Bắc Ninh: Phát triển cụm công nghiệp theo hướng bền vững

Hiện nay, Bắc Ninh đã trở thành một trong những địa phương đi đầu trong phát triển công nghiệp, với sự đóng góp không nhỏ từ các cụm công nghiệp. Để đạt được thành công này, sự hỗ trợ từ các cơ quan chức năng và các chính sách đồng bộ của tỉnh đóng vai trò quan trọng.

Trong đó, ngành Công thương Bắc Ninh đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư, phát triển hạ tầng, quản lý và thúc đẩy năng lực cạnh tranh của các cụm công nghiệp trên địa bàn; tạo ra những cơ hội lớn cho doanh nghiệp và đóng góp vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế tỉnh Bắc Ninh.

Cụm công nghiệp đa nghề Đông Thọ, huyện Yên Phong

Tạo không gian phát triển mới

Theo Sở Công Thương Bắc Ninh, các cụm công nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh, vừa tạo ra nhiều việc làm cho người lao động địa phương vừa góp phần nâng cao năng lực sản xuất, chuyển giao công nghệ, tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp và thúc đẩy xuất khẩu. Bên cạnh đó, việc phát triển các cụm công nghiệp còn giúp tăng cường thu ngân sách nhà nước, cải thiện cơ sở hạ tầng và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Giám đốc Sở Công Thương Bắc Ninh Lưu Bảo Trung cho biết, thời kỳ 2021-2030, Bắc Ninh quy hoạch phát triển 30 cụm công nghiệp trên địa bàn với tổng diện tích 1.423ha. Đồng thời, tỉnh sẽ tập trung vào việc chuyển đổi 15 cụm công nghiệp, giữ nguyên 24 cụm, trong đó quy hoạch mở rộng 6 cụm và quy hoạch mới 6 cụm. Đến năm 2050, tỉnh sẽ tiếp tục rà soát, điều chỉnh quy hoạch các cụm công nghiệp để phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội; tạo ra không gian phát triển mới, giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai.

Theo ông Lưu Bảo Trung, trong khuôn khổ chính sách phát triển công nghiệp, Bắc Ninh đã chú trọng đến việc phát triển các cụm công nghiệp nhỏ và vừa, nhằm tạo ra cơ hội cho các doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh mở rộng sản xuất. Mục tiêu của tỉnh là tạo ra một môi trường đầu tư thuận lợi cho các nhà đầu tư phát triển các cụm công nghiệp. Chính sách của tỉnh bao gồm hỗ trợ tiếp cận đất đai, cải cách thủ tục hành chính và các gói hỗ trợ tài chính sẽ tiếp tục được triển khai để thu hút thêm đầu tư và nâng cao năng lực sản xuất của các cụm công nghiệp.

“Xanh” hóa cụm công nghiệp

Những hạn chế trong việc xây dựng hạ tầng bảo vệ môi trường từ các cụm công nghiệp làng nghề hiện hữu (đặc biệt là các làng nghề sản xuất giấy, tái chế kim loại và đúc đồng) đặt ra yêu cầu phải thay đổi cách thức xây dựng các cụm công nghiệp một cách bền vững. Trước thực trạng này, tỉnh đã triển khai nhiều biện pháp quyết liệt nhằm xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm, đồng thời quy hoạch và phát triển các cụm công nghiệp xanh, thân thiện với môi trường.

Theo đó, tỉnh đã tập trung thu hút các dự án đầu tư theo hướng có chọn lọc, ưu tiên các dự án có vốn đầu tư lớn, công nghệ hiện đại và thân thiện với môi trường. Đáng chú ý, tỉnh đã thực hiện các giải pháp xử lý ô nhiễm môi trường làng nghề sản xuất giấy và cô đúc nhôm tại các địa bàn thành phố Bắc Ninh, huyện Tiên Du và Yên Phong, bao gồm việc đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung, cải tạo hạ tầng kỹ thuật và chuyển đổi công nghệ sản xuất.

Nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp di dời ra khỏi khu dân cư và chuyển đổi sang sản xuất sạch, tỉnh Bắc Ninh đã ban hành chính sách hỗ trợ chi phí di dời và lãi suất vay vốn ngân hàng. Cụ thể, các cơ sở sản xuất giấy tại khu dân cư và các cụm công nghiệp tại phường Phong Khê và xã Phú Lâm; cơ sở tái chế kim loại tại xã Văn Môn tự nguyện di dời vào khu công nghiệp, cụm công nghiệp hoặc chuyển đổi nghề nghiệp sẽ được hỗ trợ chi phí di dời và lãi suất vay vốn ngân hàng. Mức hỗ trợ tối đa không quá 200 triệu đồng/cơ sở đối với cơ sở chấm dứt hoạt động trong khu dân cư tại xã Văn Môn; tối đa không quá 300 triệu đồng/cơ sở đối với cơ sở chấm dứt hoạt động trong cụm công nghiệp làng nghề Mẫn Xá và các cơ sở chấm dứt hoạt động trong khu dân cư, cụm công nghiệp Phú Lâm, Phong Khê.

Hệ thống xử lý nước thải tại cụm công nghiệp Eco Châu Phong đạt chuẩn cột A (Ảnh: Vũ Phường)

Một trong những cụm công nghiệp nổi bật tại Bắc Ninh là Eco Châu Phong (thị xã Quế Võ), với sự tham gia đầu tư của Chi nhánh công ty TNHH Haesung Tech Bắc Ninh. Ông Hoàng Lê Sơn, Giám đốc dự án Cụm công nghiệp Eco Châu Phong, chia sẻ: “Chúng tôi tự hào là một trong những dự án điển hình về phát triển cụm công nghiệp tại Bắc Ninh. Eco Châu Phong không chỉ chú trọng đến phát triển sản xuất mà còn đảm bảo yếu tố xanh, sạch và bền vững. Tại đây, các doanh nghiệp được hỗ trợ mạnh mẽ trong việc cải tiến công nghệ, giảm thiểu các tác động xấu đến môi trường”.

Về quá trình hình thành và phát triển cụm, ông Sơn cho biết, Eco Châu Phong trải qua một số lần thay đổi chủ đầu tư nhưng vẫn chưa thể phát huy hiệu quả. Vào thời điểm Heasung Tech tiếp nhận, khu vực này gần như bị bỏ hoang, cơ sở hạ tầng chưa hoàn thiện, chỉ có một tòa nhà văn phòng xây dựng dở dang và chưa có bất kỳ doanh nghiệp nào đầu tư vào sản xuất. Tuy nhiên, với tầm nhìn chiến lược, Heasung Tech đã đầu tư mạnh mẽ vào việc cải thiện cơ sở hạ tầng, môi trường và cảnh quan xung quanh, tạo ra một môi trường sản xuất lý tưởng và thu hút sự quan tâm từ nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Ông Hoàng Lê Sơn, Giám đốc dự án Cụm công nghiệp Eco Châu Phong

Cụm công nghiệp Eco Châu Phong được đầu tư bài bản về hạ tầng và công nghệ, đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về môi trường và an toàn lao động. Các doanh nghiệp trong cụm công nghiệp này đều cam kết sử dụng các thiết bị và công nghệ hiện đại, giảm thiểu tối đa lượng khí thải và chất thải ra môi trường. Đặc biệt, với sự hỗ trợ từ Sở Công thương Bắc Ninh và các cơ quan chức năng, Eco Châu Phong đang từng bước trở thành một trung tâm công nghiệp hiện đại, góp phần vào sự phát triển kinh tế của tỉnh.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp tại Cụm công nghiệp Eco Châu Phong cũng được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế, hỗ trợ tài chính và các gói hỗ trợ đầu tư khác từ tỉnh Bắc Ninh. Những hỗ trợ này đã tạo ra một môi trường thuận lợi cho các doanh nghiệp phát triển mạnh mẽ, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững trong dài hạn.

Các doanh nghiệp đầu tư vào cụm công nghiệp Châu Phong đang mong muốn chính quyền tỉnh Bắc Ninh có thể cải cách mạnh mẽ trong công tác quản lý hành chính, giảm bớt các thủ tục, tạo ra một môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch.

“Doanh nghiệp kiến nghị Chính phủ xem xét sửa đổi Nghị định số 32/2024/NĐ-CP về quản lý, phát triển cụm công nghiệp; trong đó phân định rõ ràng hơn về công tác quản lý nhà nước với cụm công nghiệp cho từng cơ quan là rõ việc, rõ trách nhiệm, tập trung một đầu mối để tạo điều kiện thu hút đầu tư thuận lợi hơn. Đồng thời, tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số để doanh nghiệp tiếp cận nhanh hơn, hiệu quả hơn trong việc đầu tư sản xuất kinh doanh”, ông Lê Hoàng Sơn nói.

Nguồn: Bắc Ninh: Phát triển cụm công nghiệp theo hướng bền vững