PNJ trước phép thử về thương hiệu và quản trị sau vụ việc tại P-Lab

Hoạt động kinh doanh chưa ghi nhận tác động trực tiếp, PNJ giữ nguyên kế hoạch năm

Sau khi cơ quan điều tra khởi tố nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (P-Lab) liên quan đến vụ hợp thức hóa khoảng 28.000 viên kim cương nhập lậu, PNJ đã tổ chức buổi gặp gỡ nhà đầu tư nhằm làm rõ ảnh hưởng của vụ việc đối với hoạt động kinh doanh.

Theo cập nhật của Chứng khoán KB Việt Nam (KBSV), ban lãnh đạo doanh nghiệp khẳng định P-Lab chỉ là đơn vị cung cấp dịch vụ kiểm định độc lập, không thực hiện hoạt động mua bán kim cương. Quan hệ giữa PNJ và P-Lab là hợp đồng dịch vụ kiểm định, không phát sinh giao dịch mua bán hàng hóa.

Đáng chú ý, PNJ khẳng định 28.000 viên kim cương thuộc vụ án không đi vào hệ thống bán lẻ của doanh nghiệp. Theo giải trình, toàn bộ kim cương phục vụ hoạt động kinh doanh của PNJ đều được nhập khẩu chính ngạch từ Thái Lan và Hồng Kông (Trung Quốc), có đầy đủ hóa đơn và chứng từ kiểm định.

Theo KBSV, kết quả kinh doanh sơ bộ quý II/2026 vẫn bám sát kế hoạch. Ban lãnh đạo cho biết doanh thu và lợi nhuận sau thuế quý II đều dự kiến tăng trưởng hai chữ số so với cùng kỳ; mảng bán lẻ trang sức tiếp tục tăng trưởng tích cực, trong khi biên lợi nhuận gộp được duy trì theo kế hoạch.

PNJ cũng giữ nguyên kế hoạch kinh doanh năm 2026 với doanh thu 48.660 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 3.409 tỷ đồng.

Trong buổi làm việc với nhà đầu tư, doanh nghiệp cho biết ngay sau khi thông tin vụ việc được công bố, lượng khách hàng mang kim cương đến bán lại tăng mạnh trong ngày đầu tiên. Tuy nhiên, hoạt động bán lại đã giảm đáng kể ngay sau đó.

Ban lãnh đạo PNJ cho biết lượng khách bán lại giảm còn khoảng 50% trong ngày thứ hai và xuống khoảng 30% vào ngày thứ ba so với ngày đầu xảy ra sự cố. Đồng thời, doanh nghiệp vẫn ghi nhận nhiều khách hàng tiếp tục mua hoặc đổi sang các sản phẩm trang sức khác.

Theo KBSV, lượng kim cương mua lại chỉ làm tăng hàng tồn kho ở mức không đáng kể. Doanh nghiệp kỳ vọng số hàng này sẽ được tiêu thụ trong các mùa kinh doanh tiếp theo nên chưa ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động kinh doanh. Công ty cũng cho biết tỷ trọng kim cương thô trong doanh thu và tồn kho tương đối nhỏ so với mảng trang sức.

Thương hiệu và quản trị trở thành tâm điểm theo dõi

Mặc dù PNJ khẳng định hoạt động kinh doanh cốt lõi vẫn diễn ra bình thường, nhận định của một số công ty chứng khoán đều cho rằng thị trường hiện tập trung nhiều hơn vào tác động đối với thương hiệu và hệ thống quản trị doanh nghiệp. Theo KBSV, rủi ro trước mắt chủ yếu nằm ở uy tín thương hiệu và tâm lý người tiêu dùng, hơn là tác động tài chính trực tiếp, bởi doanh nghiệp khẳng định số kim cương vi phạm không đi vào hệ thống phân phối.

Trong khi đó, SSI Research nhận định mức độ bất định liên quan đến uy tín và quản trị doanh nghiệp vẫn chưa giảm đáng kể do quá trình điều tra vẫn đang được cơ quan chức năng tiến hành. Theo SSI, các câu hỏi về phạm vi vụ việc, mức độ ảnh hưởng tới hệ thống kiểm soát nội bộ cũng như tác động lâu dài tới niềm tin khách hàng hiện vẫn cần thêm thời gian để làm rõ.

