Kiến tạo du lịch hiện đại từ chuyển đổi số và xanh

Trong bối cảnh du lịch toàn cầu đang bước vào giai đoạn phục hồi mạnh mẽ và phát triển đột phá, Việt Nam xác định chuyển đổi số và chuyển đổi xanh là hai động lực song hành, giữ vai trò then chốt cho sự phát triển bền vững. Diễn đàn cấp cao với chủ đề “Định hình tương lai ngành du lịch: Hướng tới chuyển đổi số và chuyển đổi xanh” diễn ra trong khuôn khổ Hội chợ Du lịch Quốc tế Thành phố Hồ Chí Minh (ITE HCMC 2025) đã trở thành nơi để các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia và doanh nghiệp cùng thảo luận, chia sẻ giải pháp chiến lược, kiến tạo tương lai mới cho ngành du lịch Việt Nam.

Ngay trong phát biểu khai mạc, Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Nguyễn Trùng Khánh nhấn mạnh, ngành du lịch toàn cầu đang mở ra nhiều cơ hội đột phá trong tiếp cận thị trường, quản trị điểm đến, cá nhân hóa trải nghiệm du khách, song cũng đối diện thách thức lớn về cạnh tranh, thích ứng và đổi mới mô hình phát triển. Chính vì vậy, việc định hình chiến lược phát triển bền vững, gắn kết chuyển đổi số và xanh trở nên cấp thiết và cấp bách.

Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Nguyễn Trùng Khánh nhấn mạnh, ngành du lịch toàn cầu đang mở ra nhiều cơ hội đột phá.

Du lịch toàn cầu phục hồi mạnh mẽ

Theo Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng, bức tranh du lịch thế giới đang có những chuyển biến tích cực sau đại dịch Covid-19. Số liệu từ Tổ chức Du lịch Liên hợp quốc (UN Tourism) cho thấy, năm 2024 có khoảng 1,4 tỷ lượt khách quốc tế, đạt gần 99% mức trước dịch; riêng quý I/2025 tăng 5% so với cùng kỳ và cao hơn 3% so với năm 2019. Đây là dấu hiệu rõ rệt khẳng định nhu cầu khám phá, kết nối toàn cầu đang trở lại mạnh mẽ.

Cùng với sự phục hồi đó, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và yêu cầu cấp bách về giảm phát thải, bảo vệ môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu đang định hình lại mô hình quản lý, vận hành và trải nghiệm du lịch. Theo UN Tourism, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không chỉ là xu hướng tất yếu mà còn là chiến lược hành động mang tính sống còn trong thập kỷ tới.

Quyết tâm của Việt Nam

Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng khẳng định, du lịch Việt Nam được Đảng, Nhà nước và Chính phủ xác định là ngành kinh tế tổng hợp quan trọng, có tính liên ngành, liên vùng. Thời gian qua, nhiều chương trình, đề án đã được triển khai: xây dựng tiêu chí điểm đến thông minh - xanh, phát động chiến dịch giảm rác thải nhựa, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ số, đẩy mạnh xúc tiến quảng bá tại các thị trường trọng điểm. Đặc biệt, nhiều địa phương đã chủ động tích hợp chuyển đổi số và xanh vào quy hoạch, hình thành các mô hình điểm đến mới hấp dẫn, thân thiện môi trường.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng, bức tranh du lịch thế giới đang có những chuyển biến tích cực.

Theo Bộ trưởng, diễn đàn lần này có ý nghĩa quan trọng, giúp Việt Nam thể hiện quyết tâm và chủ động nắm bắt thời cơ để đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, sáng tạo và bền vững.

Du lịch – hành trình của cảm xúc và kết nối

Phát biểu chỉ đạo tại Diễn đàn, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính nhấn mạnh, du lịch là hành trình giao thoa cảm xúc, mở rộng tâm hồn, gắn kết con người và chia sẻ giá trị nhân văn. Không chỉ là ngành “công nghiệp không khói” đóng góp cho kinh tế - xã hội, du lịch còn là sức mạnh mềm thúc đẩy giao lưu văn hóa, tăng cường tình hữu nghị và kiến tạo một thế giới hòa bình, hợp tác, phát triển.

