Đột phá chính sách thu hút nguồn lực hoàn thành 9.000 km đường cao tốc

Để đạt mục tiêu đến năm 2045 có mạng lưới đường bộ hiện đại, hoàn thành xây dựng 9.000km đường cao tốc và đầu tư xây dựng, nâng cấp 30.000km quốc lộ,... tổng nhu cầu vốn đầu tư đường bộ đến năm 2045 khoảng 2,6 triệu tỷ đồng, trong đó giai đoạn 2026 - 2030 cần hơn 1 triệu tỷ đồng, giai đoạn 2031 - 2050 cần 1,2 triệu tỷ đồng.

Mục tiêu đến năm 2045 có mạng lưới đường bộ hiện đại, hoàn thành xây dựng 9.000km đường cao tốc và đầu tư xây dựng, nâng cấp 30.000km quốc lộ,...

Ưu tiên dự án vành đai, hành lang kinh tế

Cục Đường bộ Việt Nam vừa có văn bản gửi Bộ Xây dựng tham gia đóng góp ý kiến xây dựng Đề án “Phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại nhằm đưa nước ta trở thành nước phát triển vào năm 2045”.

Theo đó, để đạt mục tiêu đến năm 2045 có mạng lưới đường bộ hiện đại, kết nối và phát triển hợp lý giữa các phương thức vận tải, hoàn thành xây dựng 9.000km đường cao tốc và đầu tư xây dựng, nâng cấp 30.000km quốc lộ, Cục Đường bộ Việt Nam cho rằng, cần ưu tiên nâng cấp cao tốc Bắc - Nam phía Đông đạt quy mô tối thiểu 6 làn xe, phấn đấu hoàn thành trước năm 2035. Đồng thời triển khai tuyến Bắc - Nam phía Tây theo quy hoạch, đảm bảo thông tuyến vào năm 2035.

Ở khu vực phía Bắc, cần ưu tiên các tuyến vành đai đô thị Hà Nội (Vành đai 4, 5), các tuyến hướng tâm và tuyến kết nối cảng biển lớn, dự kiến đến 2035 đưa vào khai thác khoảng 1.400km và đến 2045 khoảng 2.300km.

Tại miền Trung, tập trung đầu tư các tuyến trên hành lang kinh tế Đông - Tây, kết nối cảng biển với cửa khẩu quốc tế, đưa vào khai thác khoảng 700km vào 2035 và khoảng 1.500km vào 2045.

Miền Nam sẽ hoàn thiện mạng lưới cao tốc vành đai đô thị TP. HCM, các tuyến kết nối cảng biển, cửa khẩu quốc tế với tổng chiều dài khai thác khoảng 800km vào 2035 và 1.400km vào 2045.

Đầu tư đồng bộ hệ thống quốc lộ Đối với quốc lộ, mục tiêu là hoàn thành đầu tư, khai thác tuyến QL1 từ Lạng Sơn đến Cà Mau dài khoảng 2.482km đạt tiêu chuẩn cấp III, 4 làn xe; tuyến đường Hồ Chí Minh dài 1.762km đạt tiêu chuẩn 2 - 4 làn xe.

Đồng thời, nâng cấp 21 tuyến quốc lộ trọng yếu phía Bắc, 24 tuyến ở miền Trung và 17 tuyến ở miền Nam với quy mô tối thiểu từ 2 đến 6 làn xe.

Huy động đa dạng nguồn lực, ưu tiên PPP

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, tính đến tháng 8/2025, cả nước có gần 611.000km đường bộ, tăng 77% so với năm 2010, trong đó có hơn 25.700km quốc lộ, chiếm 4,22%, tăng 49% so với năm 2010, đường cao tốc có 17 tuyến dài 2.268km chiếm 0,37%; hệ thống đường địa phương dài gần 583.000 km chiếm hơn 95%, tăng 84% so với năm 2010.

Tổng nhu cầu vốn đầu tư đường bộ đến năm 2045 khoảng 2,6 triệu tỷ đồng.

Hệ thống cao tốc Bắc – Nam phía Đông, các tuyến vành đai đô thị cùng loạt trục ngang, liên kết vùng đang được gấp rút triển khai, dự kiến đưa vào khai thác khoảng 3.000km vào cuối năm 2025.

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, giai đoạn 2021 - 2025, định hướng "khơi thông mọi nguồn lực, lấy đầu tư công dẫn dắt, kích hoạt đầu tư tư" đã tạo nên bước phát triển ấn tượng trong lĩnh vực hạ tầng giao thông.

Tổng nguồn vốn đầu tư cho đường bộ dự kiến đạt khoảng 450.000 tỷ đồng, chủ yếu từ ngân sách nhà nước cho các dự án cao tốc.

Trong khi đó, theo tính toán, tổng nhu cầu vốn đầu tư đường bộ đến năm 2045 khoảng 2,6 triệu tỷ đồng, trong đó giai đoạn 2026 - 2030 cần hơn 1 triệu tỷ đồng, giai đoạn 2031 - 2050 cần 1,2 triệu tỷ đồng.

Riêng các dự án ưu tiên như cao tốc Bắc - Nam phía Đông, cao tốc Bắc - Nam phía Tây, các tuyến cao tốc 3 miền, QL1 và đường Hồ Chí Minh chiếm hơn 1,7 triệu tỷ đồng.

Cục Đường bộ đánh giá, cần huy động đa dạng nguồn lực, ưu tiên PPP Để đạt mục tiêu. Theo đó, Cục Đường bộ đề xuất tập trung xây dựng cơ chế, chính sách huy động nguồn lực, khai thác giá trị gia tăng từ hạ tầng sau đầu tư thông qua các hình thức PPP, hợp đồng BT, mô hình TOD, đồng thời khai thác hiệu quả nguồn thu phí đường bộ.

Bên cạnh đó, cần đảm bảo tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, hạn chế dàn trải, ưu tiên cho các dự án cao tốc, QL1 và đường Hồ Chí Minh.

Cục Đường bộ cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật về đầu tư, PPP và các lĩnh vực liên quan, theo hướng rút gọn thủ tục, hài hòa lợi ích, tạo điều kiện thu hút nguồn lực xã hội cho phát triển hạ tầng đường bộ, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Nguồn: Đột phá chính sách thu hút nguồn lực hoàn thành 9.000 km đường cao tốc