Ở góc độ dòng tiền, SSI đánh giá rủi ro ngắn hạn hiện vẫn trong tầm kiểm soát. Theo công ty chứng khoán này, khách hàng có thể bán lại kim cương cho PNJ theo chính sách hiện hành và những quan sát ban đầu chưa cho thấy áp lực thanh khoản vượt ngoài khả năng kiểm soát của doanh nghiệp.

Tuy nhiên, SSI cũng lưu ý rủi ro lớn hơn nằm ở khả năng niềm tin người tiêu dùng bị ảnh hưởng, từ đó tác động đến nhu cầu mua mới.

Ảnh minh họa

Theo số liệu SSI Research công bố, các sản phẩm liên quan đến kim cương hiện chiếm khoảng 33% doanh thu trang sức của PNJ, trong đó khoảng 10% đến từ kim cương rời và 23% từ trang sức kim cương. Vì vậy, nếu niềm tin của người tiêu dùng suy giảm trong thời gian dài, doanh thu bán lẻ của doanh nghiệp có thể chịu ảnh hưởng.

SSI cũng cho rằng các hoạt động thanh tra, điều tra gần đây không chỉ diễn ra tại PNJ mà còn liên quan đến nhiều doanh nghiệp khác trong ngành. Do đó, người tiêu dùng có thể nhìn nhận đây là vấn đề mang tính toàn ngành. Tuy nhiên, với vị thế doanh nghiệp dẫn đầu thị trường, PNJ có thể chịu mức độ giám sát cao hơn so với nhiều doanh nghiệp khác.

Bên cạnh đó, vụ việc cũng khiến nhà đầu tư quan tâm hơn đến hệ thống quản trị và kiểm soát nội bộ của doanh nghiệp.

Theo SSI, PNJ hiện duy trì cơ chế kiểm soát đối với hoạt động kiểm định của P-Lab; nguồn cung kim cương chủ yếu đến từ nhập khẩu chính ngạch và hoạt động mua lại từ khách hàng. Tuy nhiên, giấy chứng nhận kiểm định chỉ xác nhận các đặc tính kỹ thuật của viên kim cương tại thời điểm kiểm định và không có chức năng xác minh nguồn gốc của sản phẩm.

KBSV cho biết sau sự việc, PNJ đã rà soát toàn diện quy trình tại P-Lab, thành lập tổ công tác xử lý khủng hoảng, tăng cường hoạt động theo dõi truyền thông (social listening), đồng thời xem xét mời đơn vị độc lập đánh giá quy trình kiểm định. Hội đồng quản trị cũng đã bổ sung hai thành viên độc lập tham gia giám sát hoạt động của P-Lab.

Triển vọng ngắn hạn phụ thuộc diễn biến tiếp theo

Theo KBSV, hiện còn quá sớm để đánh giá đầy đủ tác động của vụ việc đối với kết quả kinh doanh và định giá doanh nghiệp. Công ty chứng khoán này cho biết sẽ tiếp tục theo dõi diễn biến điều tra, phản ứng của khách hàng trong các quý tới cũng như kết quả đánh giá độc lập tại P-Lab trước khi đưa ra đánh giá toàn diện.

Ở góc độ kết quả kinh doanh, SSI Research cho rằng nếu hoạt động khách hàng bán lại kim cương tạo ra ảnh hưởng đáng kể thì tác động nhiều khả năng sẽ phản ánh rõ hơn vào quý III/2026 thay vì quý II, do sự cố phát sinh vào đầu tháng 7.

Trên cơ sở đó, SSI đã điều chỉnh dự báo lợi nhuận sau thuế năm 2026 của PNJ từ 3.569 tỷ đồng xuống còn 3.333 tỷ đồng, nhưng nhấn mạnh rằng trọng tâm của thị trường hiện không còn là mức điều chỉnh lợi nhuận mà đã chuyển sang rủi ro về niềm tin, thương hiệu và quản trị doanh nghiệp.

Vì vậy, SSI Research cho biết tạm thời đưa cổ phiếu PNJ vào diện xem xét lại cho đến khi có thêm thông tin từ cơ quan chức năng và doanh nghiệp.

Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu PNJ sàn cây thứ ba liên tiếp với dư bán chất hơn 11,8 triệu cổ phiếu vào cuối phiên giao dịch sáng 7/7.

Nguồn: PNJ trước phép thử về thương hiệu và quản trị sau vụ việc tại P-Lab