Hệ thống truy xuất nguồn gốc của Bộ Công Thương: "lá chắn" mới bảo vệ người tiêu dùng

Trong nhiều thập kỷ qua, người tiêu dùng Việt Nam luôn rơi vào tình trạng vừa mua vừa lo. Giữa một thị trường hàng hóa khổng lồ, từ chợ truyền thống đến các sàn thương mại điện tử... việc phân biệt giữa hàng thật, hàng giả, hàng chính hãng, hàng trôi nổi chủ yếu dựa vào phán đoán hoặc niềm tin vào người bán.

Sự kiện ngày 23/12/2025, khi Hệ thống truy xuất nguồn gốc của Bộ Công Thương chính thức đi vào hoạt động, đã đánh dấu một bước ngoặt quan trọng. Hệ thống này được xây dựng theo định hướng “lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm”. Điều này có nghĩa là, mọi tính năng của hệ thống đều ưu tiên giải quyết bài toán: Làm sao để người tiêu dùng biết rõ nhất về thứ mình đang định chi tiền mua là như thế nào?

Nếu như trước đây, nhãn mác sản phẩm thường chỉ cung cấp những thông tin bề nổi như ngày sản xuất, hạn sử dụng, thành phần hay địa chỉ công ty thì bây giờ, người tiêu dùng chỉ cần truy cập vào địa chỉ www.verigoods.vn hoặc sử dụng các ứng dụng xác thực liên kết, người tiêu dùng sẽ truy nguyên tận gốc nguồn nguyên liệu này được nhập từ đâu? Quá trình sản xuất diễn ra thế nào? Đơn vị nào chịu trách nhiệm vận chuyển và phân phối…

Ngoài ra, hệ thống sẽ cung cấp đầy đủ thông tin về công dụng của sản phẩm, tiện ích này sẽ ngăn chặn hành vi quảng cáo sai sự thật, thổi phồng công dụng của các doanh nghiệp, nhà sản xuất, phân phối như thời gian trước.

Giao diện của hệ thống

Văn hóa phát triển, công nghệ ngày càng thông minh sẽ tạo ra những người tiêu dùng có trách nhiệm, họ không chỉ mua sản phẩm, họ mua cả giá trị đạo đức của doanh nghiệp. Hệ thống truy xuất nguồn gốc cho phép người dân nhận diện những doanh nghiệp làm ăn chân chính, có trách nhiệm với môi trường và xã hội. Việc lựa chọn mua hàng từ các doanh nghiệp chủ động khai báo trên hệ thống chính là cách người tiêu đánh giá “sao” về sản phẩm đó.

Điểm nổi bật của hệ thống là sử dụng các phương thức xác thực hiện đại (như mã QR động, chip định danh...). Mỗi mã xác thực là duy nhất và được liên kết trực tiếp với cơ sở dữ liệu của Bộ. Khi người tiêu dùng quét mã, nếu thông tin không khớp hoặc mã đã được cảnh báo, hệ thống sẽ ngay lập tức phát tín hiệu ngăn chặn. Đây chính là công cụ giúp người dân tự bảo vệ mình trước khi cần đến sự can thiệp của lực lượng chức năng.

Một trong những điểm khác biệt lớn nhất khiến người tiêu dùng yên tâm chính là tính pháp lý. Khác với các ứng dụng truy xuất tư nhân, hệ thống verigoods.vn là nền tảng quốc gia, thông tin do doanh nghiệp khai báo sẽ được các cơ quan thuộc Bộ Công Thương giám sát, hậu kiểm và phân tích rủi ro.

Sự xuất hiện của Hệ thống truy xuất nguồn gốc Bộ Công Thương đang dần hình thành một thói quen mới: Quét mã trước khi mua.

Nói về mục đích của hệ thống này, ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, nhấn mạnh rằng, hệ thống đóng vai trò là "cầu nối" củng cố niềm tin thị trường. Việc áp dụng bắt buộc đối với các nhóm hàng rủi ro cao từ ngày 1/1/2026 chính là cam kết của Nhà nước trong việc bảo vệ an toàn, sức khỏe và trật tự xã hội cho người dân.

Một ưu điểm rất đáng chú ý nữa là, khi xảy ra sự cố về chất lượng, hệ thống sẽ giúp cơ quan quản lý xác định chính xác lô hàng lỗi đang nằm ở đâu trên thị trường để thực hiện thu hồi khẩn cấp, giảm thiểu tối đa thiệt hại cho cộng đồng.

Ban đầu, có thể một số doanh nghiệp nhỏ và vừa gặp khó khăn trong việc cập nhật dữ liệu, nhưng về lâu dài, chính sự khắt khe của người tiêu dùng sẽ là động lực buộc doanh nghiệp phải thay đổi. Khi người dân từ chối những sản phẩm "mù mờ" về nguồn gốc, các doanh nghiệp buộc phải minh bạch hóa nếu muốn tồn tại.

Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số, hệ thống này còn hỗ trợ người tiêu dùng đưa ra các phản hồi, đánh giá trực tiếp. Đây là sự tương tác hai chiều, giúp doanh nghiệp hoàn thiện sản phẩm và giúp cơ quan nhà nước nắm bắt được chi tiết chất lượng cuat từng sản phẩm bán trên thị trường.

Dù hệ thống vừa mới vận hành, nhưng triển vọng về một thị trường hàng hóa "sạch" thông tin là rất rõ ràng. Với lộ trình chặt chẽ, từ ngày 1/1/2026, những mặt hàng nhạy cảm như hóa chất, tiền chất công nghiệp hay thuốc lá sẽ không còn chỗ cho những sai phạm về nguồn gốc.

Người tiêu dùng giờ đây không còn đơn độc trong cuộc chiến chống hàng giả. Với sự đồng hành của công nghệ và sự quyết liệt của Bộ Công Thương, quyền được biết, quyền được an toàn và quyền được lựa chọn của người dân đang được thực thi một cách mạnh mẽ nhất.

Nguồn: Hệ thống truy xuất nguồn gốc của Bộ Công Thương: 'lá chắn' mới bảo vệ người tiêu dùng