Việt Nam với vị trí trung tâm Đông Nam Á sở hữu nhiều lợi thế: môi trường hòa bình, ổn định; hạ tầng ngày càng hoàn thiện; kho tàng di sản phong phú với 9 di sản thế giới, 16 di sản phi vật thể đại diện của nhân loại; thiên nhiên tươi đẹp, đa dạng; ẩm thực đặc sắc; con người thân thiện; chi phí hợp lý; dịch vụ ngày càng chuyên nghiệp. Đặc biệt, nguồn nhân lực trẻ dồi dào cũng là yếu tố góp phần quan trọng vào phát triển ngành.

Đối với TP Hồ Chí Minh, sau khi mở rộng địa giới hành chính, thành phố tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm kinh tế, trung tâm du lịch lớn nhất cả nước, hội tụ tiềm năng vượt trội để kết nối quốc tế. Đây là điều kiện thuận lợi để Việt Nam trở thành điểm hội tụ lý tưởng của các thị trường du lịch toàn cầu.

Trong những năm qua, Nhà nước luôn ban hành nhiều chủ trương, chính sách tạo động lực phát triển du lịch. Nghị quyết 08-NQ/TW năm 2017 đã xác định phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, hướng tới xanh và bền vững. Chính phủ triển khai nhiều giải pháp nổi bật như mở rộng diện miễn thị thực, áp dụng thị thực điện tử, kéo dài thời gian lưu trú để thu hút du khách.

Hệ thống giao thông từ hàng không, đường bộ đến đường sắt được nâng cấp, mở thêm nhiều đường bay thẳng quốc tế. Hệ thống khách sạn, resort cao cấp phát triển nhanh, thu hút nhiều tập đoàn lớn. Hoạt động quảng bá, xúc tiến được đẩy mạnh, đặc biệt trong các dịp lễ, sự kiện quốc tế.

Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Văn Hùng cùng các lãnh đạo, đại biểu đi tham các gian hàng tại Hội chợ ITE HCMC 2025.

Nhờ đó, lượng khách quốc tế đến Việt Nam 8 tháng đầu năm 2025 đạt gần 14 triệu lượt, tăng hơn 20% so với cùng kỳ 2024. Du lịch Việt Nam tiếp tục nằm trong nhóm dẫn đầu thế giới về chỉ số năng lực phát triển du lịch toàn cầu, nổi bật ở năng lực cạnh tranh về giá, tài nguyên du lịch, an toàn và an ninh. Thương hiệu du lịch Việt Nam liên tiếp được vinh danh ở các giải thưởng quốc tế uy tín: Điểm đến di sản hàng đầu thế giới, Điểm đến thiên nhiên hấp dẫn hàng đầu châu Á, điểm đến an toàn, thân thiện và giàu bản sắc.

Chuyển đổi số – chuyển đổi xanh: hai trụ cột chiến lược

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính khẳng định, trong kỷ nguyên số và phát triển bền vững, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không phải hai con đường song song tách biệt mà là “chìa khóa vàng”, hai trụ cột chiến lược đồng hành, bổ sung, tạo sức mạnh tổng hợp để kiến tạo du lịch hiện đại, nhân văn và bền vững.

Chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ, mà là cơ hội tạo ra trải nghiệm thông minh, cá nhân hóa, kết nối toàn cầu. Chuyển đổi xanh không chỉ là xu hướng mà còn là trách nhiệm và niềm tự hào trong việc kiến tạo điểm đến an toàn, thân thiện, bền vững. Hai yếu tố này chính là cơ hội để nâng cao sức cạnh tranh, gia tăng tính hấp dẫn, đồng thời thực hiện cam kết quốc tế về phát triển bền vững và tăng trưởng xanh.

Sáu định hướng chiến lược

Tại diễn đàn, Phó Thủ tướng đã chia sẻ sáu định hướng lớn: hoàn thiện thể chế, đổi mới tư duy phát triển; mở rộng hợp tác quốc tế; đẩy mạnh liên kết vùng và ngành; phát triển nguồn nhân lực; hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp; và thúc đẩy ứng dụng chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong mọi hoạt động.

Theo ông, du lịch không chỉ là những chuyến đi mà còn là hành trình mở rộng tâm hồn, là “sứ giả văn hóa” và “sứ giả hòa bình” kiến tạo sự hiểu biết và hợp tác. Việt Nam cam kết đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư, chuyên gia và nhân dân để hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, đưa du lịch trở thành động lực phát triển bền vững, là “cầu nối trái tim” giữa Việt Nam với bạn bè năm châu.

Nguồn: Kiến tạo du lịch hiện đại từ chuyển đổi số và xanh