rút lui.
Xem thêm
Đổi thay nơi ngã ba biên giới Mường Nhé

Đổi thay nơi ngã ba biên giới Mường Nhé

Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng  biển.

Nỗ lực gỡ thẻ vàng thủy sản và khai thác nghề cá có trách nhiệm tại các vùng biển.

Gỡ thẻ vàng thủy sản gắn với xây dựng kinh tế biển

Gỡ thẻ vàng thủy sản gắn với xây dựng kinh tế biển

Ngày hội văn hóa các dân tộc Việt Nam 2024 sắp diễn ra tại Quảng Trị

Ngày hội văn hóa các dân tộc Việt Nam 2024 sắp diễn ra tại Quảng Trị

[Tổng Hợp] 6 Quy Định Mới Về Đất Đai, Nhà Ở Có Hiệu Lực Tháng 8/2024

[Tổng Hợp] 6 Quy Định Mới Về Đất Đai, Nhà Ở Có Hiệu Lực Tháng 8/2024

WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG  #62

WORLDBANK DỰ BÁO KINH TẾ VIỆT NAM NĂM 2024 VÀ NĂM 2025 | NHỊP ĐẬP THỊ TRƯỜNG #62

Cụ thể, báo cáo “Điểm lại - Cập nhật tình hình kinh tế Việt Nam” ấn bản tháng 4/2024 của WB tại Việt Nam ngày 23/4 đã chỉ ra xuất khẩu đang phục hồi, tiêu dùng và đầu tư tư nhân trong nước cũng trên đà tăng dần. Xuất khẩu thực tế dự kiến sẽ tăng 3,5% vào năm 2024, phản ánh sự cải thiện dần dần nhu cầu toàn cầu. Ngoài ra, lĩnh vực bất động sản dự báo phục hồi mạnh hơn vào cuối năm nay và năm sau, thúc đẩy nhu cầu trong nước khi các nhà đầu tư và người tiêu dùng dần lấy lại niềm tin.
Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”

Tọa đàm “Xúc tiến thương mại: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP”

sản phẩm OCOP
Bác sĩ tư vấn cách phòng tránh bệnh đường hô hấp trong thời tiết giao mùa

Bác sĩ tư vấn cách phòng tránh bệnh đường hô hấp trong thời tiết giao mùa

Trao yêu thương cho em

Trao yêu thương cho em

Nhằm kết nối, sẻ chia với các trẻ em mồ côi cha, mẹ do dịch Covid-19 vừa qua trên địa bàn Cần Thơ. Tạp chí Gia đình Việt Nam tại TP Cần Thơ tổ chức Chương trình nghệ thuật “ Nối vòng yêu thương” diễn ra vào ngày 28/6/2022. Công ty Cổ phần Trầm hương sinh học TTT là đơn vị tài trợ chính cho chương trình với mong muốn các em sẽ đón nhận những tương lai tươi sáng.
Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia

Kon Tum giải cứu nạn nhân bị lừa bán sang Campuchia

Ngày 18/4 vừa qua, đối tượng Lê Ngọc Nhất đã dẫn Y Liên cùng 5 người khác gồm 2 nữ, 3 nam không rõ tên tuổi, không quen biết nhau sang Campuchia qua đường mòn biên giới tỉnh Long An.
Giao diện di động